İsrail lideri Netanyahu Dahiye’ye vur emri verdi

İsrail, Beyrut’un Dahiye bölgesine yönelik yeni operasyon talimatı vererek ateşkesin kırılganlığını ve çatışmanın bölgeye yayılma riskini artırdı.

Reuters’a göre Başbakan Binyamin Netanyahu, Pazartesi günü İsrail ordusuna Dahiye’deki hedeflere yönelik saldırı hazırlığı için açık talimat verdi. Hükümet, kararın gerekçesini Hizbullah’ın ateşkesi ihlal eden saldırıları ve İsrail kentlerine yönelen tehditlerle açıkladı. Savunma Bakanı Israel Katz’ın da sürece dahil olduğu belirtildi.

Yeni operasyon talimatı ve gerekçesi

Nisan ortasında ABD arabuluculuğuyla ilan edilen ateşkes sahada tam bir sükûnet getirmedi. Sınır hattında karşılıklı ateş ve sızma girişimleri aralıklarla sürdü; İsrail, Hizbullah’ın düşük maliyetli intihar dronlarıyla kayıplar verdiğini bildiriyor. Örgüt ise güney Lübnan’daki İsrail hedeflerine roket ve drone atışlarıyla misilleme yapıyor.

Dahiye, Hizbullah’ın siyasi ve lojistik merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor. İsrail geçmiş yıllarda bu banliyöye yoğun hava saldırıları düzenlemiş, son ateşkes ise Beyrut çevresindeki bombardımanın şiddetini geçici olarak düşürmüştü. Yeni talimat, başkentin güneyindeki bu düğüm noktasının yeniden öncelikli hedef haline geldiğine işaret ediyor.

Ateşkes ve diplomasi: tıkanan ara yol

Al Jazeera’nın aktardığı bir plana göre Washington, gerilimi kademeli düşürüp tam ateşkese ulaşacak bir yol haritası önerdi. Formül, Hizbullah’ın önce tüm saldırılarını durdurmasını, aksi halde İsrail’in Beyrut’taki askeri baskıyı artırmasını öngörüyor. Bu yaklaşım, sahada tek taraflı adım beklentisini güçlendiriyor.

Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri, Hizbullah’la yakın teması sayesinde örgütün kapsamlı ve anlık ateşkese uyacağını güvence edebileceğini söylüyor. Ancak “İsrail’in de aynı anda duracağına kim kefil olacak?” sorusunu öne çıkarıyor. Hizbullah, bu nedenle tek taraflı ateşkese kapıyı kapatmış durumda.

Sahadaki bilanço ve insani tablo

Lübnan hükümeti, Mart ayından bu yana süren çatışmalar nedeniyle 1,2 milyonu aşkın kişinin yerinden edildiğini açıklıyor. İsrail, aynı dönemde 24 asker ve 4 sivilin öldüğünü bildirdi. Kuzey İsrail’de on binlerce kişi tahliye edilerek geçici barınma bölgelerine yönlendirildi.

Sahadan kayıplar gelmeye devam ediyor. Al Jazeera’nın, Lübnan Ulusal Haber Ajansı’na dayandırdığı bilgilere göre İsrail’e ait bir İHA’nın güneydeki Braiqaa kasabasına düzenlediği saldırıda iki kişi yaşamını yitirdi. Yakın Toul kasabasında Suriyeli bir kişi öldü; Litani’nin kuzeyindeki Kfarsir’e yönelik gece saldırılarında da üç can kaybı rapor edildi.

Gerilim, İran’ı da içeren daha geniş bölgesel denklemin taşan hatlarından biri olarak değerlendiriliyor. Dahiye’ye yönelik yeni bir İsrail operasyonu, Lübnan cephesindeki çatışmayı tırmandırırken Gazze ve Suriye sahalarıyla eşzamanlı gerilim riskini artırabilir. Bu, diplomatik ara buluculuk kanallarını daha da zorlayabilir.

Önümüzdeki günlerde Tel Aviv’in Dahiye dışına genişleyen bir hedef listesine yönelip yönelmeyeceği izlenecek. Washington ve bölgesel aktörlerin planı, eşzamanlı ve karşılıklı güvence içeren bir ateşkes çerçevesine evrilemezse, sınır hattındaki düşük yoğunluklu çatışmalar kalıcı bir cepheye dönüşebilir. Sahadaki ateşin şiddeti, müzakere zemininin seyrini belirleyecek.