Mehmet Şimşek’ten fon listesi açıklaması

Şimşek, fon işlemlerindeki 401 milyar liranın 306 milyarını grup içi hareketlerle açıkladı; tutarın tamamının yatırımcı çıkışı olmadığını belirtti.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki konuşmasında yatırımcıların çektiği parayla fonlar arasındaki transferlerin ayrılması gerektiğini savundu. Tasfiye ödemelerinin finansmanını da açıklayan Şimşek, süreçte Hazine kaynağına başvurulmadığını söyledi.

Tartışmanın merkezinde, 1–16 Eylül döneminde 440 kişinin toplam 401 milyar lirayı çekip kurtardığı iddiası bulunuyor. Şimşek, MKK kayıtlarını kullanarak MASAK’ın yaptığı hesaplamayı dayanak gösterdi; 306 milyar liralık bölümün fonlar ile aynı gruptaki şirketlerin işlemlerinden oluştuğunu aktardı.

İşlem toplamı ile yatırımcı çıkışı ayrılıyor

Bakanın açıklamasına göre, tartışılan tutarın yaklaşık dörtte üçü yatırımcıların sistemden aldığı para değil. Bu ayrım, 401 milyar liralık işlem büyüklüğünün tamamının yatırımcı çıkışı olarak değerlendirilmesine karşı sunduğu temel gerekçeyi oluşturuyor.

Şimşek, söz konusu transferlerin hangi amaçla yapıldığını adli makamların araştıracağını belirtti. İncelemenin yalnızca tartışmalı satış dönemini değil, fonların kuruluşundan tasfiyenin tamamlanmasına uzanan işlem geçmişini kapsadığını söyledi.

İsim listelerinin yayımlanması konusunda kendi tarafından bir engel bulunmadığını bildiren Şimşek, mümkün olması halinde açıklanmalarını istediğini kaydetti. Ancak konuşmada listelerin yayımlanacağına ilişkin kesin bir karar veya takvim paylaşılmadı; kişisel tercihle açıklama kararı ayrı kaldı.

MASAK’ın müdahalesine ilişkin değerlendirmesinde ise finans kuruluşlarının bildirimlerini öne çıkardı. Şimşek, satışları olağan piyasa faaliyeti olarak nitelendirerek, erteleme başvurusu ya da şüpheli işlem bildirimi olmadan kurumun kendiliğinden devreye girmesinin işleyişe uygun olmadığını savundu.

Tasfiyede ödeme kaynakları farklılaşıyor

Şimşek’in verdiği rakamlara göre, olağan yöntemle tasfiye edilen 93 fonda 71.899 hesaba toplam 68 milyar lira ödendi. Bakan, bu ödemelerin tümünün ilgili fonların varlıklarıyla karşılandığını ve kamu finansmanı kullanılmamasını ilke olarak benimsediklerini belirtti.

Fonların ödeme kapasitesini açıklarken mevduat, hisse senedi ve tahvil varlıklarını sıraladı. Olağan tasfiye kapsamındaki para piyasası fonlarında ana paranın yanında getirilerin de ödendiğini söyleyen Şimşek, kayıp yaşanmadığını savundu; bu değerlendirmeyi söz konusu fon grubuyla sınırlı tuttu.

Olağanüstü tasfiyeye ilişkin açıklamasında ise 4 Kasım itibarıyla 15 fondaki 542.975 hesaba toplam 62,2 milyar liralık ara ödeme bildirildi. Şimşek, bunun 51,5 milyar liralık kısmını fonların varlıklarının karşıladığını, kalan 10,7 milyar liranın TMSF üzerinden geldiğini söyledi.

Bu aktarımı açıklarken 45 kişiden gelen toplam 21,3 milyar lirayı işaret etti. Şimşek’e göre, tutarın 10,7 milyar liralık bölümü tasfiyeyi yürüten bankalara iletildi; kalan 10,6 milyar lira da aynı sürece yönlendirilecek.

Bakan, TMSF üzerinden gerçekleşen aktarımı kamu bütçesinden finansman sağlanmasından ayrı değerlendirdi. Olağanüstü tasfiyede de açıklama anına kadar kamu kaynağına başvurulmadığını söyledi; iki tasfiye yöntemindeki ödeme bileşimini ayrı ayrı sundu.

Ara ödemeler ve soruşturma süreci

Ara ödemelerde stopaj uygulandığı iddiasına karşı çıkan Şimşek, yatırımcıların katılma paylarını ancak tasfiye tamamlanırken fona iade edeceğini belirtti. Bu nedenle mevcut ara ödemelerin vergi kesintisine tabi olmadığını söyledi; açıklaması nihai hesaplaşmadan önce yapılan ödemelere ilişkindi.

Soruşturma konusunda Şimşek, önceki SPK daire başkanlarına yönelik soruşturma başlatıldığını, önceki başkan hakkında da soruşturma izni çıktığını bildirdi. İhmal veya suistimal saptananların sorumlu tutulacağını söyledi; bu açıklamalar herhangi bir kişi hakkında kesinleşmiş suç tespiti anlamına gelmiyor.

Şimşek’in duyurduğu kalan aktarım gerçekleşirse tasfiye sürecine 10,6 milyar lira daha yönlendirilecek. Bunun hesaplara hangi tarihte ve nasıl dağıtılacağı açıklanmazken, grup içi transferlerin amacı ile listelerin kamuya açılıp açılmayacağı da henüz yanıtlanmış değil.