Netanyahu, personel krizi nedeniyle askerlik süresini uzatacaklarını belirtti

İsrail hükümeti, ordudaki personel açığını kapatmak için zorunlu askerlik süresini uzatmaya hazırlanıyor. Başbakan Binyamin Netanyahu, Hamursuz Bayramı’ndan sonra yeni zorunlu askerlik yasasını ve hizmet süresinin uzatılmasını Meclis gündemine taşıyacaklarını açıkladı.

Kararın arka planında, Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in personel krizinin kurumsal kapasiteyi zorlayabileceği yönündeki uyarısı var. Ordu Sözcüsü Efi Defrin, orduda toplam 15 bin kişilik açık bulunduğunu, bunun 8 bininin muharip kadrolarda olduğunu duyurdu. Açık, operasyon temposu artarken personel sayısının aynı hızda artmaması nedeniyle büyüyor.

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nin yaklaşık yarısının kontrol altında tutulması ve Batı Şeria’da yeni yerleşimlerin güvenliğinin sağlanması gibi görevlerin personel ihtiyacını yükselttiğini değerlendiriyor. Bu tablo, hem muharip birliklerde hem de destek unsurlarında daha uzun süreli hizmet ihtiyacını gündeme getiriyor. Hükümetin Meclis’e getireceği düzenleme, bu ihtiyacı yasal çerçeveye bağlamayı hedefliyor.

Mevcut sistemde İsrail’de 18 yaşına gelen erkekler 32 ay, kadınlar 24 ay zorunlu askerlik yapıyor. Kamuoyunda ve siyasi kulislerde tartışılan seçeneklerden biri, erkekler için sürenin 36 aya çıkarılması. Netanyahu’nun açıklaması, bu yöndeki hazırlığın yasama sürecine taşınacağına işaret ediyor.

Düzenleme, sadece süre uzatımıyla sınırlı bir idari karar olarak görülmüyor; aynı zamanda koalisyon dengelerini etkileyen bir başlık. Ultra-Ortodoks Yahudilerin (Haredi) askerlikten muaf tutulması meselesi, yeni zorunlu askerlik yasasının en tartışmalı unsuru olmaya devam ediyor. Netanyahu’nun Haredi koalisyon ortakları, bu konuda yapılacak oylamalara katılmayı reddederek siyasi baskı kurmuştu.

Bu nedenle hükümetin önündeki temel soru iki eksende şekilleniyor: Ordunun kısa vadeli personel açığını hızla azaltmak ve bunu yaparken muafiyetler üzerinden büyüyen iç siyasi gerilimi yönetmek. Meclis’e gelecek paket, hem güvenlik bürokrasisinin kapasite talebini hem de koalisyonun sürdürülebilirliğini aynı anda test edecek.

Olası Etkiler

Ülke Etkisi: Zorunlu askerlik süresinin uzaması, işgücü piyasasına giriş yaşını ve hane gelir planlarını etkileyebilir. Haredi muafiyeti tartışması, koalisyon içi pazarlıkları ve yasa yapma kapasitesini yeniden şekillendirebilir.

Sektör Etkisi: Savunma kurumları daha uzun hizmetle personel sürekliliği sağlamaya çalışırken, eğitim, lojistik ve insan kaynağı yönetimi süreçleri yeniden düzenlenebilir. Özel sektör, özellikle genç işgücünün geciken istihdamı nedeniyle işe alım ve yetenek planlamasında ayarlamalar yapabilir.

Piyasa Etkisi: Daha uzun askerlik, kamu harcamaları ve bütçe öncelikleri üzerinden makro beklentileri etkileyebilir. Siyasi belirsizlik, ülke risk primi ve yerel varlık fiyatlaması kanalıyla piyasa oynaklığını artırabilir.