Rus İHA'sı Zelenski'nin uçağını kalkış esnasında hedef aldı: Neredeyse vuruluyordu, tesadüf olamaz

Moldova İHA ihlali, Zelenski’nin uçağı Kişinev’de kalkış beklerken hava sahasının geçici kapatılmasına yol açtı.

Moldovalı yetkililere göre jet motorlu insansız hava aracı havalimanına yaklaşık 160 kilometre uzaklıkta patladı. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin kalkışına, aracın düştüğünün teyit edilmesinin ardından izin verildi.

Kişinev’de bekleyen uçak

Zelenski, Norveç programına gitmek üzere Kişinev Uluslararası Havalimanı’nda kalkış sırası bekliyordu. Moldova makamları, hava sahasında tespit edilen aracın ardından uçuş trafiğini durdurdu ve güvenlik kontrolü tamamlanana kadar hareketi askıya aldı.

Moldova’nın ABD Büyükelçisi Vladislav Kulminski, olayın basit bir kaza veya sıradan keşif uçuşu olarak görülmediğini söyledi. Kulminski, jet motorlu bir İHA’nın Zelenski’nin uçağı havalimanındayken Moldova hava sahasına girmesinin tesadüf sayılamayacağını belirtti.

Kulminski, saldırının doğrudan Zelenski’yi hedef alıp almadığı konusunda soruşturmanın sürdüğünü ve kesin hüküm için erken olduğunu ifade etti. Rusya makamlarından olayla ilgili bir açıklama aktarılmadı.

Norveç’ten yakın tehlike mesajı

Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store, Zelenski’nin uçağının Moldova’dan ayrılmadan hemen önce "neredeyse bir İHA tarafından vuruluyordu" sözleriyle olayı kamuoyuna taşıdı. Store, bunun Ukrayna liderinin savaş boyunca karşı karşıya kaldığı günlük güvenlik riskini gösterdiğini söyledi.

Zelenski’nin yurt dışı seyahatlerinde Moldova hava sahasını sık kullandığı, bu nedenle Kişinev hattının Kiev için diplomatik ulaşımda özel önem taşıdığı bildirildi. Bu güzergah, Ukrayna hava sahasının savaş koşullarında kapalı veya yüksek riskli olmasının ardından daha fazla kullanılan çıkış yollarından biri haline geldi.

İkinci ihlal Romanya’ya uzandı

Moldovalı yetkililer, aynı gün ikinci bir İHA’nın da Moldova hava sahasını ihlal ederek Romanya yönüne geçtiğini kaydetti. Bu bilgi, olayın tek bir hava aracıyla sınırlı kalmadığını ve sınır ülkelerinin aynı anda uyarı durumuna geçtiğini gösteren ayrı bir gelişme olarak aktarıldı.

Rusya’nın Ukrayna’ya karşı dört yılı aşan savaşında Moldova ve Romanya, zaman zaman Rus İHA’larının sınır aşan uçuşlarıyla karşılaştıklarını bildiriyor. Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu, bu ihlalleri "insan hayatına doğrudan ve ciddi bir tehdit" olarak niteledi.

Sandu ayrıca Salı günü Ukrayna sınırındaki bir geçiş noktasına düzenlenen Rus İHA saldırısını kınadı. Moldovalı yetkililere göre o saldırıda iki kişi hayatını kaybetti.

Güzergah riski yeniden hesaplanıyor

Eğer soruşturma İHA’nın Zelenski’nin hareket saatine göre yönlendirildiğini ortaya koyarsa, Moldova’nın hava savunması ve Ukrayna liderinin dış seyahat protokolleri daha sıkı denetime girebilir. Bu yol, Avrupa sınır ülkelerinde uçuş rotaları, diplomatik ziyaret planlaması ve kriz iletişimi maliyetlerini artıran bir güvenlik mekanizması yaratır.

Eğer ihlal rota sapması veya Ukrayna’ya yönelik daha geniş saldırı trafiğinin yan etkisi olarak sınıflandırılırsa, siyasi sonuç daha sınırlı kalabilir. Buna rağmen Moldova ve Romanya için başlıca sektör etkisi hava trafiği kontrolü, sınır gözetimi ve sigorta değerlendirmelerinde daha sık kesinti riski olur.

Zelenski, Norveç temaslarının ardından Kanada’ya geçerek Başbakan Mark Carney ve kabinesiyle görüştü. Zelenski ve eşi Olena Zelenska’nın Cuma gününe kadar Kanada’da bulunması bekleniyor.