TCMB anketi: Yıl sonu enflasyon ve kur beklentisi

TCMB anketinde enflasyon beklentisi yıl sonu için %29,61’den %29,63’e çıktı; iki yıl sonrasına ilişkin tahmin %17,94’e geriledi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan ekim anketinde, yakın vadeli fiyat artışı tahminleri yükselirken daha uzun vadeli beklenti düştü. Aynı sonuçlarda cari yılın büyüme tahmini aşağı çekildi; dolar/TL öngörüsü ise yıl sonu ve 12 aylık vadede farklı yönlerde değişti.

Piyasa Katılımcıları Anketi, finans ve reel sektör temsilcileriyle profesyonellerin oluşturduğu 71 kişilik grubun yanıtlarını içeriyor. Açıklanan değerler bu katılımcıların tahminlerini gösteriyor; gerçekleşmiş ekonomik sonuçlar veya Merkez Bankasının kendi öngörüleri olarak okunmaması gerekiyor.

Enflasyon tahminlerinde vadeler arasındaki fark

TCMB’nin sonuçlarına göre katılımcılar, ekim için tüketici fiyatlarındaki aylık artış tahminini önceki anketteki %1,97 düzeyinden %2,11’e taşıdı. Böylece aynı aya ilişkin beklenti, yeni anket döneminde yukarı yönlü güncellendi.

Yıllık ufukta da benzer bir değişim görüldü: 12 ay sonrasının enflasyon tahmini %23,70 yerine %23,89 oldu. Buna karşılık 24 aylık vadeye ait beklenti, önceki %18,32 düzeyinden aşağı geldi.

Bu dağılım, katılımcıların daha uzak vadede daha düşük bir enflasyon oranı öngörmeye devam ettiğini gösteriyor. Ancak yakın vadeli tahminlerin yükselmesi, beklentilerdeki iyileşmenin bütün zaman aralıklarına yayıldığı yorumunu desteklemiyor.

Burada fiyatların düşmesiyle fiyat artış hızının azalması arasındaki ayrım önem taşıyor. Anketteki pozitif enflasyon tahminleri, ilgili dönemlerde fiyatların gerileyeceği değil, artışın süreceği beklentisini ifade ediyor.

Kur ve cari açıkta farklı yönler

Katılımcıların dolar/TL için yıl sonuna ilişkin tahmini, yuvarlanmış değerlerle 51,57’den 51,55’e geriledi. Buna karşılık bir yıl ilerisine yönelik kur öngörüsü 58,60’tan 59,26’ya yükseldi; böylece yakın ve daha uzak vadeli kur tahminleri aynı yönde hareket etmedi.

Dış denge tarafında ise her iki dönem için de daha düşük açık beklendi. TCMB anketinde yıl sonunun cari açık tahmini 50,1 milyar dolardan 48,5 milyar dolara, gelecek yılın tahmini de 44,4 milyar dolardan 43,8 milyar dolara çekildi.

Büyüme beklentisindeki değişim de aşağı yönlü oldu: cari yılın gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) artış tahmini yüzde 3’ten yüzde 2,9’a indi. Gelecek yıla ilişkin büyüme öngörüsü yüzde 3,9 ile cari yıl tahmininin üzerinde yer aldı.

Daha düşük büyüme ve daha düşük cari açık tahminleri aynı ankette bulunuyor. Ancak verilen sonuçlar, katılımcıların dış denge revizyonunu iç talebe, ithalata, ihracata veya başka bir etkene bağlayıp bağlamadığını göstermiyor; bu iki değişim arasında doğrudan neden ilişkisi kurulamıyor.

Faiz beklentileri toplantılara göre azalıyor

TCMB anketindeki politika faizi beklentisi, ilk toplantı için yüzde 36, bunu izleyen toplantı için %35 oldu. Üçüncü toplantıya yönelik tahmin %34,35 düzeyindeyken, 12 aylık vadeye ilişkin beklenti %29,01 ile bu toplantı tahminlerinin altında kaldı.

Bu sıralama, katılımcıların ilerleyen vadelerde daha düşük politika faizi öngördüğünü ortaya koyuyor. Bununla birlikte söz konusu oranlar, TCMB tarafından açıklanmış bir faiz takvimi ya da gelecekteki kararlar için verilmiş bir taahhüt niteliği taşımıyor.

Beklentilerin birlikte değerlendirilmesinde temel ayrım, tahmin ile gerçekleşme arasında bulunuyor. Enflasyon daha uzun vadeli tahminlerdeki gibi yavaşlarsa, daha düşük faiz beklentisiyle uyumlu bir tablo oluşabilir; yakın vadeli yukarı revizyonlar devam ederse bu uyum zayıflayabilir.

Sonraki değerlendirmelerde enflasyon gerçekleşmeleri ile TCMB’nin faiz kararları, anketteki patikayla karşılaştırılabilecek başlıca göstergeler olacak. Kur, büyüme ve cari açık sonuçlarının katılımcı tahminlerine ne ölçüde yaklaşacağı da bu beklenti tablosunun sınanmasını sağlayacak.