Tasfiye edilen fonlar için yeni düzenleme Resmi Gazete’de yayımlandı

Fon tasfiyesi kanunu, yatırımcılara 1 milyon lira tavanıyla ara ödeme imkânı getiriyor; ödeme tutarı fonların nakit durumuna bağlı.

Resmi Gazete'de yayımlanan Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun, tasfiye bitmeden yatırımcılara kaynak aktarılmasına izin veriyor. Kanuna göre bu olanak otomatik ödeme garantisi değil; kullanılabilecek nakit, yatırımcının alacağı ve düzenleyici kurumun kararları ödenecek tutarı sınırlıyor.

Düzenleme yalnızca 17 Eylül 2026 tarihli kararlarla tasfiyeye alınan ve kanunun yayımlandığı gün işlemleri bitmemiş fonları kapsıyor. Hükümleri aynı tarihten geçerli olan kanun, diğer yatırım fonlarına uygulanacak kalıcı bir tasfiye sistemi kurmuyor.

Ara ödemenin sınırını nakit belirliyor

Kanun, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) belirleyeceği fonlarda, endeksleme hariç net yatırım hesabını esas alıyor. Bu tutarı 1 milyon liradan düşük olan yatırımcıya kendi tutarı kadar, eşiğe ulaşan veya aşan yatırımcıya ise en çok 1 milyon lira ödenmesine izin veriliyor.

Para piyasası fonları dışındaki fonlarda ayrıca pay değerine bağlı bir sınır bulunuyor. Ara ödeme, yatırımcının elindeki payların hesaplama gününden önceki gün sonundaki toplam değerinden yüksek olamıyor; ilgili fiyatı değerleme bilgileriyle Takasbank hesaplıyor.

Nakit bütün hak sahiplerine ödeme yapmaya yetmezse SPK, yatırımı daha küçük olanlardan başlanmasına karar verebilecek. Kurulun diğer seçeneği, yatırımcıların tamamı için ortak bir asgari ara ödeme tutarı belirlemek; her iki yöntemde de kanundaki alacak sınırları korunacak.

Ara ödeme hesabında enflasyon düzeltmesi bulunmuyor. Nihai alacak hesabında kaynak yetersizliği halinde kullanılacak yöntem ise tüketici ve yurt içi üretici fiyat endekslerinin değişimlerinin ortalamasını esas alıyor; daha önce ödenen tutarlar son alacaktan indiriliyor.

Blokeli paylar da hesaba katılıyor

Hak sahipliği, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerinin tasfiyeyi yürüten kuruluşların kayıtlarıyla eşleştirilmesi sonucunda belirlenecek. Ara ödeme sırasında paylar iade edilmeyecek; iade işlemi son tasfiye ödemesinde yapılacak.

Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'na (TEFAS) 17 Eylül 2026 veya daha önce gönderilmiş, ancak fonun temerrüdü ya da açıklanmayan pay fiyatı yüzünden tamamlanamamış talimatlar da kapsamda. Bu işlemlerde payları blokeli kalan yatırımcılar hak sahipliği hükümlerinden yararlanabilecek.

Bununla birlikte kanun, ilgili sermaye piyasası hükümlerine aykırı fiilleri gerçekleştirdiği veya failleriyle birlikte hareket ettiği SPK tarafından belirlenen kişi ve kurumları ödeme dışında bırakıyor. Bu sınırlama hem tasfiye kaynaklarından hem geri kazanım hesabından yapılacak ödemeleri kapsıyor.

Zarar tahsilatında şirketten kişilere uzanan sorumluluk

Kanuna göre fonun çıkarına gerçek bir ekonomik amaç taşımayan veya karşılıksız işlemlerle aktarılan değerler de zarar hesabına girebiliyor. Öncelikli sorumluluk, fonu kuran ya da yöneten portföy şirketinde; şirketten tahsilat yapılamaması veya bunun mümkün olmayacağının açık olması durumunda sorumluluğu belirlenen diğer kişilere başvurulabiliyor.

SPK'nin fon bazında belirleyeceği zarar ve sorumluluk tutarları, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) iletilecek. Kanun, TMSF'ye kamu alacaklarına uygulanan takip araçlarını kullanma yetkisi veriyor; yöneticinin görevden ayrılması, görev dönemindeki işlemlerden kaynaklanan sorumluluğu kaldırmıyor.

Soruşturmalarda el konulan değerlerin fona aktarılması ilgili yargısal kararlara bağlı olacak. Doğrudan aktarılması mümkün olmayan varlıklarda TMSF kayyım olarak görevlendirilirse, dava tamamlanmadan satış yapılabilecek ve gelirler fonlara özel hesaplarda izlenecek.

Bu hesaplar TMSF'nin kendi varlıklarından ayrı tutulacak; teminat olarak kullanılamayacak ve hacze konu edilemeyecek. Tasfiye sonrasında gelen kaynaklar ise zorunlu giderler çıkarıldıktan sonra Yatırımcı Tazmin Merkezine aktarılacak ve pay sahipliği oranları üzerinden dağıtılacak.

Varlık satışları yeterli nakit sağlarsa ara ödeme mekanizması, yatırımcının tasfiyenin sonunu beklemeden alacağının bir bölümüne erişmesini sağlayabilecek. Kaynak yetersiz kalırsa ödeme sırası ile sorumlulardan yapılacak tahsilat belirleyici olacak; uygulamanın ayrıntılarını SPK, TMSF'nin görev alanındaki konularda kurumun görüşünü alarak düzenleyecek.