9 soruda yeni fon düzenlemesi ve yatırımcılara getirdikleri

7,6 bin sayılı Kanun, fon tasfiyesi kapsamında ara ödemeyi 1 milyon lirayla sınırlıyor; tutar, yatırım hesabı ve fonun nakdine bağlı.

Düzenleme, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihinde tasfiye kararı aldığı fonlardan, işlemleri 27 Ekim 2026 itibarıyla bitmemiş olanları kapsıyor. Kanun, diğer fonlara uygulanacak kalıcı bir ödeme sistemi getirmiyor; ara ödeme yapılabilecek fonları ayrıca SPK seçecek.

Resmî Gazete'de 27 Ekim 2026 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren kanunun hükümleri, 17 Eylül 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak. Düzenleme, yatırımcı alacaklarının hesabının yanında fonlardan usulsüz çıkarılan varlıkların tahsilini ve bunların hak sahiplerine dağıtılmasını da düzenliyor.

Ara ödemede bakiye tek ölçüt değil

Kanuna göre net yatırımı 1 milyon liraya ulaşmayan kişiye bu yatırımı kadar ödeme yapılabilecek; daha yüksek yatırımlarda tavan 1 milyon lira olacak. Ancak bu, herkese aynı miktarda ödeme taahhüdü değil: Fonun dağıtıma ayırabileceği nakit, ödenebilecek tutarı sınırlayacak.

Ara ödeme hesabında enflasyon düzeltmesi yapılmayacak. Para piyasası fonları dışındaki fonlarda ödeme, hesaplamanın yapıldığı tarihten önceki günün kapanışı esas alınarak belirlenen katılma payı değerini de geçemeyecek.

Nakit bütün yatırımcılara yetmezse SPK, net yatırımı küçük olanlara öncelik verebilecek veya herkes için asgari ödeme belirleyebilecek. Bu seçenekler yasal tavanları kaldırmayacak; ara ödeme sırasında paylar yatırımcıda kalacak, nihai hesaplaşmada iade edilecek ve önceden ödenen para alacaktan düşülecek.

Hesapta görünen bakiye, tek başına ödeme hakkını belirlemiyor. Kanundaki yöntem, yatırımcının fona aktardığı paranın yanında daha önce çektiği tutarları da hesaba katıyor; dolayısıyla fondan yapılan geçmiş çekimler, ara ödeme hesabının sonucunu değiştirebilecek.

Nihai hesapta iki endeks kullanılacak

Varlıkların satışından sağlanan dağıtılabilir kaynak alacakları karşılamazsa, net yatırım hesabında enflasyon güncellemesi uygulanacak. Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) yayımladığı tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ve yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) değişimlerinin aritmetik ortalaması, para giriş ve çıkışlarının tarihleri dikkate alınarak kullanılacak.

Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), çekilen paraları ilk giren ilk çıkar yöntemiyle düşerek hesabı yapacak. Nihai dağıtımda, tasfiye kaynaklarından, geri kazanım hesabından veya başka hukuki kanallardan daha önce alınmış ödemeler de mahsup edilecek.

Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'na (TEFAS) 17 Eylül 2026 tarihine kadar ulaşan fakat tamamlanamayan bazı talimatlar da kapsama giriyor. Fonun temerrüdü veya pay fiyatının açıklanmaması nedeniyle işlemi gerçekleşmeyen, payları bloke durumdaki yatırımcılar, kayıtların karşılaştırılmasıyla fon pay sahibi olarak değerlendirilecek.

Kanun ayrıca belirli kişilere ödeme yapılmasını engelliyor. SPK'nin, Sermaye Piyasası Kanunu'nun 104, 106 veya 107'nci maddelerinde tanımlanan fiilleri gerçekleştirdiğini ya da bunları yapanlarla ortak hareket ettiğini tespit ettiği kişi ve kurumlar, tasfiye ve geri kazanım kaynaklarından ödeme alamayacak.

Tahsil edilen varlıklar fonlara dönecek

Fon zararının karşılanmasında ilk sorumluluk, kurucu veya yönetici portföy yönetim şirketine veriliyor. Şirketten tahsilatın yetersiz kalması ya da mümkün olmadığının anlaşılması halinde, SPK'nin sorumlu bulduğu diğer kişilerin ve kuruluşların varlıklarına başvurulabilecek; görevden ayrılmak geçmiş işlemlerin sorumluluğunu kaldırmayacak.

SPK'nin zarar tutarını ve sorumluları bildirmesinin ardından Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), 6,2 bin sayılı Kanun uyarınca tahsilat başlatabilecek. Soruşturmalarda el konulan değerlerin fona aktarılması adli karar gerektirirken, doğrudan aktarılabilecek nitelikte olmayan varlıklar için kayyım atanan TMSF, yargılamanın tamamlanmasını beklemeden satış yapabilecek.

Her fon adına açılacak geri kazanım hesabı, TMSF'nin malvarlığından ayrı tutulacak ve yalnızca ilgili tasfiye ile yatırımcı ödemelerinde kullanılacak. Zorunlu giderlerden sonraki kaynaklar, tasfiye sürüyorsa görevli kuruluşa, tamamlanmışsa yatırımcılara dağıtım için Yatırımcı Tazmin Merkezine (YTM) gönderilecek.

Dağıtımda pay sahipliği oranları esas alınacak; SPK'nin belirleyeceği asgari ödeme eşiğinin altında kalan alacaklar yatırımcı adına biriktirilecek. Ödemenin zamanı ve büyüklüğü açısından belirleyici unsurlar, SPK'nin fon seçimi, mevcut nakit ve tahsilatların sonucudur; düzenlemede herkes için ortak bir ödeme tarihi belirtilmiyor.