Seçime Doğru: Berlin’i Nasıl Bir Siyasi Süreç Bekliyor?

Ebru Duman

Almanya’da bir sonraki Federal Parlamento Seçimi'nin 2029 yılında yapılması planlanıyor. Mevcut hükümet, Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) üyesi Şansölye Friedrich Merz liderliğinde görevini sürdürürken eyalet seçimleri de peş peşe devam ediyor.

Seçim sonuçları yalnızca mevcut hükümetin geleceğini şekillendirmekle kalmıyor; iç siyasette aşırı sağın yükselişi ve dış siyasette artan belirsizlikler nedeniyle kritik bir tablo ortaya koyuyor. Tüm bu gelişmeler ise tek bir soruyu gündeme getiriyor: "Almanya’yı nasıl bir gelecek bekliyor?“

Berlin Anketi: Sol Parti Ön Sırada

20 Eylül Pazar günü Berlin eyaletinde yaklaşık 2,5 milyon seçmen sandık başına gidecek. Kamu yayıncısı ARD bünyesindeki Infratest Dimap tarafından yürütülen ve geçtiğimiz pazar günü kamuoyuna açıklanan anket verileri dikkat çekici bir tabloya işaret ediyor.

Berlin seçmenine yöneltilen "Gelecek pazar seçim olsaydı hangi partiye oy verirdiniz?" sorusuna verilen yanıtlar şu şekilde:

• Sol Parti (Die Linke): %21

• Hristiyan Demokrat Birlik (CDU): %20

• Almanya için Alternatif (AfD): %18

• Yeşiller: %16

• Sosyal Demokrat Parti (SPD): %12

2023 yılında yapılan bir önceki Berlin seçimlerinde ise CDU %28,2 ile ilk sırada yer alırken; ikinci sırayı %18,4'erlik eşit oy oranlarıyla SPD ve Yeşiller paylaşmıştı. O dönemde Sol Parti %12,1, aşırı sağcı AfD ise %9,1 oranında oy almıştı.

Mecklenburg-Vorpommern: başa baş

Almanya’nın kuzeydoğusundaki Mecklenburg-Vorpommern eyaletinde de yaklaşık 1,3 milyon seçmen sandık başına gitmeye hazırlanıyor.

2021 yılındaki seçimlerde Sosyal Demokrat Parti (SPD) %39,6 ile açık ara birinci çıkmış, Almanya için Alternatif (AfD) partisi ise %16,7'de kalmışken; güncel anketler SPD'nin %37 ve AfD'nin %36'lık oy oranlarıyla başa baş bir mücadele içinde olduğunu ve AfD'nin oy gücünü iki kattan fazla artırdığını gösteriyor.

Seçmenden Hükümete Tepki: Neden Rahatsızlar?

Şansölye Friedrich Merz yönetimindeki mevcut politikalara yönelik seçmen tepkisinin arkasında hem iç hem dış siyasi etkenler yatıyor:

• İç Siyaset: Emeklilik yaşının 70'e çıkarılması tartışmaları, sosyal yardım kesintileri ve sertleşen göç söylemleri halkta huzursuzluk yaratıyor. Ayrıca Doğu eyaletlerindeki yerel meclis iş birlikleri, aşırı sağa karşı kurulan "Yangın Duvarı" (Brandmauer) ilkesini zayıflatmakla eleştiriliyor.

• Dış Siyaset ve Ekonomi: Ukrayna’ya verilen askeri destekler ile artan savunma bütçeleri muhalefet tarafından riskli bulunuyor. ABD ve Çin ile tırmanan ticaret gerilimlerindeki sert tutum ise Alman sanayisinde büyük endişe uyandırıyor.

AfD Saksonya-Anhalt’ta Rekor Kırdı: Siyasi Arenada Endişe Hakim

Geçtiğimiz haftalarda düzenlenen Saksonya-Anhalt eyalet seçimlerinde aşırı sağcı AfD tarihi bir çıkışa imza attı. Oylarını rekor düzeyde artırarak seçimi açık ara önde tamamlayan parti, bu sonucu "tarihi bir zafer" olarak nitelendiriyor. Ancak partinin öne sürdüğü sert göç politikaları, sosyal yardımları kısıtlama adımları ve eğitime yönelik ideolojik müfredat yaklaşımları, ülkede toplumsal ayrışmaya dair ciddi endişeleri beraberinde getiriyor.

Katılım Oranında Büyük Artış

2021 eyalet seçimlerinde %60,3 olan katılım oranı, bu seçimde %77,8’e yükseldi. AfD oyların %43,8’ini alarak seçimi açık ara birinci sırada tamamlarken, ikinci sıradaki CDU %17,2’de kaldı.

Seçimin ardından en çok tartışılan konu ise hükümet kurma süreci oldu. Tek başına çoğunluğu sağlayamayan AfD'nin eyaleti yönetebilmesi için koalisyon ortaklarına ihtiyacı var. Ancak diğer siyasi partilerin AfD ile iş birliğini reddetmesi eyalette büyük bir siyasi belirsizlik yaratıyor.

Merkel’den "Brandmauer" Eleştirisi: "Soyut Sloganlar İkna Etmez"

Seçim sonuçlarını derin bir kaygıyla değerlendiren eski Şansölye Angela Merkel, tabloyu "tam anlamıyla şok edici" ( einfach schockierend ) olarak nitelendirdi ve ortaya çıkan durumun ciddiyetle ele alınması gerektiğini belirtti.

Merkel, merkez partilerin AfD ile arasına koyduğu ve "Brandmauer" (Yangın Duvarı) olarak bilinen mesafe koyma stratejisini de eleştirdi. Bu yaklaşımın AfD ile koalisyon kurulması gerektiği anlamına gelmediğini vurgulayan Merkel, tutumunu şu sözlerle açıkladı:

"Halka sadece 'duvar ördük' demek seçmeni ikna etmeye yetmez. AfD ile neden çalışamayacağımızı; kendi doğru politikalarımızı, hedeflerimizi ve somut projelerimizi anlatarak kanıtlamalıyız."

İç İstihbarat Uyarısı: Güvenlik ve Hukuk Sistemi Tehdit Altında mı?

Almanya iç istihbarat birimi Anayasayı Koruma Teşkilatı ( Verfassungsschutz ), yayımladığı raporlar doğrultusunda AfD’yi yakından izlemeyi sürdürüyor. Teşkilat, bünyesindeki aşırı sağcı unsurlar nedeniyle partiyi bazı eyaletlerde "kesinleşmiş aşırı sağcı yapı" ( gesicherte rechtsextremistische Bestrebung ) olarak sınıflandırıyor. Bu durum, partinin yalnızca iç güvenliği değil, yabancı aktörlerle temasları sebebiyle dış güvenlik dengelerini de olumsuz etkileyebileceği şeklinde değerlendiriliyor.

Anayasal düzeni sarsma potansiyeli taşıyan bu yapının seçimlerde ivme kazanması, istihbarat ve emniyet teşkilatlarında da endişe seviyesini artırdı. İç istihbaratın analizleri, izlenen bu siyasi çizginin yalnızca göçmen toplulukları hedef almakla kalmayacağını gösteriyor. Ortadaki tablo; AfD’nin olası bir iktidar veya güçlü muhalefet konumunda, Almanya’nın güvenlik mimarisini ve köklü hukuk sistemini ciddi testlerle karşı karşıya bırakacağına işaret ediyor.

Kaynaklar:

• - https://www.deutschlandfunk.de/merkel-wahlergebnis-in-sachsen-anhalt-einfach-schockierend-kritik-an-brandmauer-strategie-104.html

• - https://www.infratest-dimap.de/umfragen-analysen/bundeslaender/berlin/laendertrend/2026/september-ii/

• - https://www.tagesschau.de/inland/deutschlandtrend/sachsen-anhalt-wahlergebnis-100.html

• - https://www.bundeswahlleiterin.de/service/wahltermine/fruehere-wahlen.html

-https://www.bmi.bund.de/SharedDocs/downloads/DE/publikationen/themen/sicherheit/BMI26012-vsb2025.pdf?__blob=publicationFile&v=7

• - https://www.wahlrecht.de/umfragen/landtage/index.htm

• - https://www.mdr.de/nachrichten/deutschland/politik/verfassungsschutz-extremismus-afd-verbot-antrag-pruefung-parteiverbot-wuest,faq-afd-rechtsextrem-100.html#Was-bedeutet-die-Einstufung-von-Parteien-als-Prueffall-Verdachtsfall-oder-gesichert-extremistisch

• - https://www.tagesschau.de/wahl/archiv/2021-09-26-LT-DE-MV/index.shtml

• - https://www.tagesschau.de/inland/landtagswahlen/sachsen-anhalt/2026/ergebnisse

• - https://www.forschungsgruppe.de/Startseite/