Avrupa bulut pazarında ABD egemenliğine karşı yeni hamle

Avrupa Parlamentosu üyeleri, kamu kurumlarının kıta genelindeki yerel bulut bilişim hizmetlerini tercih etmesini zorunlu kılmayı hedefleyen kapsamlı bir rapor taslağını kamuoyuna duyurdu. Hazırlanan metin, bölgedeki pazarın yaklaşık yüzde 70'ini kontrol eden üç büyük Amerikan teknoloji şirketine karşı yerli alternatiflerin güçlendirilmesini öngörüyor.

Son dönemde küresel çapta yaşanan ve 74 ülke ile bölgede kesintilere yol açan teknik aksaklıklar, dijital altyapı güvenliği konusundaki endişeleri artırdı. Yaşanan kesintinin siber saldırı kaynaklı olmadığı belirtilse de kesinleşmiş bir teknik gerekçe açıklanmadı ve sistemlerin kademeli biçimde toparlanması zaman aldı.

Yerel alternatifler ve pazar dengesi

Sektörel analizlere göre, Avrupalı bulut sağlayıcılarının yerel pazardaki payı 2017 yılındaki yüzde 29 seviyesinden yaklaşık yüzde 15 düzeyine kadar gerilemiş durumda. Yaşanan gerileme, Avrupa Komisyonu'nun veri merkezi kapasitesini önümüzdeki beş ila yedi yıl içinde üç katına çıkarma hedefleriyle eş zamanlı olarak tartışılıyor.

Uzmanlar ve parlamento temsilcileri, kritik kamu ve kurumsal verilerin dış merkezli teknolojik altyapılarda barındırılmasının operasyonel riskler barındırdığına dikkat çekiyor. Sistemlerin üçüncü taraflarca yönetilmesinin stratejik bağımlılık yarattığı yönündeki uyarılar, kamu ihalelerinde yerel tedarikçilere öncelik tanınması talebini kuvvetlendiriyor.

Yatırımlar ile ticari gerçekler arasındaki çelişki

Avrupa'da büyük ölçekli altyapı hamleleri dikkat çekerken, perakende devi Schwarz Group bünyesindeki STACKIT gibi yapılar Almanya'da milyarlarca avroluk veri merkezi yatırımlarını sürdürüyor. Bunun yanı sıra büyük Amerikan firmaları da yasal düzenlemelere uyum sağlamak adına kıta sınırları içerisinde bağımsız tüzel kişilikler üzerinden yerel merkezler kurma yoluna gidiyor.

Kamuoyu araştırmaları yerel altyapıya yönelik güçlü bir halk desteği olduğunu gösterse de iş dünyasının tercihleri farklı bir tablo çiziyor. Yapılan anketlerde şirketler yabancı sağlayıcılara bağımlılıktan rahatsızlık duyduğunu belirtse de kuruluşların ezici bir çoğunluğu operasyonlarında bu sağlayıcıları kullanmaya devam ediyor ve tamamen yerli altyapılara geçmeyi düşünenlerin oranı oldukça düşük seyrediyor.

Gelecek takvim ve yasal süreç

Taslak metin, Avrupa Birliği'nin hazırlıklarını sürdürdüğü Bulut ve Yapay Zekâ Geliştirme Yasası kapsamında parlamento komitelerinde Aralık ayı başında kapsamlı biçimde ele alınacak. Yasalaşma sürecine ilişkin nihai komite ve genel kurul oylamalarının ise önümüzdeki yıllarda aşamalı olarak yapılması planlanıyor.

Süreç ilerlerken, teknik kesintilerin nedenlerine ilişkin yayımlanacak bağımsız raporlar ile Avrupa genelinde açılan yapay zekâ odaklı büyük altyapı ihalelerinin sonuçları düzenlemenin nihai çerçevesini belirleyecek.