ABD-İsrail hattında "Kusra" gerilimi

İsrail ordusu, Kusra çevresindeki kaçak yerleşim noktası sonrası bölgeye bir piyade taburu sevk ederek Batı Şeria’da askeri ağırlığı artırdı.

Ordu açıklamasına göre Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Nablus’a bağlı beldedeki gelişmeleri bazı komutanlarla değerlendirdi. Karar, İsrailli yerleşimcilerin Filistinli ailelerin evleri çevresinde yeni bir nokta kurmasının ardından alındı.

Zamir’den ek tabur talimatı

Zamir’in talimatı, sahadaki komuta denetimini sıkılaştırma ve benzer vakaların yeniden yaşanmasını engelleme amacıyla açıklandı. Ordu, bölgeye gönderilecek birliğin düzenli piyade taburu olduğunu bildirdi; sevkiyatın ne kadar süreceğine ilişkin takvim paylaşılmadı.

Kusra’daki gerilim, iki Filistinli ailenin evlerinin çevresinde kurulan kaçak yerleşim noktasıyla büyüdü. B’Tselem’e göre yerleşimciler, aileleri evlerinden çıkarmayı ve mülklere el koymayı hedefliyor; İsrail ordusunun bu iddiaya ilişkin ayrı bir yanıtı kaynak metinde yer almadı.

Kusra yolunda üç günlük tecrit

Belde sakinlerinin aktardığına göre üç Filistinli aile, evlerine giden yolun çadırlarla kapatılması nedeniyle üç gündür dışarı çıkamıyor. Bu durum, yiyecek ve temel ihtiyaçlara erişimi de kesintiye uğrattı.

Evinde mahsur kalan Yusuf Abdusselam, kardeşi, anne ve babası ile diğer akrabalarının evlerinden ayrılamadığını söyledi. Abdusselam’a göre İsrail ordusu gece saatlerinde çadırlardan birini kaldırdı, ancak daha sonra yaklaşık 200 kişi bölgede toplanarak yolu taşlarla kapattı.

Abdusselam, ailelerin ev baskını veya saldırı ihtimali nedeniyle kaygı duyduğunu belirtti. Yerel anlatıma göre yolun kapatılması, aileleri beldenin geri kalanından kopardı ve evleri terk etmeye zorlayan bir baskı aracına dönüştü.

ABD baskısı Netanyahu’ya uzanıyor

İsrail basınına yansıyan aktarımlara göre Beyaz Saray, ABD yönetimi ve Kongre’deki bazı yetkililer Kusra’daki şiddet olayları nedeniyle İsrail’den açıklama istedi. Aynı aktarımlarda, ABD’li yetkililerin İsrailli muhataplarına ordunun Filistinlilere yönelik saldırıları neden durduramadığını sorduğu belirtildi.

Basına yansıyan başka bir anlatıma göre ABD Başkanı Trump’a yakın isimler, İsrail’in beldedeki şiddeti durdurmak için yeterli adım atmadığı kanaatine vardı. Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkilinin konuyu görüşmek üzere İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ofisiyle temas kurmasının planlandığı ileri sürüldü.

Bu temas gerçekleşirse, Kusra’daki olay yerel bir güvenlik dosyası olmaktan çıkarak Washington ile Tel Aviv arasındaki siyasi gündeme taşınabilir. ABD tarafının açıklama talebi, Batı Şeria’daki yerleşimci şiddetinin İsrail’in dış ilişkilerindeki maliyetini artıran başlıklardan biri haline geldiğini gösteriyor.

B’Tselem’in 64 yerleşim kaydı

İsrailli insan hakları kuruluşu B’Tselem, Kusra’daki olayı daha geniş bir yerinden etme örüntüsünün parçası olarak tanımladı. Kuruluş, Ekim 2023’ten bu yana 64 Filistin yerleşim biriminin tamamen, 15 yerleşim biriminin ise kısmen boşaltıldığını bildirdi.

B’Tselem’in açıklamasına göre bu yerleşimlerde 2.300’den fazla çocuk dahil olmak üzere 4.800’den fazla Filistinli yaşıyordu. Kuruluş, benzer uygulamaların Ayn Sinya, Turmusayya, Beyta, Ebu Felah ve Calud gibi yerlerde de görüldüğünü belirtti.

Kusra’da bundan sonraki somut eşik, sevk edilen taburun yolu açıp açmayacağı ve ailelerin güvenli erişiminin sağlanıp sağlanmayacağı olacak. Eğer yol kapalı kalırsa, yerel düzeyde insani baskı artacak; eğer ordu fiziksel engelleri kaldırırsa, odak yerleşim noktasının kalıcı biçimde tahliye edilip edilmeyeceğine dönecek.