Rusların AB oturum izinleri 2022’den bu yana 876.600’e yükseldi

Euronews'in 21 Ekim'de Eurostat verilerine dayandırdığı habere göre Rus vatandaşları, 2025 yılı sonunda 2022 başından bu yana 105.000 artışla 876.600 geçerli Avrupa Birliği oturum iznine sahipti.

2021'de kaydedilen 771.800 Rus izin sahibinin %13,6 üzerindeki bu artış, AB hükümetleri güvenlik ve vize politikalarını sıkılaştırırken Ukrayna'daki savaşın göç dinamiklerini nasıl yeniden şekillendirdiğini gösteriyor.

Euronews haberine göre Almanya, 2025 sonunda 218.000 kişiyle AB'deki en büyük Rus topluluğuna sahipti. Almanya'yı 116.800 ile İspanya ve 78.400 ile Estonya izledi.

Büyüme güney Avrupa'nın bazı bölgelerinde yoğunlaştı. Bu dönemde İspanya 44.400, Fransa 13.700 Rus izin sahibi eklerken Kıbrıs ve Portekiz'de Rusya doğumlu nüfus sırasıyla 2,5 kat ve 3,5 kat arttı.

Yurtdışındaki Ruslara yönelik hukuki yardım projesi Kovcheg'in kurucusu avukat Anastasia Burakova, son ayrılışları Rusya içindeki korku ve belirsizliğe bağladı. Burakova, “Artık herkes Rusya'da bir geleceği olmadığını anlıyor. Geleceğe dair bir vizyon yok, altı ay ya da bir yıl sonra ne olacağına dair bir öngörü yok” dedi.

“Dahası, insanların çok kişisel olarak hissettiği seferberlik ve zorunlu askerlikle bağlantılı riskler var.”

Hareketlilik homojen olmadı. Euronews, daha katı göç kurallarını ve Baltık ülkelerinde büyük Rusça konuşan topluluklarla bağlantılı güvenlik endişelerini gerekçe göstererek Letonya, Estonya ve Çek Cumhuriyeti'nin Rus mukim sayısında en büyük düşüşleri kaydettiğini bildirdi.

AB rakamları, işgalden sonra ülkeden ayrılan her Rus'u değil, geçerli geçici veya daimi oturum izinlerini kapsıyor. Birlik dışında da önemli Rus toplulukları büyüdü: Sırbistan'ın Rus nüfusu işgal öncesindeki yaklaşık 5.000'den 2025 sonuna kadar 61.900'e yükselirken Kazakistan ilkbahara kadar 107.000'den fazla Rus göçmen kabul etmişti.

Türkiye farklı bir rota izledi. İşgalden sonra çok sayıda kişiyi çekti, ardından ikamet kurallarını sıkılaştırdı; Euronews'e göre buradaki geçerli Rus izinleri Haziran ayına kadar 2023'teki zirvenin yaklaşık yarısı olan 75.900'e geriledi.

Ekonomik etki ev sahibi ülkeye göre değişiklik gösterdi. Euronews'in aktardığı araştırma enstitüsü CASE Center analizine göre insan ve sermaye girişleri, büyüme yıllık %5 ila %7 seviyesine gerilemeden önce, Ermenistan ve Gürcistan'ın 2022 ile 2024 yılları arasında %9 ila %9,4'lük zirve GSYH büyümesine ulaşmasına yardımcı oldu.

Geri dönüş akışı tartışmalı. Bağımsız sosyolojik proje OutRush, 2024 yazına kadar göçmenlerin en fazla %8'inin Rusya'ya döndüğünü ve yaklaşık %5'inin daha bunu yapmayı planladığını tahmin etti. Euronews tarafından devlet bağlantılı bir akademik kurum olarak tanımlanan RANEPA bünyesindeki Uygulamalı Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü ise 2022-2023 dalgasından geri dönüşlerin yaklaşık %10 seviyesinde olduğunu belirtti.