Dolar 51’i aştı, enflasyon durmuyor

TCMB'nin kasım anketinde yıl sonu enflasyon beklentisi %29,63'ten %30,04'e yükselirken, büyüme tahminleri önceki dönemdeki düzeylerini korudu.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Piyasa Katılımcıları Anketi sonuçlarını reel sektör, finans sektörü ve profesyonellerden oluşan 70 kişinin yanıtlarıyla hazırladı. Katılımcılar, tüketici fiyatlarına ilişkin tahminlerini yalnızca yıl sonu için değil, 12 ve 24 aylık vadelerde de yukarı çekti.

Ankette dolar/TL tahminleri de yükselirken, cari yılın cari işlemler açığı beklentisi geriledi. Böylece fiyatlar ve döviz kuru için yukarı yönlü güncellemelerin görüldüğü dönemde, büyüme beklentileri aynı kaldı ve dış açık tahmini aşağı çekildi.

Enflasyon tahminleri üç vadede yükseldi

TCMB anketinde Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) için yıl sonu artış tahmini 41 baz puan yükseldi. Aynı ankette 12 aylık enflasyon beklentisi önceki dönemdeki %23,89 düzeyinden %24,04'e çıktı; bu değişim 15 baz puana karşılık geliyor.

İki yıllık ufukta ise katılımcıların enflasyon tahmini %17,94'ten %18,02'ye yükseldi. Sekiz baz puanlık bu güncelleme, yıl sonu beklentisindeki artıştan daha sınırlı kaldı.

Bu dağılım, beklentilerin yönü ile öngörülen enflasyon düzeyini birbirinden ayırmayı gerektiriyor. Katılımcılar üç vadede tahminlerini artırmış olsa da 24 ay sonrasına ilişkin beklenti, 12 aylık tahminin altında bulunuyor; anket bu açıdan daha uzun vadede daha düşük enflasyon öngörüsünü koruyor.

Buradaki oranlar gerçekleşmiş fiyat artışlarını değil, katılımcıların geleceğe ilişkin değerlendirmelerini gösteriyor. Ayrıca bunlar TCMB'nin kendi enflasyon tahminleri veya politika taahhütleri değil; bankanın yayımladığı ankete verilen yanıtların sonuçları.

Dolar tahminleri artarken dış açık geriledi

Anket katılımcılarının yıl sonu dolar/TL tahmini yaklaşık 51,55'ten 51,61'e yükseldi. Aynı dönemde 12 ay sonrasına ilişkin kur beklentisi yaklaşık 59,26'dan 60,77'ye çıktı; daha uzun vadedeki güncelleme yıl sonundakinden büyük oldu.

Kur seviyelerinin yanı sıra tahmin ufukları da farklılık taşıyor. Yıl sonu ile 12 ay sonrası aynı dönemi ifade etmediğinden, bu iki rakam doğrudan birbirinin alternatifi olarak okunmamalı; her biri kendi önceki anket değeriyle karşılaştırıldığında artış gösteriyor.

Cari işlemler açığında ise cari yıl tahmini 48,5 milyar dolardan 46,1 milyar dolara indirildi. Katılımcıların 2,4 milyar dolarlık aşağı yönlü güncellemesine karşılık, gelecek yılın açık beklentisi 43,8 milyar dolardan 43,9 milyar dolara yükseldi.

Büyüme tarafında iki dönemin tahmini de korunuyor: Cari yıl için Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) artışı yüzde 2,9, gelecek yıl için yüzde 3,9 öngörülüyor. Dolayısıyla katılımcılar fiyat ve kur beklentilerini değiştirirken, ekonomik büyümenin hızına ilişkin toplu tahminlerini değiştirmedi.

Faiz beklentileri toplantı ufkuna göre ayrıştı

TCMB'nin politika faizine ilişkin anket beklentisi ilk toplantı için yüzde 35 olarak kaydedildi. Sonraki toplantılara ait tahminler ikinci toplantıda %34,30, üçüncü toplantıda %33,37 düzeyinde; 12 aylık ufukta ise beklenti %28,90.

Bu sıralama, katılımcıların daha ileri tarihler için daha düşük politika faizi öngördüğünü gösteriyor. Ancak faiz tahminleri, alınmış bir kurul kararını veya bankanın açıkladığı bir indirim takvimini temsil etmiyor; beklenen düzeylerle gerçekleşecek kararlar arasındaki fark belirsizliğini koruyor.

Enflasyon beklentileri sonraki anketlerde de yükselirse, daha düşük faiz öngörüsüyle fiyat artışı tahminleri arasındaki ayrışma sürebilir. Tersine, enflasyon tahminleri gerilerken faiz beklentileri de düşerse, katılımcıların fiyatlar ve finansman koşullarına ilişkin değerlendirmeleri aynı yönde değişmiş olur.

Bir sonraki anket, mevcut güncellemelerin sürüp sürmediğini karşılaştırma olanağı sağlayacak. Özellikle enflasyondaki yukarı yönlü değişimin devam edip etmediği, büyüme tahminlerinin korunup korunmadığı ve toplantı bazındaki faiz beklentilerinin nasıl yenilendiği izlenecek.