Kuzey Denizi’nde Rus hareketliliğine karşı 10 ülkeli İHA adımı

Kuzey sularında insansız deniz gücü

Kuzey Avrupa ve Baltık bölgesinde artış gösteren deniz hareketliliği, kıyı devletlerini yeni operasyonel modeller geliştirmeye yöneltiyor. İngiltere ve dokuz müttefik ülke, savaş gemileri ile insansız deniz platformlarını ortaklaşa kullanmayı amaçlayan kapsamlı bir savunma girişimini genişletme kararı aldı. Hazırlanan plan doğrultusunda, üye ülkelerin otonom araçları müttefik donanmaların harp gemileriyle uyumlu biçimde görev yapabilecek.

Yetkililer, bölgedeki Rus donanma unsurlarının son dokuz ayda yaklaşık yüzde 41 oranında arttığını bildiriyor. Bu durum özellikle kritik deniz altı altyapısının, enerji hatlarının ve iletişim kablolarının güvenliği konusundaki endişeleri artırdı. İstihbarat gemilerinin yanı sıra gölge filoya ait petrol tankerlerinin Manş Denizi ve Kuzey Denizi hattındaki geçişleri sıkı takip altında tutuluyor.

Azalan filo kapasitesine teknolojik ikame

Ortak platform projesi, İngiltere Kraliyet Donanması'nın karşı karşıya olduğu filo daralması sürecinde devreye giriyor. Birleşik Krallık envanterindeki fırkateyn sayısının, geçmiş yıllarda alınan tedarik kararları nedeniyle 2030 yılına kadar üç adede kadar gerileyebileceği öngörülüyor. Savunma planlamacıları, mürettebatlı gemilerin eksikliğini ileri teknolojiye sahip insansız sistemlerle telafi etmeyi hedefliyor.

Girişim kapsamında İngiltere, Hollanda, İskandinav ve Baltık ülkelerinin donanmaları arasında kesintisiz veri ve komuta aktarımı hedefleniyor. Böylece bir ülkeye ait insansız su üstü veya su altı aracı, tatbikat ya da devriye sırasında başka bir müttefik gemisinin kontrolüne devredilebilecek. Londra yönetimi, deniz otonomisi alanındaki yatırımlar için dört yıllık süreçte 1,5 milyar sterlinlik bütçe ayırmış durumda.

Stratejik geçiş yollarında artan rekabet

Grönland, İzlanda ve İngiltere arasındaki stratejik deniz koridoru da gözetleme faaliyetlerinin merkezinde yer alıyor. Kuzey Kutup bölgesindeki denizaltı hareketliliğini izlemek amacıyla 90 milyon sterlinlik su altı sensör ve insansız keşif aracı yatırımı yapılması planlanıyor. Yetkililer, Rusya'nın Barents Denizi merkezli Kuzey Filosu'nun deniz altındaki operasyonel gücünü koruduğunu vurguluyor.

Buna karşılık, savunma kapasitesine yönelik eleştiriler de gündemdeki yerini koruyor. İngiltere parlamentosundaki denetim komiteleri, mevcut gemi ve denizaltı sayısının caydırıcılık sağlamada yetersiz kalabileceği uyarısında bulunuyor. Çok uluslu insansız sistemlerin operasyonel başarısı, donanmalar arası teknik uyumun sahada ne kadar hızlı sağlanabileceğine bağlı görülüyor.