Yeni CEO “bellek krizi” dedi: Apple hisseleri çakıldı

Apple hisseleri, bellek giderlerinin kâr marjını daralttığına ilişkin şirket açıklamalarının ardından salı günü yaklaşık yüzde 4 geriledi.

Şirketin açıkladığı eylül çeyreği brüt kâr marjı, haziran döneminin altında kalarak yüzde 47,9 oldu. Apple, aralık dönemi için bu oranın yüzde 45–46 aralığına inmesini bekliyor; gelir beklentisindeki olumlu tabloya rağmen üretim giderleri yatırımcıların önündeki temel belirsizliği oluşturuyor.

John Ternus'un CEO sıfatıyla sunduğu ilk sonuçlarda, gümrük vergilerine ilişkin iadeler marja destek verdi. Buna rağmen gerçekleşen düşüş, satış gelirlerinden üretim giderleri çıktıktan sonra şirkette kalan payın daraldığını gösterdi.

Bellek giderleri gelir artışını sınıyor

Apple'ın açıklamasına göre fiyat düzenlemeleri ve iPhone 18 Pro ailesinin üst segmentine gelen talep, dördüncü çeyrek satışlarını beklentilerin üzerine taşıdı. Ancak satışların tahminleri aşması, şirketin gelecek çeyrekte daha düşük bir brüt kâr marjı öngörmesini engellemedi.

Apple CEO'su John Ternus, sonuçların değerlendirildiği toplantıda, "Şu anda bellek fiyatlarında gördüğümüz durumun daha önce bir benzeri yaşanmadı" dedi. Şirketin aralık dönemi marj tahmini, bu maliyet baskısının yalnızca açıklanan çeyrekle sınırlı görülmediğine işaret ediyor.

Buradaki ayrım, gelir büyümesiyle kârlılığın aynı yönde ilerlemek zorunda olmaması. Daha pahalı modellerin satış içindeki ağırlığı ve ürün fiyatlarındaki artış geliri desteklerken, bileşen giderleri yükselirse her satıştan kalan pay azalabilir.

Apple ayrıca yapay zekâ yaklaşımında merkezi konum verdiği yeni Siri'nin kullanıma açılmasıyla bağlantılı giderlerle karşı karşıya. Böylece şirketin maliyet gündeminde hem cihazlarda kullanılan bileşenler hem de yazılım hizmetinin devreye alınması bulunuyor.

Apple tedarik taahhütlerini büyütüyor

Şirket, maliyet artışının etkisini sınırlamak için geçmişte daha düşük bedellerle edindiği bellek stoklarından yararlanıyor. Aynı zamanda ileride ihtiyaç duyacağı bileşenleri temin etmek üzere tedarik düzenlemeleri yapıyor.

Apple'ın resmi bildiriminde, tedarikçi ve sözleşmeli üreticilere yönelik satın alma taahhütlerinin 26 Eylül itibarıyla 89,7 milyar dolara çıktığı belirtiliyor. Bildirimde aktarılan artış 33 milyar dolar; ancak verilen toplam, yalnızca bellek alımlarını değil, bu kuruluşlara verilen siparişlerin bütününü kapsıyor.

Dolayısıyla taahhütlerdeki yükselişin tamamını bellek fiyatlarına bağlamak mümkün değil. Stokların ne kadar süre yeterli olacağı ve yeni sözleşmelerin hangi fiyatlarla yapıldığı da maliyet baskısının süresini değerlendirmek açısından açık kalan noktalar.

Ternus'un ürün programında iPhone Duo adlı katlanabilir telefon ve dokunmatik ekran sunan MacBook modelleri yer alıyor. Bu ürünlerin katkısını değerlendirirken yalnızca satış miktarı değil, bileşen maliyetleri karşısında korunabilecek kâr marjı da belirleyici olacak.

Yeni fiyatlar tüketici talebini sınayacak

AJ Bell piyasalar birimi başkanı Dan Coatsworth, fiyatların tüketici üzerindeki etkisine dikkat çekti: "Bu açıklamalar, Apple ürünlerinin daha da pahalı hale geleceğine işaret ediyor. Tüketicilerin artan yaşam maliyetleri nedeniyle zaten baskı altında olduğu bir dönemde bu pek de olumlu bir gelişme değil" dedi.

Apple fiyat artışlarını müşterilere kabul ettirebilirse, daha yüksek gelir bileşen giderlerinin bir bölümünü karşılayabilir. Tüketiciler cihaz yenilemeyi ertelerse, aynı fiyat politikası satış hacmini sınırlayabilir; bu durumda üst segment ürünlere talebin sürmesi daha fazla önem kazanır.

Bellek maliyetlerinin yüksek kaldığı bir senaryoda, benzer bileşenleri kullanan elektronik üreticileri de fiyat ve marj arasında tercih yapmak zorunda kalabilir. Zamların yaygınlaşması tüketicilerin teknoloji harcamalarını sınırlayabilir; ancak mevcut bilgiler küresel enflasyon veya büyüme üzerindeki etkiyi ölçmeye yetmiyor.

Apple açısından izlenecek somut eşik, aralık döneminde brüt kâr marjının açıklanan aralıkta gerçekleşip gerçekleşmeyeceği. Sonraki sonuçlarda satışların ürünlere dağılımı ve tedarik taahhütlerinin seyri, fiyat artışlarının maliyetleri karşılayıp karşılamadığını değerlendirmeye yardımcı olabilir.