İsrail’de seçim sonrası ‘Katar müdahale etti’ ve ‘Seçimler çalındı’ iddiası

Likud, İsrail seçimleri sonrasında Arap seçmenlerin oy kullandığı sandıklara yönelik hile iddiasında bulundu, ancak kamuoyuna kanıt sunmadı.

Binyamin Netanyahu liderliğindeki partinin itirazı, seçim projeksiyonlarında iki ana siyasi blokun da hükümet oluşturabilecek sandalye sayısına erişemediği bir tabloda geldi. Arap partileri için öngörülen 19 sandalye rekor olarak aktarılırken, bu sayı kesinleşmiş sonuç değil, seçim sonrası hesaplamalara dayanıyor.

Tartışma, oy verme işlemlerine ilişkin suçlamalarla sınırlı kalmadı; dış müdahale şüphesi ve yeni parlamentonun göreve başlaması da siyasi açıklamalara konu oldu. Likud, güvenlik birimlerinden müdahale isterken Gadi Eisenkot'un partisi şikâyetlerin araştırılmasıyla parlamenter takvimin birbirinden ayrılması gerektiğini savundu.

Sohlberg dış müdahale incelemesi istiyor

Merkez Seçim Kurulu Başkanı Noam Sohlberg, Şin Bet'in başındaki David Zini ile temasa geçerek yabancı aktörlerin seçimlere müdahale etmiş olabileceği yönündeki şüphelerin incelenmesini istedi. Sohlberg, kendisinin bu iddiaların doğruluğu hakkında hüküm verebilecek konumda olmadığını da belirtti.

Zini'ye gönderdiği mektupta Sohlberg, “Bu şüphelerin yabancı aktörlerle ilgili olması nedeniyle soruşturulmaları zorunludur” dedi. Bu ifade, kurul başkanının araştırma talebini ortaya koyuyor; iddiaların doğrulandığına ilişkin bir karar içermiyor.

Şin Bet, konuyu soruşturduğunu açıklamakla birlikte incelemenin kapsamı veya ulaşılan bulgular hakkında ayrıntı paylaşmadı. Dolayısıyla soruşturma açıklaması, tek başına sandıklarda usulsüzlük yapıldığını ya da herhangi bir yabancı devletin seçimlere müdahale ettiğini göstermiyor.

Likud ise Arap seçmenlerin yoğun bulunduğu sandıklarda usulsüzlüğü gösteren kanıtlar olduğunu ileri sürdü. Parti, suçlamasını Netanyahu'nun seçim zaferinin engellenmek istendiği savıyla ilişkilendirdi; ancak bu savı destekleyen belge veya bulguları kamuoyuna açıklamadı.

Ohana'nın görevi tartışmaya dahil oluyor

Sohlberg'in mektubunun kamuoyuna açıklanmasını izleyen süreçte Likud, itirazını parlamentonun yönetimine taşıdı. Parti, mektuba dayanarak Eisenkot'un öncülük ettiği bloku, Knesset Başkanı Amir Ohana'nın görevden alınmasına yönelik adım atmaması konusunda uyardı.

Likud'un açıklamasındaki “İsrail'de seçim çalındı!” ifadesi, partinin suçlamasını yansıtıyor; kesinleşmiş bir seçim kurulu veya yargı tespiti değil. Sohlberg'in doğruluğunu değerlendiremediğini belirttiği şüphelerle Likud'un sonuç hakkında kullandığı kesin dil arasında bu nedenle ayrım yapılması gerekiyor.

Muhalefet içinde sandalye sayısı bakımından önde olduğu aktarılan Eisenkot'un partisi, seçim güvenliğinin korunmasını ve bütün itirazların incelenmesini istedi. Aynı açıklamada, tartışmanın 26. Knesset'in göreve başlama töreni için belirlenen tarihi değiştirmeye yönelik siyasi bir araca dönüştürülmesine karşı çıktı.

İki tarafın açıklamaları, itirazların araştırılması kadar yeni parlamentonun hangi koşullarda çalışmaya başlayacağı konusunda da anlaşmazlık bulunduğunu gösteriyor. Bununla birlikte, soruşturmanın yemin töreni tarihini değiştiren bir karara dönüştüğü ya da Ohana'nın görevine ilişkin bir işlem yapıldığı açıklanmış değil.

Likud'un 2022 itirazları yeniden gündemde

Likud, 2022 seçimlerinde de Arap seçmenlerin yaşadığı yerlerdeki sandıklar konusunda güvenlik birimlerinin devreye girmesini istemişti. Sandık çıkışı tahminlerinin açıklanmasının ardından partinin seçim komisyonundaki temsilcisi, dönemin başkanı Isaac Amit'e başvurarak bölgeye polis sevk edilmesini talep etmişti.

O dönemde talebin gerekçesi, temsilcinin bölgede yaşandığını ileri sürdüğü şiddet olaylarıydı; sosyal medyada ayrıca sonuçların değiştirilmeye çalışıldığı suçlamaları dolaşıyordu. Önceki başvurular, benzer siyasi itirazların geçmişini gösterse de mevcut seçimlere ilişkin iddialar için kanıt oluşturmuyor.

Şimdi yanıt bekleyen mesele, Şin Bet incelemesinin somut bir bulgu üretip üretmeyeceği ve böyle bir bulgunun seçim sürecine ilişkin hangi resmi karara dayanak olacağı. Bir usulsüzlük ortaya konulursa kapsamının ayrıca belirlenmesi gerekecek; bulgu açıklanmadığı sürece Likud'un suçlamaları doğrulanmış seçim sonucu gibi değerlendirilemez.