Hürmüz Boğazı yeniden kapatıldı

Pakistan’ın ara buluculuğuyla 14 Haziran’da sağlanan 14 maddelik mutabakatın fiilen geçerliliğini yitirmesiyle birlikte, Basra Körfezi ve çevresi karşılıklı hava saldırılarına ve misillemelere sahne oluyor.

Boğazda "Rota" Gerginliği ve Kapatma Kararı

İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamada, Hürmüz Boğazı'nda "izin verilmeyen rotalarda" ilerleyen ve deniz güvenliğini tehlikeye atan yabancı bandıralı gemilere uyarı ateşi açıldığı bildirildi. "GFS Galaxy" isimli konteyner gemisinin vurularak durdurulduğu ve mürettebattan bir kişinin kayıp olduğu belirtilen olayın ardından Tahran yönetimi, ABD'nin bölgedeki askeri müdahalesi sona erene kadar Hürmüz Boğazı'nın ticari ve askeri tüm geçişlere kapatıldığını ilan etti.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, süreçle ilgili yaptığı açıklamada, "Tek taraflı anlaşmalar dönemi sona erdi. Sözünüzü tutun ya da bedelini ödeyin" ifadelerini kullanarak müzakere sürecinin tıkandığına işaret etti.

ABD'den Altyapı Hedeflerine Saldırı, İran'dan Üslere Misilleme

Boğazın kapatılması kararının hemen ardından ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), kargo gemilerine yönelik müdahalelere misilleme olarak İran'a karşı kapsamlı bir hava harekatı başlattı. CENTCOM, hafta başından bu yana düzenlenen üçüncü dalga operasyonlarda İran'ın güney kıyılarında yer alan Buşehr, Aseluye, Bender Abbas ve Çabahar gibi kritik liman ve sanayi kentlerindeki yaklaşık 140 askeri hedefin vurulduğunu açıkladı.

İran ise bu bombardımana, bölge ülkelerinde konuşlu bulunan Amerikan askeri varlığını hedef alarak karşılık verdi. Bahreyn, Katar, Ürdün ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki (BAE) ABD üslerine yönelik insansız hava araçları (İHA) ve balistik füzelerle saldırılar düzenlendi. Ürdün'deki Prens Hasan Hava Üssü'nde bulunan komuta kontrol merkezi ile İHA hangarlarının hedef alındığı operasyonlar sırasında, BAE ve Katar genelinde hava savunma sistemleri devreye girdi.

Diplomatik Temaslar ve "Ateşkes Bitti" Açıklaması

Bölgede çatışmalar yeniden alevlenmeden önce İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Boğaz'ın güvenli geçiş mekanizmasını koordine etmek üzere Umman'da temaslarda bulunmuştu. Ancak sahada tırmanan sıcak çatışmalar diplomatik kanalları gölgede bıraktı. Washington cephesinden konuya ilişkin en net değerlendirme ise NATO Zirvesi kapsamında Ankara'da bulunan ABD Başkanı Donald Trump'tan geldi. Trump, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, İran ile diyalog kapısını açık tutmak isteseler de sahada yaşanan son gelişmeler doğrultusunda "ateşkesin resmen sona erdiğini" dile getirdi.