CNN iddiası: Fransa, İngiltere ve Türkiye'den Suudi Arabistan'a güvenlik yardımı

Suudi Arabistan, Riyad havalimanında en az 13 kişinin öldüğü Husi füze saldırısından sonra Yemen dosyasında daha ağır bir tercihle karşı karşıya.

Kral Halit Uluslararası Havalimanı'na düzenlenen saldırı, Riyad'ın geçen hafta Yemen hükümet güçlerini desteklemek için başlattığı geniş çaplı askeri harekatın ardından geldi. Husiler, mevzilerini koruduklarını gösterirken Suudi Arabistan'ın kritik altyapısını hedef alabileceklerini ilan ederek çatışmanın ekonomik etkisini bölgesel sınırların dışına taşıma tehdidinde bulundu.

Riyad saldırısı dengeyi zorluyor

Riyad yönetimi, on yılı aşan Yemen savaşında rolünü büyük ölçüde Husi karşıtı güçlere hava desteği vermekle sınırlı tuttu. Bu çizgi, Suudi kara birliklerinin dağlık Yemen arazisinde maliyetli ve uzun süreli bir savaşa çekilmesini önlemeyi amaçlıyordu.

Veliaht Prens Muhammed bin Selman ve Savunma Bakanı Halid bin Selman için seçenekler daralıyor. Husiler, sınırın Yemen tarafında güçlerini pekiştirirken Taiz gibi yoğun nüfuslu ve stratejik kentler üzerindeki baskıyı artırıyor.

Suudi siyaseti üzerine değerlendirmeleriyle bilinen yazar Ali Shihabi, kara denkleminde Yemen hükümet güçlerinin belirleyici olduğunu söyledi. Shihabi, "Bu tehdidin kökten halledilmesi gerekiyor. Sürecin gidişatı büyük ölçüde Yemen hükümet birliklerinin sahadaki performansına bağlı olacak. Suudi Arabistan da onlara yoğun hava desteği sağlıyor" dedi.

Riyad'ın kara savaşı seçeneğini büyütmesi, askeri maliyetin yanında Veliaht Prens'in kurmaya çalıştığı yatırım ve turizm için güvenli ülke anlatısını da zorlayabilir. Suudi Arabistan hava desteğiyle sınırlı kalırsa, sahadaki ilerleme Yemen hükümet birliklerinin kapasitesine ve Husi savunmasının ne kadar dayanacağına bağlı olacak.

Husi füze kapasitesi tartışılıyor

Husiler, yaklaşık yirmi yıl önce kurulan bir hareketten İran desteğiyle balistik füze ve insansız hava aracı kullanan daha karmaşık bir askeri aktöre dönüştü. Kaynak metinde, örgütün Tel Aviv'e kadar ulaşabilecek füze kapasitesine sahip olduğu aktarılıyor.

Yemen Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü Macid en-Nazili, Husilerin füzelerini geliştirmek için İran Devrim Muhafızları uzmanlarıyla çalıştığını iddia etti. Nazili'ye göre yeni sistemler daha hızlı uçuyor ve ısı kaynaklarına kilitlenebilen termal takip donanımı kullanıyor; Riyad havalimanına saldırıda bu füzelerin kullanılıp kullanılmadığı netleşmiş değil.

Yapay zeka şirketi Anthropic de Kuzey Yemen merkezli bir grubun Claude araçlarını roket ve füze güdüm yazılımları geliştirmek için kullandığını açıkladı. Şirket kişilerin kimliğini açıklamadı; faaliyetlerin Husi kontrolündeki Kuzey Yemen'de yürütülmesi, bağlantı iddiasını güçlendiriyor ancak doğrudan sorumluluğu tek başına kanıtlamıyor.

ABD danışmanları komuta merkezinde

Suudi Arabistan, Husilere karşı daha geniş dış destek arıyor. Fransa, İngiltere ve Pakistan'ın destek taahhüdünde bulunduğu, Türkiye gibi müttefiklerin de yardım seçeneklerini değerlendirdiği aktarılıyor.

Riyad'ın ana güvenlik ortağı olan ABD, Husilere yönelik hava saldırılarına doğrudan katılmayı reddetti. Washington bunun yerine yeni kurulan ortak komuta merkezi kapsamında istihbarat desteği sağlamak için bölgeye 100'den fazla askeri danışman gönderdi.

Geçen yıl varılan ateşkes anlaşması, Asya ile Avrupa arasındaki ticaret için kritik Babülmendep Boğazı'nı ABD gemilerine açmıştı. Aktarılan bilgilere göre Veliaht Prens Muhammed, geçen ay ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı iki telefon görüşmesinde Husilerin vurulmasını istedi ancak Trump doğrudan müdahaleye yanaşmadı.

Shihabi, ABD hava gücünün devreye girmesinin Suudi operasyonlarının hızını değiştirebileceğini söyledi. Ona göre ABD uçakları uydu istihbaratına daha hızlı yanıt verebiliyor; Suudi uçaklarının bu zincirin dışında kalması, Amerikan katılımını askeri açıdan daha değerli kılıyor.

Suudi Sivil Havacılık Kurumu, Riyad saldırısında ölenler arasında bir ABD vatandaşının da bulunduğunu açıkladı. Trump saldırıdan sonra gazetecilere "Suudiler iyi savaşçılar, ancak bu saldırının korkunç bir şey olduğunu düşünüyorum" dedi; ABD'nin saldırılara katılıp katılmayacağı sorusuna ise "Katılabiliriz" yanıtını verdi.

Bundan sonraki yol, üç koşula bağlı görünüyor. Suudi Arabistan hava desteğiyle yetinirse Yemen cephesindeki sonuç hükümet birliklerinin performansına; kara birlikleri gönderirse maliyetli bir yıpratma savaşına; ABD hava gücü katılırsa Babülmendep ticareti, Suudi altyapısı ve bölgesel gerilim üzerindeki baskının nasıl değişeceğine bağlı olacak.