İran Körfez altyapısını hava saldırıları durumunda hedef alabilir

Tahran yönetimi, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail kaynaklı yeni hava taarruzlarının başlaması halinde Körfez bölgesindeki sivil altyapı tesislerini vurabileceğini bildirdi. Yetkililer, diplomatik temaslar ve kamuoyuna açık beyanatlar aracılığıyla iletilen bu ihtarların, askeri üslerin ötesinde doğrudan komşu ülkelerin sivil havacılık ve enerji şebekelerini de kapsayacağını aktarıyor.

Söz konusu tehdidin şarta bağlı bir nitelik taşıdığı ve henüz fiili bir taarruz ilanı anlamına gelmediği belirtiliyor. Buna karşılık, askeri niteliği bulunmayan lojistik merkezlerin olası bir misilleme listesine dahil edilmesi, gerilimin doğrudan çatışmaya taraf olmayan bölge ülkelerine sıçrama olasılığını belirgin biçimde artırıyor.

Hedef listesinde sivil havacılık ve enerji tesisleri var

İranlı yetkililer, yeni bir sıcak temasın ortaya çıkması halinde yaşanacak tahribatın geçmişteki çatışmalardan çok daha kapsamlı olacağını öne sürüyor. Yapılan uyarılarda operasyon yürüten askeri unsurlarla sivil hedefler arasındaki sınırın kalkacağı, havaalanları ve petrol boru hatları gibi kritik noktaların doğrudan hedef haline gelebileceği vurgulanıyor.

Bölgeden aktarılan bilgilere göre önceki çatışma döneminde Amerikan donanma karargahları ve askeri hava üslerinin yanı sıra Dubai, Bahreyn ve Kuveyt'teki havalimanları ile Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar'daki enerji tesisleri hasar görmüştü. Mevcut uyarılar bu geçmiş tecrübeleri temel alsa da önceki taarruzlardan etkilenen tesislerdeki güncel hasar boyutuna ve operasyonel kapasiteye ilişkin bağımsız veriler sınırlı kalıyor.

Mühimmat stokları ve hava savunma kapasitesi

Savunma uzmanları, İran’ın elinde bulunan balistik füze miktarının yüzler ile binler arasında değişen son derece geniş bir bantta seyrettiğini tahmin ediyor. Doğrulanmış bir envanter sayımı niteliği taşımayan bu veriler, olası bir yaygın çatışma durumunda saldırıların ne kadar sürdürülebileceğine dair net bir tablo sunmaktan uzak kalıyor.

Bununla birlikte, bölgesel ve Amerikalı kaynaklar Tahran’ın yeraltı üretim alanlarında depolanmış parçaları birleştirerek balistik füze imalatına kısmen yeniden başladığını değerlendiriyor. Ancak bu üretimin sınırlı bir düzeyde gerçekleştiği kaydedilirken, füzelerin ikmal temposu veya hazır mühimmat akışının kesin hızı bilinmiyor.

Savunma cephesinde ise Körfez ülkeleri ve müttefik kuvvetlerin elindeki önleyici hava savunma mühimmatlarının baskı altında olduğu ifade ediliyor. Önleme füzelerinin stok seviyeleri ve yenilenme takvimine dair somut bilgilerin bulunmaması, olası yoğun bir füze dalgası karşısında koruma kapasitesinin yeterliliğine ilişkin belirsizlik yaratıyor.

Bölgesel istikrar ve küresel tedarik zinciri risk altında

Hava saldırılarının yeniden başlaması ve tehditlerin hayata geçirilmesi halinde, yakıt nakliyatı ve uluslararası sivil havacılık trafiğinin doğrudan kesintiye uğraması muhtemel görünüyor. Tesislerde yaşanacak fiziki hasar veya geçici kapanmalar, yerel operatörlerin ötesinde küresel tedarik hatları ve enerji piyasaları üzerinde de ciddi maliyetler doğurabilir.

Öte yandan misillemenin yalnızca askeri üslerle sınırlı kalması durumunda sivil kayıpların görece sınırlanabileceği değerlendirilse de bu durum komşu tesislerin tamamen güvende olacağını garanti etmiyor. Çatışmanın seyrini belirleyecek asıl etkenlerin, tarafların füze stokları ile savunma bataryalarının dayanma kapasitesi olacağı belirtiliyor.