Fransa’dan uyarı: ABD ve İran arasında çatışma ihtimali devam ediyor

Fransa Dışişleri Bakanı Barrot, G7 kapanışında yapay zeka için diplomatik koordinasyon çağrısı yaptı; bölgesel güvenlik risklerini değerlendirdi.

Barrot, Fransa'nın ev sahipliğindeki dışişleri bakanları buluşmasının ardından, teknoloji kaynaklı güvenlik sorunlarının diplomasi makamlarının da katılımını gerektirdiğini savundu. ABD ile İran arasındaki gerilimin yeniden yükselmesi ihtimalinin sürdüğünü belirten bakan, Lübnan'daki barış gücünün olası çekilmesi sonrasında güvenliğin nasıl sağlanacağına da değindi.

Yapay zeka diplomasinin gündemine giriyor

Barrot, büyük teknoloji şirketlerinin yönettiği gelişmiş yapay zeka sistemleriyle bağlantılı olarak diğer işletmelerin veri tabanlarından bilgilerin sızdığı vakalar bulunduğunu söyledi. Bu değerlendirmesine dayanarak, koordinasyonun dijital politikalardan sorumlu bakanlıklarla sınırlı kalmaması, dışişleri makamlarını da kapsaması gerektiğini belirtti.

Bakanın açıklamasında şirketlerin isimleri, olayların tarihleri veya sızıntıların kapsamı yer almadı. Dolayısıyla söz konusu vakaların teknik özellikleri ve hangi şirketlerin etkilendiği açıklık kazanmazken, Barrot'nun önerisi yapay zeka güvenliğini uluslararası koordinasyon çerçevesinde ele almaya odaklandı.

Barrot, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un bir gün önce duyurduğunu belirttiği “Yapay Zeka Güvenliği için Paris Barış Çağrısı” girişimini de bu yaklaşımın parçası olarak sundu. Toplantıyı önceki buluşmalardan ayıran unsurun, yapay zekanın farklı boyutlarıyla görüşülmesi olduğunu ifade etti.

Bakan, ortak sonuç metnine bu alanda yeni başlıklar eklendiğini söyledi; ancak açıklamasında bunların uygulama biçimini veya katılımcı ülkeler için doğuracağı yükümlülükleri ayrıntılandırmadı. Koordinasyon çağrısının somut bir mekanizmaya dönüşüp dönüşmeyeceğini değerlendirmek için girişimin kapsamı ve bildirgenin ilgili hükümleri belirleyici olacak.

Hürmüz için siyasi çözüm arayışı

ABD-İran hattındaki gelişmelere ilişkin konuşan Barrot, “Saldırıların yeniden başlaması ve durumun tırmanması riski tamamen ortadan kalkmış değil.” dedi. Bakan, toplantının iki günlük görüşmelerinde bu konuya ayrılan mesaiyi, riskin sürdüğüne ilişkin değerlendirmesinin gerekçesi olarak gösterdi.

Barrot, Katar'ın da aralarında bulunduğu bölge devletlerinin siyasi çözüm çabalarını desteklediklerini aktardı. Bu çabaların hedeflerini Hürmüz'den geçişlerin yeniden sağlanması ve yeni saldırıların engellenmesi olarak sıraladı; açıklamasında bir uzlaşma takvimi veya üzerinde anlaşılmış düzenleme sunmadı.

Ukrayna başlığında ise Barrot, sonuç metnindeki ifadelerin önceki bildirilere göre daha güçlü olduğunu söyledi. Karadeniz ile denizlerde serbest geçiş konularının metne girdiğini, önceki bildirilerde bulunmayan Küba, Venezuela ve Yemen başlıklarının da görüşüldüğünü aktardı.

Lübnan'da çekilme sonrası güvenlik arayışı

Barrot, Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Barış Gücü'nün (UNIFIL) görev döneminin 31 Aralık'ta sona ermesine ilişkin soruyu da yanıtladı. Gücün ülkeden ayrılması halinde güvenlikte boşluk bırakılmaması konusunda G7 üyelerinin ortak görüş taşıdığı kanaatinde olduğunu söyledi; böylece değerlendirmesini kesinleşmiş bir karar olarak sunmadı.

Lübnan yönetiminin ve toplumunun beklentilerini karşılamak için ortak bir irade bulunduğunu belirten bakan, yeni bir güvenlik düzeninin hazırlanmasında ilerleme istedi. Bu yapının Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarıyla uyumlu olacağını kaydetti; hangi aktörlerin görev alacağına ilişkin ayrıntı vermedi.

Fransa iç siyasetine ilişkin soruda Barrot, 2027 cumhurbaşkanlığı yarışı için adaylığını açıklayan Jean-Luc Melenchon'un, Rusya'nın işgalindeki Ukrayna toprakları konusunda referandum yapılabileceği yönündeki sözlerini eleştirdi. Aşırı sağ veya aşırı solun yönetime gelmesi halinde Fransa'nın Ukrayna desteğinin gerileyeceğini savundu; bu ifade bakanın siyasi değerlendirmesiydi.

Barrot ayrıca, Fransız süpermarketlerindeki soğutma altyapısına yönelik siber saldırıdan sorumlu tuttuğu İran Devrim Muhafızları Ordusu hakkında yaptırım hazırlıklarının devam ettiğini bildirdi. Avrupa Birliği'nin (AB) desteğinin tam olduğunu söyleyen bakan, olası tedbirlerin kapsamını veya karar tarihini açıklamadı; yaptırım sürecinin nasıl sonuçlanacağı açık kaldı.