Zelenski Patriot İçin Rafineri Saldırılarını Durdurmayı Önerdi

Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Washington ile gerilim derinleşirken Ukrayna'nın daha fazla Patriot füzesi karşılığında Rus rafinerilerine yönelik saldırıları durdurmayı önerdiğini açıkladı.

Bu teklif, Rus yakıt üretimine ilişkin bir tavizi Ukrayna altyapısına yönelik ek korumayla ilişkilendiriyor. Zelenski, 18 Ekim'deki bir mülakatta Başkan Donald Trump yönetimini, kendi değerlendirmesine göre Kiev'i teslimiyete itmek anlamına gelen bir baskı uygulamakla suçladı.

Kiev’in teklifinin temelinde Patriot teslimatları var

Zelenski, Washington'ın Ukrayna'nın Rus dizel üretimine yönelik saldırılarını durdurmasını istediğini ancak ek hava savunma önleme füzeleri için önerdiği takası kabul etmediğini söyledi. Ayrıca Ukrayna'nın bu operasyonlara devam etmesi halinde belirtilmeyen bazı hizmetlere erişimin kesilmesiyle tehdit edildiğini ifade etti.

Ukrayna Devlet Başkanı bu teklifi, Trump'ın rafinerilere ilişkin talebini karşılarken bir yandan da yerel tesisleri korumanın bir yolu olarak sundu. Zelenski'nin açıklamaları, Washington'ın Rus enerji hedeflerine karşı itidal ile silah teslimatları arasında açık bir bağlantıyı kabul edip etmeyeceğini belirsiz bırakıyor.

Zelenski, Washington'ı Starlink bağlantı hızlarını kasten düşürmekle ve Patriot önleme füzesi sevkiyatlarını bekletmekle suçladı. Uydu hizmetinin Rusya ile karşı karşıya gelen birlikler için hayati önem taşıdığını, önleme füzelerinin ise zaten yetersiz olduğunu belirtti; sunulan kaynak bu iddialara ilişkin bağımsız bir doğrulama veya ABD'den gelen bir yanıt içermiyor.

Dizel anlaşması iki lideri bölüyor

Trump, 18 Ekim'de yaptığı açıklamada, Vladimir Putin'i barış müzakerelerinden uzaklaştırmamak adına Rus dizel ihracatını ve yaptırımların hafifletilmesini kapsayan bir düzenlemeyi ilerlettiğini söyledi. Belirttiği bu gerekçe, Moskova ile diyaloğun sürdürülmesini ABD yaklaşımının merkezine koyuyor.

Aktarılan anlatıdaki düzenlemeye göre Washington yaptırımları daha fazla sıkılaştırmaktan vazgeçecek, Moskova ise uluslararası piyasalara sınırlı miktarda dizel sağlayacaktı. Belirtilen amaç yükselen yakıt fiyatlarını hafifletmekti; ancak metinde anlaşmanın değerlendirilmesine temel olacak ihracat miktarları ya da bir fiyat göstergesi verilmiyor.

Trump ayrıca Zelenski'yi çatışmayı uzatmaya çalışmakla suçladı; bu nitelendirme kanıtlanmış bir doğrudan ziyade onun siyasi bir iddiası niteliğinde. Bu anlaşmazlık birbiriyle çelişen tutumları ortaya koyuyor: Trump müzakereleri açık tutmak için tavizleri savunurken, Zelenski Ukrayna'nın hedef alma politikasını değiştirmesi karşılığında askeri ikmal arayışındaydı.

Zelenski, etkilerini eleştirse de baskıyı temkinli bir dille ifade etti. “Ukrayna'yı teslim olmaya ikna etmek için adımlar atıldığına inanıyorum,” diyen Zelenski, aynı zamanda Amerikalı ortakların çatışmanın Ukrayna aleyhine sonuçlanmasını istediğine inanmak istemediğini de ekledi.

Kiev saldırısı savunma ihtiyacını artırıyor

Yerel yetkililer, 18 Ekim gecesi Kiev'de düzenlenen Rus balistik füze saldırısında en az bir kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu. İlk bilgilere göre bir sağlık tesisi vuruldu; can kaybı sayısı ve hasarın boyutuna dair açıklamalar henüz ön bilgi niteliği taşıyor.

Bu saldırı, Zelenski'nin önleme füzesi talebinin acil güvenlik arka planını oluşturuyor. Zelenski'nin teklifi, hem Ukrayna'nın rafineri saldırılarına vereceği olası aranın kapsamı hem de ek Patriot mühimmatı teslimatı konusunda karar alınmasını gerektiriyor; aktarılan metinde bu konuların hiçbiri netliğe kavuşmuş değil.

Zelenski, Washington ile ilişkilerin 3 Kasım'daki ABD ara seçimlerinden sonra sakinleşebileceğini söyledi; bu durum üzerinde uzlaşılmış bir diplomatik takvimden ziyade bir beklentiden ibaret. Çözülemeyen mesele, iki hükümetin Ukrayna'nın operasyonel itidali ile devlet başkanının talep ettiği hava savunma desteğini birbirine bağlayan şartlar üzerinde anlaşıp anlaşamayacağı olmaya devam ediyor.