Türklerin İngiltere’deki oturum izni krizinde çarpıcı veri: %78 düşüş

İngiltere'de ECAA kapsamında kalıcı oturum alan Türklerin sayısı, bakanlığa atfedilen verilere göre bir yılda yüzde 78 azalarak 745'e indi.

İngiltere İçişleri Bakanlığı verileri olarak aktarılan rakamlar, onayların 2025'in ilk yarısındaki 3.378 düzeyinden 2026'nın eş döneminde gerilediğini gösteriyor. Bakanlık değerlendirme yönteminin değişmediğini açıklarken, başvuru dosyalarına ilişkin iddialar uygulamanın yayımlanmış koşullarla uyumunu tartışmaya açıyor.

Bu karşılaştırma, olumlu sonuçlanan dosyaların sayısını ölçüyor; tek başına ret oranını göstermiyor. Toplam başvuru ve karara bağlanan dosya sayıları verilmediğinden, düşüşün ne kadarının retlerden, ne kadarının işlem süreleri veya başvuru hacminden kaynaklandığı belirlenemiyor.

ECAA itirazları önceki yılı aşıyor

Bilgi edinme yoluyla edinildiği belirtilen rakamlara göre, ret kararlarına karşı idari inceleme talepleri 2025 boyunca 145 olarak kaydedildi. Bu sayı, 2026 başından ağustos ortasına kadar 395'e ulaştı; henüz yıl tamamlanmadan önceki yılın toplamı aşıldı.

Avrupa Topluluğu Ortaklık Anlaşması (ECAA), söz konusu Türk vatandaşlarının İngiltere'de işletme kurarak oturum edinmesinin dayanağını oluşturuyor. Şimdiki uyuşmazlıklar, bu kişilerin mevcut statülerinden süresiz oturuma geçiş için yaptıkları başvurular üzerinde yoğunlaşıyor.

ECAA dosyalarını takip eden avukatlar, Eylül 2025'ten sonraki başvurularda işlemlerin olağan altı aylık süreyi geçtiğini belirtiyor. Gecikme iddiaları, ret kararlarından ayrı olarak, başvuru sahiplerinin ne zaman sonuç alabileceği konusunda da belirsizlik bulunduğuna işaret ediyor.

İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, Eylül 2025'teki İşçi Partisi konferansında süresiz oturuma geçiş koşullarını ağırlaştırmaya yönelik öneriler açıkladı. Retlerin arttığına ilişkin anlatım bu döneme yakın başvuruları kapsasa da öneriler ile bireysel kararlar arasında kanıtlanmış bir neden ilişkisi bulunmuyor.

Sosyal medya ve seyahat uyuşmazlıkları

Aktarılan dosya örneklerinden birinde, cam temizliği hizmeti sunan Türk işletmecinin sosyal medyada hesabı olmaması ret gerekçesi sayıldı. Bunun resmi başvuru şartları arasında bulunmadığı ileri sürülüyor; bu hukuki iddia, yayımlanmış kuralların ayrıca incelenmesini gerektiriyor.

Diğer bir dosyada bakanlığın, işletmenin çevrim içi varlığına erişilemediğini ve banka belgelerinin tamamlanmadığını gerekçe gösterdiği aktarılıyor. Bu başvuru için verilen ret sonradan geri çekildi; ancak örnek, diğer kararların da aynı sonucu alacağını göstermiyor.

Bir başka uyuşmazlık, başvuru sahibinin yurt dışında kaldığı sürenin hesabına dayanıyor. Dosyaya ilişkin iddiaya göre kişi, 12 ay için belirtilen 180 günlük eşiği geçmediği halde sınırı aşmış kabul edildi.

Sağlık koşulları da itirazların merkezinde yer alıyor. Aktarılan vakalardan birinde, salgın dönemindeki Türkiye ziyareti sırasında kanser tanısı alan kadının tedavisini orada sürdürmesi, başvurusunun reddine gerekçe yapıldı.

Dosyaya ilişkin anlatıma göre sağlık ekibi, tedaviyi başka ülkeye taşımanın klinik tehlikeler yaratabileceğini bildirdi; buna rağmen karar değişmedi. Kadın ile üç küçük çocuğuna ekim ayında ülkeden ayrılmaları bildirildiği aktarılıyor, ancak bildirimin yılı belirtilmiyor.

İleri evre Alzheimer hastası babasına Türkiye'de destek veren başka bir kişinin başvurusu da ülke dışındaki kalış süresi nedeniyle reddedildi. Aktarılan gerekçede bakanlık, hastalığın önceden bilinmesini esas alarak ziyaretleri beklenmedik bir acil durum saymadı.

Bakanlık değişiklik iddiasını reddediyor

Tottenham milletvekili ve eski Dışişleri Bakanı David Lammy, yaşananları Windrush skandalıyla ilişkilendirerek bakanlığı o dönemdeki bağımsız incelemenin önerilerine dönmeye çağırdı. Windrush sürecinde, yıllardır İngiltere'de yaşayan bazı göçmenler statülerini belgeleyemedikleri için hak kaybı, gözaltı veya sınır dışı işlemleriyle karşılaşmıştı.

İncelemenin önerileri arasında kanıt taleplerinin netleştirilmesi, başvuranlarla iletişimin güçlendirilmesi ve hassas dosyaların daha iyi değerlendirilmesi bulunuyordu. Bakanlık sözcüsü ise ECAA değerlendirmelerinde değişiklik olmadığını, kararların yayımlanmış düzenlemeler ve kişisel koşullar esas alınarak verildiğini savundu.

İdari incelemelerde hatalar saptanırsa, geri çekilen karar örneğindeki gibi bazı dosyaların sonucu değişebilir. Başvuranların durumunu netleştirecek unsurlar, incelemelerin sonuçları, kullanılan kanıt ölçütleri ve işlemlerin tamamlanma süreleri olacak.