Trump'tan Ankara'da İran mesajı: "Bence ateşkes bitti"

ABD Başkanı Donald Trump, Ankara'da düzenlenen NATO Liderler Zirvesi kapsamında NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşme öncesinde İran'la ateşkese ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Ateşkesin fiilen sona erdiğini düşündüğünü söyleyen Trump, İran yönetimini sert sözlerle eleştirirken NATO'nun yük paylaşımı konusunda da müttefiklerine tepki gösterdi.

İran ve NATO mesajları

ABD Başkanı Donald Trump, Ankara'daki NATO Liderler Zirvesi kapsamında NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile bir araya geldi. Görüşme öncesinde basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Trump, İran'la ateşkesin artık geçerli olmadığını düşündüğünü belirterek Tahran yönetimine yüklendi.

Trump, "Bence İran'la ateşkes bitti. İran'ı hasta insanlar yönetiyor" ifadelerini kullandı. NATO müttefiklerinin savunma harcamalarını artırması gerektiğini savunan Trump, özellikle İspanya'yı hedef alarak bu ülkeyle ticari ilişkileri keseceğini söyledi.

Türkiye ve Erdoğan açıklaması

Konuşmasında Türkiye'ye de değinen Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında olumlu ifadeler kullandı.

Trump, "Erdoğan'ı seviyorum mesela kırmızı halı serdi. Türkiye çok güçlü, bizim en iyi ekipmanlarımıza sahipler ve F-35'leri alacaklar" dedi.

Grönland vurgusu

Trump, Grönland'ın ABD açısından stratejik önemini yineleyerek Danimarka'yı eleştirdi. "Grönland ABD için önemli, Danimarka için değil" diyen Trump, NATO içinde Washington'ın orantısız yük üstlendiğini savundu.

Trump'ın öne çıkan açıklamaları

• "Biz ilk grup liderleri ortadan kaldırdık, ikinci grup liderlerini de ortadan kaldırdık. Onlar da beni ortadan kaldırmak istiyorlar. Listelerinde bir numarayım. Bunlar çok kötü, hasta insanlar."

• "NATO'dan memnun değilim. Bize yardım etmediler. Bir numaralı terör destekçisi ülkeye karşı destek istedim, yardım etmediler. Almanya'yla, Fransa'yla, İtalya'yla, Birleşik Krallık'la görüştüm. İspanya'yla görüşmedim. İspanya kayıp bir dava. İspanya korkunç bir partner NATO'da. Onlarla hiçbir şey yapmak istemiyorum. Bütün ticaretimizi ve ziyaretleri kestik. İspanya hiçbir şeye katılmıyor. Sürekli onları korumaya devam edemeyiz. Onlarla ticaret yapmamıza da gerek yok."

• "Büyük bir toplantı yapacağız. Grönland bizim için büyük bir sorun. Biz istediğimizde hayır dediler. Ben yardım istediğimde desteklemediler. Kısa sürede 1 trilyon dolar harcadık bu ülkeleri Rusya'dan korumak için. Aslında bizimle alakası olmayan bir şeydi. Aramızda okyanus var. Bir çözüm bulacağız bununla ilgili. Orantısız ödeme yapıyoruz ama bize kötü davrandılar."

• "NATO konusunda hayal kırıklığına uğradım çünkü çok fazla para ödüyoruz. Biz onları koruyoruz ama onlar destek olmuyor."

• "Grönland ABD için çok önemli, Danimarka için değil. Danimarka, Naziler tarafından tehdit edilirken bizden almamızı istedi ama biz sonrasında geri verdik. Geri vermemeliydik. Danimarka, Hitler tarafından bir günden kısa sürede yenildi. Neden geri verdiğimizi bilmiyorum. Ben Panama Kanalı'nı da geri vermezdim. Şu anda Çin almaya çalışıyor ama böyle bir şey olmayacak."

• "(Ateşkes bitti mi?) Bence bitti. Onlar hasta insanlar. Ellerinde nükleer silah olsa kullanırlardı. Zaman harcadık onlarla ama yalancılar. Bir anlaşma yaptık sonra basına böyle bir şey konuşmadık dediler."

• "Bazı liderleri sevmiyorum, bazılarını seviyorum. Erdoğan'ı seviyorum mesela kırmızı halı serdi. Türkiye çok güçlü, bizim en iyi ekipmanlarımıza sahipler ve F-35'leri alacaklar. Netanyahu'ya söyledim, ben olmasam savaşa girebilirdi. Diğer tarafta girebilirdi ama diğer tarafı da sevmiyordur belki."

• "Başkan Şi'yi de çok seviyorum. TikTok çok tehlikeli diyen insanları da dinledim. TikTok'ta bir numara benim ve komünizmin ne kadar kötü olduğunu anlatıyorum. Öncelikleri belirlemek lazım. Biz çok iyi bir gün geçirdik dün. Bugün de harika bir yarım gün geçireceğiz."

Rutte'den Trump'a destek

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise İran'ın nükleer kapasitesine yönelik adımların hem İsrail hem de bölge açısından önemli olduğunu belirterek Trump'ın bu konudaki yaklaşımını destekledi.

Rutte, "İran'ın nükleer kabiliyetlerini ortadan kaldırmak İsrail için ve bölge için önemliydi. Dün akşam yaptığınız da çok güçlü bir yanıttı. Bu konuda sizin yanınızdayım." dedi.

Trump'ın NATO üyelerinin savunma harcamalarını artırmaya yönelik baskısının sonuç verdiğini söyleyen Rutte, "NATO'ya gelirsek sizin başardığınız şey önemli. 2025-2026'da 250 milyar dolar fazla harcadınız. Gerçekten çok büyük bir rakam. ABD'li şirketlerin sorumluluk almasını sağladınız. İran konusunda hayal kırıklığına uğradığınız farkındayım ama Avrupa'dan 5000 uçuş yapıldı." ifadelerini kullandı.

Rutte ayrıca, "İspanya da yüzde 2 harcama seviyesinde. Önemli bir adım attılar, sorumluluk aldılar." değerlendirmesinde bulundu.