Dünya Sağlık Örgütü liderliği için Çin'den adaylık hazırlığı
Diplomatik kaynaklara göre Çin, ABD'nin ayrılışı sonrası Dünya Sağlık Örgütü başkanlığı için Song Li'yi aday göstermeyi planlıyor.
Mei Lin ·
Dünya Sağlık Örgütü'nde yeni dönem arayışı
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) genel direktörlüğü koltuğu için yürütülen yarışa Çin'in de dahil olacağı öne sürülüyor. Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgilere göre Pekin yönetimi, kurumun mevcut lideri Tedros Adhanom Ghebreyesus'un yerini alması için Song Li ismini aday göstermeyi planlıyor. Söz konusu gelişme, ABD'nin örgütten çekilerek en büyük finansal destekçisini geri çekmesinin ardından yaşanıyor.
Song Li, yirmi yılı aşkın süredir anne ve çocuk sağlığı politikaları ile uluslararası iş birliği alanlarında görev yapmış kıdemli bir bürokrat olarak tanımlanıyor. Ancak ne Song ne de Çin'in Cenevre'deki diplomatik temsilciliği, adaylık iddialarına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı. Adaylık planı, şu aşamada kesinleşmiş bir atamadan ziyade Pekin'in stratejik bir hamlesi olarak değerlendiriliyor.
Adaylık sürecinde son durum
DSÖ başkanlığı için halihazırda Suudi Arabistan, Belçika, Katar, Botsvana, Endonezya ve İspanya'dan altı isim adaylığını kamuoyuna duyurdu. Kurumun resmi aday listesini, bölgesel komite toplantılarının tamamlanmasının ardından Kasım ayı başında açıklaması bekleniyor. Song'un olası adaylığı, diğer isimlerin erkenden sahneye çıktığı bir yarışa dahil olma niteliği taşıyor.
Eğer Song seçilirse, Margaret Chan'in ardından bu göreve gelen ikinci Çinli yetkili olacak. Yine de bu durum, üye ülkeler arasındaki destek dengelerine bağlı bir süreç olarak görülüyor. Adaylık planı, Pekin'in uluslararası kurumlardaki nüfuzunu artırma hedefiyle uyumlu bir adım olarak yorumlanıyor.
Finansal kriz ve siyasi gerilimler
ABD'nin örgütten ayrılması, DSÖ'yü ciddi bir bütçe açığıyla karşı karşıya bıraktı. Bu durum, kurumun operasyonel kapasitesinin daralmasına, personel azaltılmasına ve birçok projenin askıya alınmasına yol açtı. Çin'in örgüte ek kaynak sağlama taahhüdü bulunsa da, bu miktarın ABD'nin bıraktığı boşluğu doldurmaya yetmeyeceği belirtiliyor.
Öte yandan, pandemi döneminde DSÖ ile ABD arasında yaşanan gerilimler, seçim sürecinin siyasi arka planını oluşturuyor. Washington yönetimi, örgütü Çin'e karşı taraflı davranmakla suçlamıştı. Song'un 2020 yılında pandemi sürecinde kadın sağlığına yönelik yayımladığı rehberin, bu tartışmaların odağında yer alabileceği ifade ediliyor.
Yeni genel direktörü bekleyen en büyük zorluk, azalan kaynaklarla küresel sağlık krizlerini yönetmek olacak. Ebola gibi acil durumların koordinasyonu, kurumun öncelikli sorumlulukları arasında kalmaya devam ediyor. Kasım ayında açıklanacak nihai liste, yarışın kapsamını ve Song'un bu süreçteki yerini netleştirecek.