Starlink saldırısında Daltonlar çıktı: Rus istihbaratı mı kullandı?

Starlink istasyonundaki yangınla ilgili Polonya'nın talebiyle Almanya'da iki Türk vatandaşı tutuklandı; şüpheliler için iade kararı bekleniyor.

Polonyalı yetkililer, gözaltına alınan kişileri Mazovya bölgesindeki tesise yönelik saldırıyla ilişkilendiriyor. Polonya hükümeti, 23 Eylül tarihli yangını sabotaj olarak tanımlarken sorumluluğu Rusya'ya yükledi; olayın organize suç bağlantısına ilişkin ayrı iddialar da bulunuyor.

Yangının çıktığı tesis, ABD merkezli SpaceX tarafından işletilen Starlink uydu internet sisteminin yer altyapısının bir parçası. Ağın Ukrayna'ya da bağlantı sunması olayın uluslararası boyutunu oluşturuyor; ancak tesisteki yangının Ukrayna'daki hizmeti aksatıp aksatmadığına ilişkin bilgi bulunmuyor.

Almanya'da tutuklama, Polonya'da saldırı suçlaması

İki şüpheli, Polonya'dan gelen adli yardımlaşma başvurusu üzerine pazartesi günü Baden-Württemberg eyaletinin Nürtingen kentinde tutuklandı. Polonya'ya teslim edilmelerine ilişkin değerlendirmeyi Stuttgart Yüksek Bölge Mahkemesi yapacak; dolayısıyla tutuklama ile iade kararı ayrı aşamalar olarak duruyor.

Şüphelilerin kimlikleri, kendilerine yöneltilen suçlamaların hukuki kapsamı ve saldırıyla nasıl ilişkilendirildikleri açıklanmıyor. Mevcut bilgiler, Polonya makamlarının bu kişileri olaya karışmakla suçladığını gösteriyor; suçlamaları destekleyen delillerin niteliği konusunda ayrıntı içermiyor.

Organize suç bağlantısı ise haberde görüşleri aktarılan, kimlikleri açıklanmayan güvenlik yetkililerinin değerlendirmesine dayanıyor. Bu yetkililer, şüphelilerin Daltonlar içinde yer alabileceğini ya da örgütteki kişilerden görev almış olabileceğini belirtiyor; iki olasılık arasında kesin bir sonuca işaret etmiyor.

Daltonlar iddiasının Rusya bağlantısı

Aynı haber kapsamında, saldırının Rus istihbaratının yönlendirmesiyle gerçekleştirilmiş olabileceği ileri sürülüyor. Bu iddia, Polonya hükümetinin Rusya'ya yönelttiği suçlamadan ayrı bir ayrıntı içeriyor: eylemin doğrudan devlet görevlileri yerine suç örgütü bağlantılı kişiler üzerinden yürütülmüş olabileceği şüphesi.

Bu çerçevede adı geçen kişi, Daltonlar lideri olarak belirtilen Beratcan Gökdemir. Gökdemir'in 2024'te Rusya'da tutuklandığı ve Türkiye'nin kendisinin iadesini istediği aktarılıyor; şu anda hangi ülkede bulunduğu ise belirsizliğini koruyor.

Haberde Alman güvenlik yetkililerine dayandırılan bir başka iddia, Rusya'nın Gökdemir'e faaliyet alanı açtığı ve koruma sağladığı yönünde. Kremlin'in bunun karşılığında örgütten bir hizmet beklemiş olabileceği de aynı değerlendirmede yer alıyor; ancak böyle bir ilişkinin kurulduğunu gösteren somut deliller açıklanmıyor.

Gökdemir hakkındaki bu iddialar, Almanya'da tutuklanan kişilerin örgütle bağlantısını veya yangındaki rollerini tek başına ortaya koymuyor. Örgüt üyeliği şüphesi, görevlendirme ihtimali ve Rus istihbaratı adına hareket edildiği iddiası, olayın birbirinden ayrılması gereken farklı boyutlarını oluşturuyor.

Mayıs uyarısı ve iade kararı

Alman makamları, yangından önce Rusya'nın sabotaj faaliyetlerinde organize suç çevrelerinden yararlanabileceği ihtimalini gündeme getirmişti. Federal İçişleri Bakanlığı, mayısta Yeşiller Partisi tarafından yöneltilen bir soruya verdiği yanıtta, Rus yetkililerle suç örgütleri arasında sabotaj veya suikast amacıyla işbirliğini olası gördüğünü bildirmişti.

Bakanlığın değerlendirmesi genel bir güvenlik uyarısı niteliğinde; tek başına Mazovya'daki olayın faillerini belirlemiyor. Aynı şekilde, Polonya'nın Rusya'ya yönelttiği sorumluluk suçlaması ile Alman güvenlik yetkililerinin aktardığı örgüt bağlantısı şüphesini birbirinin doğrulaması olarak görmek için ek delil gerekiyor.

SpaceX açısından açıklanmayan başlıklar, tesiste oluşan hasarın kapsamı ve ağın işleyişine etkisi. Hizmet kesintisinin süresi, onarım ihtiyacı veya maliyet hakkında veri bulunmadığından olayın şirket, müşteriler ya da uydu internet sektörü üzerindeki ekonomik etkisi ölçülemiyor.

Dosyadaki bir sonraki somut hukuki aşama, Stuttgart Yüksek Bölge Mahkemesinin iade değerlendirmesi olacak. Mahkemenin karar tarihi belirtilmiyor; iade yönünde karar çıkması halinde süreç şüphelilerin Polonya'ya teslimi aşamasına ilerleyebilecek, ancak bu karar saldırı suçlamaları hakkında mahkûmiyet anlamına gelmeyecek.