Netanyahu'ya 'hain' suçlaması: Gizli telefon görüşmesi

7 Ekim 2023 tarihinden önce Gazze şeridinde gerilim sürekli tırmanıştaydı. İsrail'in giderek ağırlaşan baskıları sürerken, Mısır istihbaratı Hamas'ın bir operasyon planladığı bilgisine ulaştı. Mısır'ın istihbarat başkanı Kamel, 7 Ekim öncesinde Tel Aviv yönetimiyle iletişim kurup onları iki defa ikaz etti. Bununla yetinmeyen Kamel, yine 7 Ekim'den önce bizzat İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'yu telefonla arayarak Hamas'ın saldırı hazırlığında olduğuna dair üçüncü bir uyarıda bulundu. Bu son ikazdan yalnızca birkaç gün geçtikten sonra Hamas, tahminen 1200 kişinin hayatını kaybettiği ve yaklaşık 250 kişinin esir alındığı o büyük saldırıyı gerçekleştirdi. Yaşanan bu 7 Ekim hadisesi, tüm Orta Doğu dengelerini altüst eden o yıkıcı savaşın fitilini ateşledi.

Mısır yönetiminden yetkililer ve konuya hakim farklı kaynakların beyanlarına bakıldığında, Kamel'in Netanyahu ile gerçekleştirdiği bu temas, aslında İsrail Başbakanı ve diğer üst düzey İsrailli makamların saldırı öncesinde aldığı çok sayıdaki ön ihbardan sadece bir tanesiydi. Ortaya atılan bu iddialar, gelecek ay düzenlenecek olan oldukça rekabetçi İsrail seçimleri öncesinde Netanyahu'nun savaş patlak vermeden önceki tutumunun uzun uzadıya tartışılmasına zemin hazırladı. Nitekim İsrail muhalefeti, Netanyahu'yu 7 Ekim olaylarının yaşanmasına adeta göz yummakla itham etti.

BAE VE MISIR CEPHESİNDEN GELEN İKAZLAR

Wall Street Journal (WSJ) gazetesinde yer alan bir detaya göre, Eylül 2023'te Birleşik Arap Emirlikleri Lideri Muhammed bin Zayed ile bir araya gelen Netanyahu'ya, Hamas'ın olası bir hamle yapabileceğine dair sinyaller verilmişti; ne var ki İsrail Başbakanı bu ikazları pek ciddiye almış gibi durmuyordu. Öte yandan İsrailli makamlar, kendilerine ulaşan bu uyarıların beklenen saldırının ne zaman yapılacağı veya hangi büyüklükte olacağı gibi net ve kesin ayrıntılar barındırmadığını savundu.

Netanyahu'nun makamı, Kamel ile gerçekleştirilen telefon görüşmesine dair yöneltilen soruları cevapsız bıraktı. Üstelik İsrail Başbakanlık ofisi, daha evvel yaptığı açıklamalarda 7 Ekim'e giden aylarda Netanyahu ve Kamel arasında herhangi bir temas kurulduğu yönündeki iddiaları kesin bir dille reddetmişti.

Aynı şekilde İsrail Başbakanı, İsrailli muhabirler Shlomi Eldar ile Ruth Yuval tarafından kaleme alınan "843 Günlük Terk Ediliş ve Direniş" isimli kitapta ilk defa gün yüzüne çıkan ve BAE liderinin bizzat kendisine saldırı öncesi özel bir uyarı yaptığına dair iddiaları da yalanlamıştı.

Öte yandan Eski İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, 7 Ekim günü İsrail ordusuna, gerekirse kendi vatandaşlarına ateş açmaları yönünde bir talimat verdiklerini itiraf etmişti. Haaretz gazetesinin, 7 Ekim'de hayatını kaybedenlerin büyük bir kısmının bizzat İsrail askerlerinin hedefi olmuş olabileceği yönündeki haberini inkar etmeyen Gallant, bu emrin esir düşmeyi engellemeye yönelik "Hannibal Direktifi" çerçevesinde uygulandığını belirtmişti. Bilindiği üzere Hannibal Direktifi, askerlerin düşman eline geçmesini engellemek amacıyla orantısız güç kullanımına izin veriyor, ancak sivil halkı bu kapsama dahil etmiyor.

7 EKİM TARTIŞMALARI SEÇİMİN ODAĞINDA

Yüzlerce Hamas üyesinin Gazze'den çıkıp İsrail'in güney bölgelerine sızdığı ilk günlerden itibaren, Netanyahu'nun bu felaketi engelleme şansını elinin tersiyle itip itmediği konusu İsrail kamuoyunun bir numaralı tartışma maddesi haline geldi. Başbakan Netanyahu, saldırıya zemin hazırlayan ihmaller silsilesinde hükümetinin payını incelemek üzere bağımsız bir araştırma komisyonu kurulması fikrine sertçe karşı çıktı. Dahası, bu sürecin kendisine karşı taraflı davrandığını iddia ettiği yüksek mahkeme gözetiminde yürütülmemesi gerektiğini öne sürdü. Buna karşın yapılan kamuoyu yoklamaları, İsrail halkının ezici bir çoğunluğunun böyle bağımsız bir soruşturma açılmasından yana olduğunu ortaya koyuyor.

Gelgelelim, 27 Ekim'de gerçekleştirilecek olan İsrail genel seçimleri kapıya dayanmışken, 7 Ekim fiyaskosunda Netanyahu'nun taşıdığı sorumluluk yeniden başat bir tartışma başlığı olarak belirdi. İsrail Demokrasi Enstitüsü tarafından eylül ayında yürütülen bir araştırmaya göre, İsrailli Yahudi seçmenin yüzde 68'i, sandıkta hangi partiyi tercih edeceklerini belirlerken 7 Ekim olaylarının son derece belirleyici bir etken olduğunu vurguluyor.

"Bu seçimlerin üzerinde kesinlikle 7 Ekim olaylarının gölgesi var," ifadelerini kullanan kamuoyu araştırmacısı Tamar Hermann, söz konusu tartışmaların seçmenlerin eğilimleri üzerinde hayati bir rol oynadığının altını çizdi.

MUHALEFETTEN İSRAİL BAŞBAKANINA AĞIR SUÇLAMALAR

Muhalefet cephesinin başbakan adayı Gadi Eisenkot, Netanyahu'nun 7 Ekim baskınıyla alakalı hesap vermekten ısrarla kaçtığını belirtti. Eisenkot, daha da ileri giderek Netanyahu'nun "çok büyük ihtimalle" vatana ihanet suçu işlediğini dile getirdi.

Son dönemde gün yüzüne çıkan gerçeklere atıfta bulunan Eisenkot, şu ifadeleri kullandı: "Gerek İsrail'in kendi güvenlik kurumlarının tepe isimlerinden gerekse çeşitli yabancı devletlerden gelen istihbarat ve uyarılar, Netanyahu'nun sergilediği körlük, kibir ve sorumsuzluğun İsrail Devleti'ni kendi tarihinin en devasa felaketine sürüklediğini tartışmaya mahal vermeyecek biçimde kanıtlıyor."

NETANYAHU FATURAYI GÜVENLİK BİRİMLERİNE KESTİ

Bugüne dek toplamda 19 yıl başbakanlık koltuğunda oturan Netanyahu ise, yaklaşmakta olan tehlike karşısında kendisini bilgilendirmedikleri gerekçesiyle güvenlik bürokrasisini hedef tahtasına koydu. Olayların patlak verdiği sabah daha erken bir saatte uyandırılmış olsaydı kriz yönetiminin çok daha farklı olacağını savunan Netanyahu ve siyasi müttefikleri, istihbarat yetkililerinin yaklaşan saldırıya dair kritik bilgileri kendilerinden sakladığını öne sürdü. Kamuoyu araştırmacısı Hermann'ın verilerine göre, bu iddia Netanyahu'nun seçmen tabanında da karşılık buldu. Güvenlik birimlerinin yetkilileri ise söz konusu suçlamaları kesin bir dille reddetti.

Mevcut anket sonuçlarına bakıldığında, Netanyahu'nun Knesset'te (İsrail parlamentosu) tek başına iktidar olabilecek çoğunluğu elde etmesi pek mümkün görünmüyor; ancak muhalefet bloğunun da hükümet kuracak yeterli milletvekiline ulaşıp ulaşamayacağı meçhul. İsrail'in derin fay hatlarıyla ayrışmış seçmen yapısı ve çok partili siyasi tablosu, ülkenin çoğunlukla koalisyon hükümetleri tarafından yönetilmesini zorunlu kılıyor. Siyasi analistler, mevcut tablonun yeni bir erken seçimi zorunlu kılabileceğini ve bu süreçte

Netanyahu'nun geçici başbakan sıfatıyla koltuğunu koruyabileceğini öngörüyor.

İsrail ordusu, 7 Ekim olaylarını mazeret göstererek Gazze Şeridi'ne yönelik başlattığı operasyonları üç yıldır aralıksız sürdürüyor. 7 Ekim 2023 tarihinden bu güne kadar İsrail'in düzenlediği saldırılar sonucunda Gazze'de 74 binden fazla insan yaşamını yitirdi. Bununla birlikte, bölgedeki yıkıntıların altında ulaşılamayan binlerce cansız bedenin daha olduğu düşünülüyor. Hatta Al Jazeera televizyonu, Gazze'deki toplam can kaybının 200 bin barajını aşmış olabileceğini gündeme getirmişti.

MISIR'IN YAPTIĞI İKAZLAR

Mısır makamlarının Haziran 2023'te İsrail tarafına ilettiği ilk uyarı, aslında çok kesin ve spesifik detaylar barındırmıyordu. Mısırlılar, muhataplarını Gazze'deki dengelerin giderek sarsıldığı yönünde ikaz etmiş ve İsrail yönetimini Hamas ile yeniden masaya oturmaya davet etmişti. Yetkililerin aktardığına göre, eylül ayına gelindiğinde istihbarat şefi Kamel çok daha acil ve ciddi bir mesaj iletmek üzere İsrail'e uçtu. Bu ziyarette Kamel, İsrailli yöneticilere Gazze'deki tablonun çok kötüye gittiğini ve bu durumun herkesin başını büyük derde sokabileceğini açıkça ifade etti.

Buna karşılık İsrailli yetkililer, durumun kendi kontrolleri altında olduğuna dair Kamel'e güvence verdiler. Mısırlı kaynaklar, Kamel'in doğrudan Netanyahu'nun ofisini arayarak yaptığı son uyarının saldırıdan yalnızca birkaç gün evvel gerçekleştiğinin altını çizdi. Ayrıca Mısır tarafının, o kanlı baskından 48 saat öncesine kadar İsrail'i sürekli olarak uyarmaya devam ettiği aktarıldı.