Sanayicilerden hükümete üretim maliyetleri uyarısı

Ankara Sanayi Odası (ASO) Başkanı Seyit Ardıç ile İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Orta Doğu hattındaki jeopolitik gerilimlerin enerji, navlun ve sigorta maliyetlerini yukarı çekerek sanayicinin üretim maliyetlerini artırdığını söyledi.

İki başkan, enflasyonla mücadelenin üretim ve istihdamı zayıflatmadan sürdürülmesi gerektiğini vurgulayarak ekonomi yönetiminden reel sektörü destekleyici adımların hızlandırılmasını istedi. Açıklamalar 11 Mayıs 2026’da kamuoyuna yansıdı.

Ardıç, gerilimin enerji fiyatlarını yükselttiğini, navlun ve sigorta giderlerini artırdığını ve tedarik zincirlerinde aksamalara yol açtığını belirterek bunun sanayi şirketlerinin maliyetlerine doğrudan yansıdığını ifade etti. Ardıç’a göre belirsizliğin artması, şirketlerin maliyet ve fiyatlama kararlarını zorlaştırıyor; firmalar hem girdi fiyatlarını hem de teslimat sürelerini öngörmekte zorlanıyor.

ASO Başkanı, yaşananların geçici bir fiyat artışı olmaktan ziyade küresel ekonomide güvenin zayıflamasıyla bağlantılı bir “maliyet şoku” niteliği taşıdığı değerlendirmesini yaptı. Bu tür bir şokun, özellikle ölçek ve pazarlık gücü daha sınırlı olan KOBİ’lerde nakit akışı baskısını artırabileceğini; işletme sermayesi ihtiyacını büyütebileceğini ve kısa vadeli finansman ihtiyacını öne çekebileceğini söyledi.

Ardıç, enflasyonla mücadele sürerken üretim ve istihdamın korunması için ekonomi programının reel sektör ayağının tamamlayıcı adımlarla desteklenmesi gerektiğini kaydetti. Reel sektör tarafında bu çağrı, maliyet baskısının marjları aşındırdığı bir dönemde finansmana erişim, vadelerin kısalması ve fiyatlama disiplininin zorlaşması gibi sorunların daha görünür hale geldiğine işaret ediyor.

Aynı açıklamalarda Ardıç, Türkiye’nin yüksek teknolojili ürün ihracatının uzun süredir düşük bir payda seyrettiğine dikkat çekti ve orta-yüksek teknolojide güçlenme olsa da yüksek teknolojiye sıçrama hızının yetersiz kaldığını dile getirdi. Enerji ve lojistik kaynaklı maliyet baskısının kalıcılaşması halinde, verimlilik ve teknoloji dönüşümü yatırımlarında iştahın zayıflayabileceği; özellikle enerji yoğun sektörlerde kârlılık üzerinde ek baskı oluşabileceği değerlendiriliyor.

İTO Başkanı Avdagiç ise ithalat kompozisyonuna yönelik

İTO Başkanı Avdagiç ise ithalat kompozisyonuna yönelik bir risk başlığına işaret ederek, 2024 ve 2025’te tüketim malları ithalatının ilk kez yatırım malları ithalatını geçtiğini söyledi. Avdagiç, bunun sürdürülebilir olmadığını belirterek daha dengeli bir ithalat kompozisyonunun üretim kapasitesi, verimlilik artışı ve uzun vadeli rekabet gücü açısından kritik olduğunu vurguladı.

Avdagiç ayrıca makro ölçekte açıklanan paketlerin yanı sıra işletmelerin günlük operasyonlarında karşılaştığı engelleri azaltacak “mikro adımların” hızla devreye alınması gerektiğini belirtti. Üretici ve ihracatçının maliyetlerini yükselttiği ifade edilen bazı uygulamaların gözden geçirilmesi ve rekabetçiliği destekleyecek düzenlemelerin gündeme alınması çağrısında bulundu.

Önümüzdeki dönemde piyasa aktörleri, enerji ve lojistik maliyetlerinin seyrinin sanayi şirketlerinin fiyatlama gücüne, teslimat performansına ve işletme sermayesi ihtiyacına etkisini; ayrıca KOBİ’lere yönelik destek mekanizmalarının kapsam ve takvimini yakından izleyecek.