BAE’li aday Nusseibeh BM genel sekreterliği yarışına katıldı

BAE diplomatı Lana Nusseibeh, 21 Ekim'de BM liderlik yarışına katılarak bölünmüş durumdaki bu yarışa Orta Doğulu bir aday ekledi.

BAE Dışişleri Devlet Bakanı Nusseibeh, adaylığını daha etkili bir uluslararası diplomasi çağrısıyla duyurdu. Nusseibeh'nin katılımı, bir sonraki Birleşmiş Milletler genel sekreteri olmak isteyen aday havuzunu genişletiyor; ancak bu adım, o dönem yarışan her adaya karşı muhalefet olduğunu ortaya koyan gayriresmi oylamanın ardından geldi.

Daimi üyeler mevcut adaylara direniyor

İsimsiz kaynaklara göre, Kosta Rika'nın eski Devlet Başkanı Yardımcısı Rebeca Grynspan, Güvenlik Konseyi'ndeki gayriresmi oylamada az farkla öndeydi. Yine de bu kaynaklar, Grynspan da dahil olmak üzere her adayın önceki hafta yapılan yoklamada en az iki daimi konsey üyesinin muhalefetiyle karşılaştığını bildirdi.

Beş daimi üye İngiltere, Çin, Fransa, Rusya ve ABD'den oluşuyor. Nihai kararı verecek olan bu üyelerin rolü, yarışta önde olmak ile onların onayını almak arasındaki ayrımı süreci anlamak adına kritik kılıyor; zira önde olduğu bildirilen aday bile birden fazla daimi üyenin direnciyle karşı karşıya kaldı.

Oylamaya ilişkin bilgiler, kamuoyuna açıklama yapan resmi bir konsey yetkilisi yerine isimsiz kaynaklara dayandırılıyor. Bu durum Nusseibeh'nin yarışa katılmasından önceki tabloyu yansıttığı için, kendi adaylığına yönelik daimi üye desteğine dair bir ölçüt sunmuyor.

Nusseibeh diplomatik sorun çözmeyi ön plana çıkarıyor

Nusseibeh, daha önce on yılı aşkın bir süre BAE'yi BM nezdinde büyükelçi olarak temsil etti. Bu görev kampanyasına kurumsal bir arka plan sağlarken, mevcut bakanlık görevi de adaylığını BAE'nin üst düzey diplomatik liderliği içine yerleştiriyor.

Adaylığını duyurmadan hemen önce verdiği bir mülakatta Nusseibeh, örgütün çok taraflı işbirliğine yönelik tazelenmiş bir taahhüde ihtiyacı olduğunu söyledi. BM için istediği rolü “dünyadaki krizlerin seyircisi olmak yerine bir sorun çözücü” olarak tanımlayarak diplomatik etkinliği ilk çıkışının ana teması haline getirdi.

Bu açıklama örgüt için üzerinde uzlaşılmış bir programı değil, adayın hedefini ortaya koyuyor. Ayrıca bu hedefi nasıl takip edeceği ve yarışa karar verecek hükümetlerin bu yaklaşımı destekleyip desteklemeyeceği sorusunu da açıkta bırakıyor.

Nusseibeh'nin katılımı, ülkesini bu kurumda temsil etme konusunda geniş deneyime sahip, önde gelen bir Orta Doğulu adayı yarışa dahil ediyor. Bu deneyim ve bölgesel profil adaylığını öne çıkarsa da eldeki verilere göre Grynspan'a veya diğer adaylara karşı bir üstünlük sağlamıyor.

Geç katılım konsey desteğini henüz sınamadı

Nusseibeh mevcut adaylara karşı çıkan daimi üyelerin desteğini alırsa, katılımı bir uzlaşmaya giden yeni bir yol yaratabilir. Buradaki mekanizma, yalnızca aday havuzunun büyümesi değil, bu hükümetlerin bir adayı kabul etme istekliliğindeki değişim olacaktır.

Eğer söz konusu muhalefet kendisine de uzanırsa, yeni bir adayın eklenmesi altta yatan sorunu çözümsüz bırakacaktır. Dolayısıyla temel belirsizlik, bildirilen oylaması şu ana kadar az farkla önde bir adayla birlikte mevcut her seçeneğe karşı direnci bir arada barındıran bir konseyde, Nusseibeh'nin kabul görüp göremeyeceğidir.