ABD hava sahasında sistem arızası binlerce uçuşu kilitledi

ABD Federal Havacılık İdaresinin telsiz haberleşme ve radar altyapısında meydana gelen arıza, ülke çapında hava ulaşımını felç etti. Kalkış yasaklarının belirli bir süre sonra kaldırılmasına rağmen ortaya çıkan operasyonel krizin etkileri hafta sonuna yayıldı.

Cuma günü öğleden sonra devreye sokulan yaklaşık dört saatlik kısıtlama anında havada seyreden 3 bin 500'den fazla uçağın inişi zorlukla koordine edildi. Uçuş takip verilerine göre, aksaklığın başladığı gün 9 bini aşkın sefer iptal edilirken, ertesi gün de 3 binden fazla uçuş programdan çıkarıldı.

Ekipler ve uçaklar planlanan noktaların uzağında kaldı

Hava yolu filolarının ve uçuş ekiplerinin belirlenen rotaların dışındaki meydanlara yönlendirilmesi, kısıtlama sonlansa dahi seferlerin düzenli işlemesini imkânsız hale getirdi. Havalimanlarındaki park kapasitesinin dolması sebebiyle çok sayıda uçak kalkış noktasına geri dönmek zorunda kaldı.

Yetkililer, seferlerin yeniden başlamasında önceliğin büyük gövdeli yolcu uçaklarına verileceğini duyurdu. Buna karşın hava yolu firmalarının önemli bir kısmının cuma günkü uçuşlarını erkenden iptal etmiş olması, toparlanma sürecinin oldukça yavaş ilerlemesine neden oluyor.

Yıpranan teknolojik altyapı ve devasa bütçe çağrısı

Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, yaşanan sistem kilitlenmesinin veri trafiğini kaldıramayan eski yönlendiricilerden ve miadını doldurmuş iletişim araçlarından kaynaklandığını açıkladı. Duffy, sistemin kapsamlı bir yenilemeye ihtiyaç duyduğunu vurgulayarak Kongreye 50 milyar dolarlık finansman sağlama çağrısında bulundu.

İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin ise mevcut bulgular doğrultusunda bir siber saldırı tespit edilmediğini bildirdi. Mullin, mevcut altyapıya entegre edilen yeni teknolojik yamaların eski donanımlar üzerinde aşırı yük oluşturduğunu belirtirken, resmi makamlar henüz teknik çöküşün nihai sebebini netleştirmiş değil.

Hava yolu taşımacılığında riskler ve belirsizlikler

Sistem iletişiminde tam kararlılık sağlanamaması durumunda benzer kesintilerin tekrarlanabileceği ifade ediliyor. Bu durum sadece tarifeli seferleri değil, hafta sonu spor müsabakaları ve özel charter uçuşlarını da doğrudan tehdit ediyor.

Hava yolu şirketlerinin önündeki en kritik sınav, farklı şehirlere dağılmış uçak ve personel ağını hızla toparlamak olacak. Uzun vadede ise ABD Kongresinin talep edilen yüksek bütçeli modernizasyon paketini onaylayıp onaylamayacağı ve benzer krizlerin nasıl engelleneceği yakından takip edilecek.