Kulis: AKP'li Fatma Betül Sayan partisini ikna edemedi

Fatma Betül Sayan Kaya, fon ve hisse satışına ilişkin iddiaların ardından AKP görevinden ayrılırken savunması parti kulislerinde tartışma yarattı.

Yeni Parti Sözcüsü Zeynel Emre'nin gündeme getirdiği iddialar, Kaya'nın nisan ayında 63 milyon TL'lik Özata Denizcilik hissesi alıp fon krizi öncesinde bunu 1,3 milyar TL'ye sattığı yönünde. Emre ayrıca Kaya'nın eşi İlyas Kaya hakkında eylül ayında yapılan bir dizi para çekme işlemine ilişkin iddialar ortaya attı.

Kaya, iddialardan sonra sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada görevinden ayrıldığını duyurdu. Açıklamasında, “Ortaya atılan iddiaların hiçbir tereddüde mahal bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturulmasını ve yürütülecek sürecin sağlıklı ve selamet içerisinde tamamlanmasını son derece önemsiyorum” ifadelerini kullandı.

63 milyon TL iddiası

Emre'nin iddiasına göre tartışmanın merkezindeki ilk işlem, Özata Denizcilik hisseleri üzerinden yapıldı. Buna göre Kaya'nın nisan ayında 63 milyon TL karşılığı aldığı belirtilen hisseler, fon krizinin kamuoyuna yansımasından kısa süre önce 1,3 milyar TL bedelle elden çıkarıldı.

Bu tutarlar, iddia edilen alım ve satış bedelleri arasında yaklaşık 20 katlık bir fark bulunduğunu gösteriyor. Ancak bu farkın işlem tarihleri, piyasa fiyatları, emir sahipleri ve hesap hareketleriyle nasıl doğrulandığına ilişkin kamuya açık resmi belge metinde yer almıyor.

Emre, İlyas Kaya için de eylül ayında fon hesaplarından para çekildiğini ileri sürdü. Sözcünün anlatımına göre işlemler 16 Eylül öncesinde yoğunlaştı; 4-5 ayrı işlemden dördünün Türkiye uzantılı hesaplara, birinin ise Türkiye dışı uzantılı hesaplara yöneldiği iddia edildi.

İstifa metni ve savunma

Kaya'nın istifası, iddiaların parti yönetimi üzerindeki siyasi maliyetini sınırlama hamlesi olarak okundu. Paylaşımında doğrudan işlem ayrıntılarına girmeyen Kaya, sürecin sağlıklı biçimde tamamlanmasını istediğini belirterek AKP Genel Başkan Yardımcılığı görevinden ayrıldı.

Gazeteci İsmail Saymaz, Kaya'nın “Eşim benim haberim olmadan işlem yaptı” şeklinde savunma yaptığını duyduğunu aktardı. Bu ifade, doğrudan Kaya'nın kamuya açık açıklamasında yer almadığı için iddianın kaynağı Saymaz'ın aktarımıyla sınırlı görünüyor.

Saymaz ayrıca Kaya'nın eşiyle birlikte Tera fonuna 163 milyon TL yatırdığını ve dört ay sonra 2 milyar 170 milyon TL ile çıktığını yazdı. Aynı aktarımda, Kaya'nın af talebinin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kabul edildiği belirtildi.

Bu rakamlar, iddiaların yalnızca bir siyasi etik tartışması olmadığını, aynı zamanda sermaye piyasası işlemlerinin zamanlaması ve bilgiye erişim meselesiyle birlikte ele alındığını gösteriyor. İddiaların doğrulanması halinde kritik soru, işlemlerin olağan yatırım kararı mı yoksa kamudan önce öğrenilen bilgiyle mi yapıldığı olacak.

Parti merkezindeki rahatsızlık

Saymaz'ın aktardığına göre AKP içinde Kaya'nın savunması ikna edici bulunmadı ve genel merkezde rahatsızlık oluştu. Aynı kaynaklara dayandırılan anlatımda, İlyas Kaya'nın terapist olduğu ve fona 99 milyon TL yatırmasının parti içinde ayrıca konuşulduğu belirtildi.

Parti kulislerine yansıyan bir diğer iddia, haksız çıkar elde ettiği değerlendirilen kişilerden paranın geri isteneceği yönünde. Bu çizgi işletilirse süreç yalnızca istifayla kapanmayacak; para iadesi, disiplin adımları ve olası denetim başlıkları gündeme gelebilecek.

Fon ve hisse işlemleri çevresindeki tartışma, sermaye piyasalarında güvenin nasıl korunduğu sorusunu da öne çıkarıyor. Eğer iddialar resmi incelemelerle desteklenirse yatırım fonları, aracı kurum kontrolleri ve siyasi nüfuzla ilişkilendirilen işlemler daha sıkı denetime konu olabilir.

Tersi durumda, yani işlem iddiaları belgelerle desteklenmezse Kaya açısından siyasi hasarın sınırlanması, piyasa tarafında ise dosyanın bireysel bir kulis tartışması olarak kapanması mümkün olur. Açık kalan başlıklar, işlem emirlerinin kim tarafından verildiği, fon çıkışlarının tarihleri ve hesap hareketlerinin resmi kayıtlarla nasıl eşleştiğidir.

Küresel açıdan dosyanın etkisi, Türkiye varlıklarına dönük güven kanalı üzerinden sınırlı ama izlenebilir bir hatta ilerler. İçeriden öğrenilen bilgi şüphesi büyürse yabancı yatırımcıların yerel piyasa kurallarına bakışı zayıflayabilir; süreç şeffaf biçimde kapanırsa etki daha çok AKP içi siyasi sorumluluk tartışmasıyla sınırlı kalır.