Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı yayımlandı: Enflasyonda dikkat çeken hedef

2027 programı, Türkiye için büyüme hedefini %4,2, yıl sonu enflasyon hedefini yüzde 21 olarak belirliyor; işsizlikte %8 düzeyi öngörüyor.

Programdaki 2026 tahminleriyle karşılaştırıldığında, gelecek yıl için ekonomik büyümenin hızlanması ve enflasyonun gerilemesi hedefleniyor. Büyümede bu yılın yüzde 3,3 olarak öngörülen düzeyinden yüzde 4,2’ye geçiş planlanırken, yıl sonu enflasyonunun %28,4’ten %21’e inmesi amaçlanıyor.

2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı, onay kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla duyuruldu. Karar, gazetenin mükerrer baskısında yer aldı; hazırlık çalışmalarını Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığı yürüttü.

Büyüme hızlanırken enflasyonda düşüş hedefleniyor

Programın çizdiği ekonomik çerçevede, büyüme oranındaki yükseliş ile fiyat artış hızındaki yavaşlama aynı döneme denk geliyor. Bunlar gerçekleşmiş sonuçları değil, 2027’ye ilişkin resmi hedef ve öngörüleri ifade ediyor.

Büyümenin %4,2’ye ulaşması, programda 2026 için kullanılan %3,3 tahmininin aşılmasını gerektiriyor. Ancak verilen bilgiler, bu hızlanmanın tüketim, yatırım veya dış talep arasında nasıl dağılacağını göstermiyor; dolayısıyla büyümeyi hangi bileşenin taşıyacağı bu rakamlardan anlaşılamıyor.

Enflasyonda yüzde 21 hedefi de fiyatların düşeceği anlamına gelmiyor; öngörülen, fiyatlardaki yıllık artışın yavaşlaması. Bu ayrım, hanehalkının satın alma gücü ile şirketlerin fiyatlama ve maliyet hesapları açısından hedefin nasıl okunması gerektiğini belirliyor.

Verilen çerçeve, büyüme ve enflasyon hedeflerini birlikte ortaya koysa da bunlara ulaşmak için kullanılacak politika araçlarının ayrıntılarını içermiyor. Bu nedenle rakamlar, belirli bir faiz, kredi veya bütçe kararının açıklaması olarak değerlendirilemiyor.

İstihdam artışına sınırlı işsizlik düşüşü eşlik ediyor

Program, 2027 boyunca çalışan sayısına 657 bin kişinin eklenmesini öngörüyor. Bu artış beklentisi, gelecek yıl için belirlenen büyüme çerçevesinin bir parçası olarak sunuluyor; gerçekleşmiş bir istihdam kazanımını göstermiyor.

İşsizlik için ise 2026 tahmini olan %8,1’e karşılık 2027 hedefi %8 olarak belirleniyor. Böylece istihdamda sayısal artış beklenirken, işsizliğin toplam işgücü içindeki payında daha sınırlı bir gerileme öngörülüyor.

İstihdam sayısı ile işsizlik oranı aynı gösterge değil. İşgücüne katılım ve toplam işgücü büyüklüğü hakkında ek bilgi bulunmadığından, 657 bin kişilik artışın işsizlik oranına nasıl yansıyacağı yalnızca bu verilerle açıklanamıyor.

İş arayanlar açısından programın somut hedefi yeni istihdam, işletmeler açısından ise daha yüksek ekonomik faaliyet beklentisi. Bununla birlikte, istihdam artışının hangi sektörlerde yoğunlaşacağı veya çalışanların gelirlerine nasıl yansıyacağı verilen bilgilerde yer almıyor.

Ticaret hacmi artıyor, açık daralmıyor

Programdaki ihracat öngörüsü, 2026 için 282 milyar dolar, 2027 için 292 milyar dolar düzeyinde. İthalatın da aynı dönemde 387 milyar dolardan 397 milyar dolara çıkması bekleniyor; iki kalemdeki artış tutarı birbirine eşit.

Bu rakamların farkı, her iki yıl için de 105 milyar dolarlık dış ticaret açığına işaret ediyor. Dolayısıyla program, ihracat gelirlerinde yükseliş öngörürken mal ticaretindeki açığın daralmasını hedefleyen bir tablo sunmuyor.

Cari işlemler tarafında 2027 açığı 38,5 milyar dolar olarak öngörülüyor; program bu tutarın gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 1,9’una karşılık geleceğini belirtiyor. Cari açık ile dış ticaret açığı farklı kapsamlı göstergeler olduğundan, iki tutar aynı dengeyi anlatmıyor.

İhracat öngörülen düzeye ulaşır ve ithalat da hedeflenen çizgide kalırsa, dış ticaret açığı programdaki hesapla uyumlu olur. İhracat hedefin altında kalırken ithalat değişmezse açık genişler; bu olasılık, dış ticaret hedeflerinin birlikte izlenmesini gerektiriyor.

2027 sonuçlarının değerlendirilmesinde büyüme, fiyatlar, istihdam ve dış denge rakamlarının birlikte ele alınması gerekecek. Programın hedeflediği tablo, yalnızca daha yüksek üretim değil, buna eşlik eden daha düşük enflasyon ve işsizlik oranları içeriyor.