Gözler Merkez Bankası’nda: Faiz inecek mi, sabit mi kalacak?

TCMB faiz kararı için 22 Ekim’de toplanıyor; anketlerde yüzde 37’den yüzde 36’ya indirim öne çıkarken iki banka faizin korunmasını bekliyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu öncesindeki ayrışma, indirimin büyüklüğünün ötesine uzanıyor. Ekonomist anketlerinde 100 baz puanlık düşüş ağırlık taşırken Goldman Sachs ve Societe Generale, mevcut oranın değiştirilmesini beklemiyor.

Karar, enflasyon hedeflerinin yükseltildiği bir döneme denk geliyor. Eylül ayında açıklanan Orta Vadeli Program (OVP), tek haneli enflasyona ulaşılması için öngörülen takvimi iki yıl ötelemişti; dolayısıyla toplantı, fiyat artışlarının yavaşlamasına ilişkin daha uzun bir resmi takvim içinde yapılacak.

Anketler indirimin büyüklüğünde birleşiyor

Karar öncesindeki anketlerden birinde görüş bildiren 20 ekonomistten 19’u, faizin yüzde 36’ya çekileceğini öngörüyor. Diğer ankette ise 17 katılımcı arasında aynı tahmini paylaşanların sayısı 15; böylece her iki araştırmada da mevcut düzeyden 100 baz puanlık indirim açık ara önde bulunuyor.

Bu sonuçlar, katılımcıların ekim toplantısına ilişkin tahminlerini gösteriyor; kurulun vereceği kararın önceden kesinleştiği anlamına gelmiyor. Anketlerde çoğunluğun aynı oranda buluşmasına rağmen, uluslararası bankaların değerlendirmeleri indirimin bu toplantıda başlayıp başlamayacağı konusunda ortak bir görüş oluşmadığını gösteriyor.

Merkez Bankası ocakta yaptığı indirimin ardından politika faizini yüzde 37 düzeyinde korumuştu. Anketlerin işaret ettiği karar gerçekleşirse bu bekleme dönemini yeni bir indirim izleyecek; sabit tutma kararı çıkarsa mevcut faiz düzeyi korunacak.

JPMorgan indirimi küçültüyor, iki banka bekliyor

JPMorgan, 20 Ekim tarihli değerlendirmesinde ekim toplantısı için öngördüğü indirimi 150 baz puan yerine 100 baz puan olarak belirledi. Böylece banka, faiz düşüşü beklentisini sürdürmekle birlikte tahmin ettiği adımın büyüklüğünü önceki değerlendirmesine kıyasla 50 baz puan azalttı.

Banka aynı değerlendirmede enflasyon tahminlerini de yukarı çekti. JPMorgan’a göre Türkiye’deki iç siyasi gelişmeler, enflasyon ve faiz görünümüne ilişkin yukarı yönlü riskler arasında bulunuyor; bu değerlendirme bankanın risk okumasını yansıtıyor.

Goldman Sachs ise 7 Ekim tarihli analizinde, faiz indirimlerinin başlayabilmesi için gereken koşulların oluşmadığı görüşünü bildirdi. Bankanın ekim toplantısı beklentisi, politika faizinin mevcut yüzde 37 seviyesinde bırakılması yönünde.

Societe Generale de 20 Ekim tarihli analizinde değişiklik beklemediğini belirtti. Banka, yüksek enflasyon beklentilerini gerekçe göstererek Merkez Bankası’nın temkinli bir tutum izleyeceğini öngördü; dolayısıyla iki kurum aynı faiz sonucunu beklese de aktarılan değerlendirmelerinin vurguları farklı.

OVP takvimi ve kurulun tercihi

6 Eylül’de duyurulan, 2027–2029 yıllarını kapsayan OVP’de çeşitli hedefler yeniden düzenlendi ve enflasyon hedefleri yükseltildi. Tek haneli enflasyon için belirlenen tarihin iki yıl ötelenmesi, faiz tartışmasının resmi fiyat istikrarı takvimindeki değişiklikle birlikte değerlendirilmesini gerektiriyor.

Programdaki revizyon ile bankaların tahminleri farklı bilgi türleri sunuyor: ilki resmi hedefleri, ikincisi para politikası kararına ilişkin kurum görüşlerini içeriyor. Bu nedenle OVP’deki değişiklik tek başına ekim toplantısında hangi faiz kararının alınacağını göstermiyor; aynı toplantı için hem indirim hem de sabit tutma beklentisi bulunuyor.

Kurul 100 baz puanlık indirim yaparsa anketlerdeki çoğunluk ve JPMorgan’ın güncellenmiş tahminiyle aynı yönde karar vermiş olacak. Faizi değiştirmezse Goldman Sachs ile Societe Generale’nin beklentileri gerçekleşecek; bu iki olasılık arasındaki fark, gevşemenin ekimde başlayıp başlamaması olacak.

22 Ekim açıklamasında belirleyici unsur yalnızca faiz oranı değil, kurulun enflasyon görünümüne ilişkin değerlendirmesi de olacak. Açıklama gelecekteki adımlar için koşullar belirtirse, bunlar sonraki toplantılara ilişkin beklentilerin değerlendirilmesine dayanak sağlayabilecek; mevcut banka tahminleri ise ekim sonrasındaki faiz patikasını kesinleştirmiyor.