GENAR anketi: Fon krizi AKP’nin oylarını yüzde 3 düşürdü

GENAR sahibi İhsan Aktaş, fon krizi sonrasındaki ölçümlerde AKP desteğinin eylüldeki yüzde 36 düzeyinden yüzde 33'e gerilediğini, kararsızların da arttığını belirtti.

Aktaş'ın aktardığı iki oy düzeyi arasında yaklaşık üç puan bulunuyor. Bununla birlikte, araştırmanın saha tarihleri ve yöntemi paylaşılmadığından, değişimin kapsamını ve krizle ilişkisini yalnızca açıklanan veriler üzerinden değerlendirmek mümkün değil.

Eylül ve ekim ölçümleri ayrışıyor

Aktaş, 18 Ekim tarihli yazısında GENAR Türkiye Raporu-Ekim 2026 sonuçlarına yer vermişti. AKP için eylül raporunda yaklaşık yüzde 36 olarak aktardığı desteğin yeni ölçümde yüzde 33 çevresinde bulunduğunu belirtmiş, farkı fon krizi sonrasında yaşanan oy kaybı olarak yorumlamıştı.

Aktaş, daha sonraki yazısında da kriz sonrasında yaptıkları yoklamada parti desteğinin gerilediğini bildirdi. İlk günlerde daha yüksek bir siyasi kayıp yaşandığı değerlendirmesini ise kendi kanaati olarak sundu; bu döneme ilişkin ayrıntılı bir GENAR veri dizisi açıklamadı.

Aktarılan açıklamalarda düşüş bir yerde yüzde, önceki rapora ilişkin karşılaştırmada ise puan olarak ifade ediliyor. yüzde 36 ile yüzde 33 arasındaki fark üç yüzde puanıdır; bu iki düzey, desteğin göreli olarak yüzde 3 azaldığı anlamına gelmez. Kaybın büyüklüğünü okurken bu ayrım önem taşıyor.

Tayyar farklı bir anket aktarıyor

Eski AKP Milletvekili Şamil Tayyar, 18 Ekim'de X üzerinden yaptığı açıklamada, parti desteğindeki kaybı yüzde 6 civarında gösteren bir araştırmanın Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ne iletildiğini öne sürdü. Tayyar, söz konusu sonucu kendi saha gözlemlerine daha yakın bulduğunu belirtti.

Ancak Tayyar'ın sözünü ettiği araştırmanın kuruluşu, örneklemi ve saha tarihleri verilen bilgiler arasında bulunmuyor. Bu nedenle iddia, GENAR'ın sonuçlarını doğrulayan bağımsız ve incelenebilir bir veri seti olarak değerlendirilemiyor; Cumhurbaşkanlığına sunulduğu bilgisi de Tayyar'ın beyanına dayanıyor.

Aktaş da krizin başlangıcında kaybı yüzde 6 dolayında ölçen başka şirketler bulunduğunu söyledi, fakat bu şirketleri adlandırmadı. Aktaş ile Tayyar'ın aynı araştırmayı mı yoksa ayrı çalışmaları mı kastettiği belirsiz. Bu iki anlatımdan hareketle doğrulanmış bir kayıp aralığı oluşturmak mümkün değil.

Kararsızlar ve ittifak seçmeninin tepkisi

Oy oranlarının yanında Aktaş'ın dikkat çektiği diğer bulgu, tercihini belirlemeyen seçmenlerin artması oldu. Bunun önceki ölçüme göre kaç kişilik ya da kaç puanlık bir değişim olduğu açıklanmadı; kararsızların parti dağılımı da paylaşılmadı. Dolayısıyla aktarılan düşüşün başka partilere yönelişle ne ölçüde bağlantılı olduğu bilinmiyor.

Aktaş, araştırmada fon krizini bildiğini belirtenlerin oranını yaklaşık yüzde altmış olarak aktardı. Ancak bu oran için önceki bir ölçüm sunmadı. Krizden haberdar olma düzeyi, tek başına seçmenin tercihini değiştirip değiştirmediğini göstermiyor; açıklamalarda farkındalık ile oy davranışı ayrı bulgular olarak yer alıyor.

Aktaş'ın bir başka değerlendirmesi, Cumhur İttifakı'na oy verenlerin de gelişmelerden etkilendiği yönünde. Oy tercihinin krizden etkilenebileceği belirtilen yaklaşık yüzde yirmi'lik kesimin bütün katılımcıları mı, yoksa yalnızca ittifak seçmenini mi kapsadığı aktarılan metinden kesinleşmiyor. Bu ifade, gerçekleşmiş bir oy geçişinden çok olası davranış değişikliğine ilişkin bir değerlendirme içeriyor.

Yeni araştırmalarda kararsızların hangi partilere yöneldiği görülürse, açıklanan destek kaybının seçmen dağılımına nasıl yansıdığı daha açık değerlendirilebilir. Buna karşılık tercihler yeniden AKP lehine şekillenirse, mevcut ölçümler kalıcı bir kopuştan çok dönemsel bir değişime işaret edebilir. Her iki senaryoyu sınamak için karşılaştırılabilir yöntemle yapılmış yeni ölçümler gerekiyor.