AP’den dünyaya son dakika duyurusu: Şam yönetimi Mekke ittifakında

Suriye'nin Suudi Arabistan'a yaklaşık 600 asker göndereceği öne sürülürken, Şam'dan bir diplomatik yetkili Yemen'e sevkiyat iddiasını reddetti.

Planları bilen iki Suriyeli yetkili ve bölgeden bir yetkilinin anlatımları, Suudi topraklarında hazırlık yapıldığına işaret ediyor. Ancak danışmanlık, sınırda konuşlanma ve Yemen'de muharebeye katılma birbirinden farklı görevler; mevcut açıklamalar bunların hangisine onay verildiğini kesinleştirmiyor.

Üç yetkili, kamuya konuşma izinleri olmadığı gerekçesiyle kimliklerinin gizli tutulmasını istedi. Suriyeli askeri danışmanların krallıkta bulunduğunu belirten yetkililer, Yemen'e henüz savaşçı sevk edilmediğini söyledi; bu ayrım, hazırlık iddiasını gerçekleşmiş bir sınır ötesi operasyon olarak değerlendirmeyi engelliyor.

Suudi sınırındaki görevin kapsamı belirsiz

Suriyeli yetkililerden biri, başlangıçta yaklaşık 600 kişilik bir özel kuvvet birliğinin Suudi Arabistan'a gönderilmesinin beklendiğini anlattı. Aynı yetkili, Riyad'ın yabancı savaşçılar yerine Suriye vatandaşlarının görevlendirilmesini şart koştuğunu söyledi; toplam konuşlanma büyüklüğüne ilişkin başka bir rakam verilmedi.

Bu yetkiliye göre 82. Tümen Komutanı Halid Hattab yönetimindeki heyet, Suudi Arabistan'da iki hafta geçirdi. Diğer Suriyeli yetkili ise 36 askeri yetkilinin Cidde'deki ortak operasyon merkezine gittiğini, Suudi ve Yemenli görevlilerden cepheler ve harekat alanları hakkında bilgi aldığını aktardı.

Bölgedeki yetkili, daha önce gönderilen sınırlı sayıdaki danışmanın Suudi topraklarında bulunan Yemen güçlerine eğitim desteği verdiğini belirtti. Bu anlatım, danışmanların varlığına ilişkin bir iddia içeriyor; Yemen sınırının aşıldığını veya çatışmaya katılımın başladığını göstermiyor.

Şam'daki diplomatik yetkili ise Yemen'e asker yollanacağı iddiasını reddederek Riyad'la varılan mutabakatın eğitim ve askeri kapasite artırımıyla sınırlı olduğunu savundu. Dolayısıyla açıklamalar danışmanlık konusunda tamamen çelişmiyor; açık kalan nokta, hazırlıkların ileride muharebe görevine dönüşüp dönüşmeyeceği.

Yeniden inşa desteği ve askeri yakınlaşma

Suriye ile Suudi Arabistan, içeriğini ayrıntılandırmadıkları bir askeri işbirliği mutabakatını duyurmuştu. Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın Riyad temasları sırasında Suudi yönetimi ayrıca savaşın ardından evlerin ve temel altyapının onarılmasına yönelik 400 milyon doları aşan kredi sağlamayı kabul etmişti.

Bu mali destek ile askeri görüşmeler aynı ikili ilişkinin parçaları olsa da kredi karşılığında asker gönderileceğini gösteren bir anlaşma açıklanmış değil. Şara, ülkenin yeniden kurulmasını öncelik saydığını ve başka savaşlara çekilmek istemediğini söylüyor; olası görevlendirmenin sınırları bu tutum açısından önem taşıyor.

Yemen'de karşı karşıya gelen taraflar arasında Husiler ve Riyad'ın desteklediği hükümet güçleri bulunuyor. Suudi Arabistan içinde eğitim verilmesiyle Yemen'deki çatışmaya doğrudan katılım aynı askeri sorumluluğu doğurmayacağından, birliğin nerede ve hangi yetkiyle görev yapacağı temel belirsizlik olarak öne çıkıyor.

Mekke anlaşmasında karar anlatımları ayrışıyor

Suriyeli yetkililer, Şam'ın Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasındaki Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na katılma seçeneğinin değerlendirildiğini açıklamıştı. İki Suriyeli yetkili şimdi katılım kararının verildiğini ancak duyurulmadığını ileri sürerken, bölgedeki yetkili müzakerelerin devam ettiğini söylüyor.

Bölgedeki yetkiliye göre görüşmelerin hassas başlıklarından biri, Suriye'nin İsrail karşısında diğer üyelerden destek isteyebilme ihtimali. Şara ise İsrail'le savaş aramadığını belirtiyor ve İsrail askerlerinin Suriye'nin güneyinden ayrılmasını istiyor; ortak savunma yükümlülüğünün kapsamı bu nedenle ayrıca önem taşıyor.

Görev eğitimle sınırlı kalırsa işbirliği, Yemen'de doğrudan savaşan bir Suriye birliği anlamına gelmeyecek. Buna karşılık personel muharebeye gönderilirse Şam'ın askeri sorumluluğu genişleyecek ve yeniden inşa önceliğiyle yeni bir bölgesel görev arasında kaynak ayırması gerekecek.

Belirsizliği giderecek somut bilgiler, sevkiyatın gerçekleşip gerçekleşmediği, personelin görev yeri ve açıklanmayan mutabakatın yetki sınırları olacak. Mekke anlaşmasına katılım için de iki farklı yetkili anlatımından hangisinin geçerli olduğunu ortaya koyacak resmi bir açıklama gerekiyor.