Türkiye'deki mağarada 77 bin yıllık izler: Neandertaller ve Homo sapiens aynı yaşam alışkanlıklarını paylaşmış

Arkeologlar, Türkiye'nin Akdeniz kıyısında bulunan Üçağızlı II Mağarası'nda Neandertaller ve Homo sapiens'in yaşam biçimlerine ilişkin yeni bulgulara ulaştı. Araştırmada, iki insan türünün aynı bölgede benzer avlanma yöntemleri kullandığı, aynı tür taş aletleri ürettiği ve benzer deniz kabuklarını topladığı belirlendi.

Araştırma, PNAS dergisinde yayımlandı. Gaziantep Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve çalışmanın başyazarı İsmail Baykara, bulguların Neandertaller ile Homo sapiens'in yalnızca aynı çevreyi değil, bazı kültürel pratikleri de paylaşmış olabileceğini gösterdiğini belirtti.

Baykara, mağaradaki ilk sistematik kazı çalışmalarının 2020 yılında başladığını ifade etti.

Aynı hayvanları avladılar, aynı aletleri kullandılar

Mağaradaki bulgular, Neandertallerin yaklaşık 77 bin ila 59 bin yıl önce, Homo sapiens'in ise 59 bin ila 47 bin yıl önce bölgede yaşadığını gösterdi. Bu tarihler, fosillerin bulunduğu tortu katmanlarının incelenmesiyle belirlendi.

Araştırmaya göre her iki insan türü de "Mousterian" adı verilen taş alet üretim geleneğine ait benzer teknikleri kullandı. Neandertaller ve Homo sapiens'in yaban keçisi, geyik ve yaban domuzu gibi aynı hayvanları avladığı tespit edildi.

Araştırmacıların dikkatini çeken bulgulardan biri ise her iki döneme ait katmanlarda bulunan Columbella rustica türü deniz salyangozu kabukları oldu.

Kabuklar süs eşyası olarak kullanılmış olabilir

Besin kaynağı olarak tüketilemeyecek kadar küçük olan bu kabukların farklı amaçlarla toplandığı değerlendiriliyor. Bazı kabuklarda bulunan delikler, bunların kolye veya benzeri süs eşyalarında kullanılmış olabileceğine işaret ediyor.

Araştırmacılar, bu tür nesneleri doğal ortamlarından alınarak başka alanlara taşınan objeler için kullanılan "manuport" kavramıyla tanımladı. Bulgular, daha önce yalnızca Homo sapiens ile ilişkilendirilen bu tür nesnelerin Neandertaller tarafından da bilinçli şekilde toplanıp taşındığını gösteriyor.

Türkiye'de karşılaşmış olabilirler

Üçağızlı II Mağarası'nın, Neandertaller ile modern insanların karşılaşma dönemine ilişkin önemli arkeolojik alanlardan biri olduğu belirtiliyor.

Araştırmacılar, Homo sapiens'in yaklaşık 60 bin yıl önce Afrika'dan çıkarak farklı bölgelere yayıldığı süreçte günümüz Türkiye'si gibi bölgelerde Neandertallerle karşılaşmış olabileceğini ve bu karşılaşmaların gen alışverişine yol açmış olabileceğini değerlendiriyor.

Neandertaller, modern insanın (Homo sapiens) soyu tükenmiş en yakın akrabalarından biri olarak biliniyor.