Almanya’da siyasi kriz: Elif Eralp’in akıbeti

Yazar: Ebru Duman

Seçimlerin üzerinden zaman geçmesine rağmen hükümet kurma sürecinde belirgin bir ilerleme kaydedilemedi. Özellikle Berlin özelinde yanıt bekleyen temel bir soru varlığının koruyor: Sol Parti hangi aktörlerle ortaklık kurabilecek ve Elif Eralp Eyalet Başbakanlığı koltuğuna oturabilecek mi?

Henüz hiçbir parti bu konuda net bir duruş sergilemiş değil. Ancak masadaki en kritik ve hassas pazarlık başlığını "antisemitizmle mücadele" oluşturuyor. Seçim gecesi düzenlenen kutlamalarda Elif Eralp ve partisinin, İsrail karşıtı söylemleriyle tanınan isimlerle fotoğraf çektirmesi büyük tepki toplamıştı. Olası koalisyon ortakları Sosyal Demokrat Parti (SPD) ve Yeşiller (Die Grünen), Sol Parti’den bu tür isimler ve söylemlerle arasına kesin bir mesafe koymasını şart koştu; aksi halde ortaklığın imkânsız olduğunu ilan etti. Sol Parti ise içerik ve seçim politikaları bakımından bu mesafenin zaten mevcut olduğunu, konunun çarpıtıldığını savunuyor.

Hükümet kurma görüşmeleri askıda

Nitekim SPD ve Yeşiller, geçtiğimiz günlerde Sol Parti ile yürütülen müzakereleri resmi olarak askıya aldıklarını duyurdu. Kararın arkasındaki temel gerekçe ise antisemitizmle mücadeleye dair sunulan bildiri üzerindeki anlaşmazlıklar. İki parti ortak açıklamalarında, Sol Parti üyelerince imzalanan metnin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Süreci tıkayan gelişme ise şöyle yaşandı: Ön görüşmeler öncesinde Berlin’deki Sol Parti, Yeşiller ve SPD; olası bir koalisyonda parti içi antisemitik olaylara nasıl yaklaşılacağına dair ilkesel bir uzlaşı sağlamıştı. Ancak Sol Parti Meclis Grubu'nun konuyu tekrar ele alarak hazırladığı yeni beyanı SPD ve Yeşiller’e iletmesi, bardağı taşıran son damla oldu ve görüşmeler tamamen donduruldu.

Bu kilitlenme, Berlin’de hem siyaset arenasını hem de seçmeni derin bir belirsizlikle baş başa bıraktı. Sol Parti’ye oy veren kitle; kira krizi, şehir temizliği ve yaşam kalitesinin artırılması gibi somut vaatlerin hayata geçmesini beklerken, hükümetin kurulamayışı bu acil sorunların da rafa kalkmasına yol açıyor.

Federal Meclis Başkanı Bärbel Bas’ın ani istifası

Başkentte bu kriz sürerken, federal düzeyde de dengeleri sarsan bir istifa haberi geldi. Geçmiş dönem meclis başkanlığından da tanınan SPD’nin en güçlü figürlerinden Bärbel Bas, tüm görevlerinden ayrıldığını yazılı bir açıklamayla duyurdu. Bas, bu radikal kararına insani bir gerekçe sunarak, "Üvey kızımın ölümünün ardından, yas sürecini atlatabilmek için zamana ihtiyacım olduğunu fark ettim" ifadelerini kullandı.

Koalisyonda yeni bir çatlak

Ancak istifanın arka planında yalnızca kişisel bir kayıp değil, siyasi bir yıpratma süreci de yatıyor. Kararında kamuoyundan gelen baskıların payı olduğunu ima eden Bas, "Kişisel olarak bu zor dönemde bana yönelik kamusal saldırıların –ne yazık ki koalisyon ortağının safları da dahil olmak üzere– daha da tırmandırıldığını tespit etmek durumundayım" diyerek ortağı CDU’yu işaret etti. Mevcut şartlarda görevlerini eksiksiz yürütecek gücü bulamadığını belirten Bas, Federal Meclis (Bundestag) milletvekilliğini ise sürdüreceğini açıkladı.

Bas’ın CDU’dan gelen yıpratma hamlelerini açıkça dile getirmesi, SPD-CDU koalisyonundaki derin uyumsuzluğun sadece seçim meydanlarında kalmadığını, hükümetin günlük işleyişine ve insani ilişkilere kadar sirayet ettiğini bir kez daha kanıtlıyor.