İçeriğe geç
SON HABERLER
Dış Politika

Gruplara göre SAF-RSF çatışmaları 10 yıllık petrol kirliliği krizini derinleştiriyor

Bölge sakinlerinin sızıntılar, hasar gören kuyular ve yetersiz denetim bildirdiği bir ortamda RSF, petrol merkezleri de dahil olmak üzere Batı Kordofan’ın…

Gruplara göre SAF-RSF çatışmaları 10 yıllık petrol kirliliği krizini derinleştiriyor

Yerel grupların 20 Kasım tarihli bir Ayin Network haberinde aktardığına göre, petrol zengini Batı Kordofan'da Sudan Silahlı Kuvvetleri ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasındaki çatışmalar ekim ayı sonlarından itibaren şiddetlenerek yaklaşık on yıllık kirlilik krizini daha da kötüleştirdi.

Riskler savaş alanının da ötesine uzanıyor: RSF, önemli petrol merkezleri de dahil olmak üzere eyaletin tahminen %85 ila %90'ını kontrol ederken, bölge sakinleri Ayin'e boru hattı hasarlarının, yetersiz bakımın ve zayıf denetimin koşulları daha da ağırlaştırdığını söyledi.

Sorunu belgeleyen yerel bir sivil toplum temsilcisi Ayin'e yaptığı açıklamada, "Savaş başladığından bu yana durumun ciddi şekilde kötüleştiğini gözlemledik" dedi. Kaynak, güvenlik gerekçesiyle isminin gizli kalmasını istedi.

Aynı kaynak "hiçbir bakım yapılmadığını" belirterek "kasıtlı yıkım, hırsızlık ve birçok bölgede petrol kuyularında patlamalar" yaşandığını dile getirdi. Sivil toplum çalışanları, sektör uzmanları ve yardım görevlileri Ayin'e, Nisan 2023'te savaş başlamadan önce uygulanan güvenlik önlemlerinin büyük ölçüde ortadan kalktığını söyledi.

Ayin, SAF ve müttefik grupların 5 Kasım'da El-Obeid'den çok yönlü bir taarruz başlatarak bir yılı aşkın bir sürenin ardından Batı Kordofan'a geri döndüğünü bildirdi. Habere göre, 13 Kasım itibarıyla SAF koalisyonu Al-Khuwai'yi ve çevre köyleri geri alarak RSF'nin Mayıs 2025'ten bu yana süregelen buradaki kontrolüne son verdi.

Ayin, RSF'nin Al-Fula, Abu Zabad, Babanusa, Al-Muglad ve Heglig kompleksi de dahil olmak üzere önemli noktaları elinde tutmaya devam ettiğini bildirdi. Ayin'in aktardığı yerel haberlere göre RSF, üç noktada üretimi yeniden başlatma hazırlıklarının bir parçası olarak Neem, Defra ve Kanar petrol sahalarını denetlemek üzere teknik bir heyet gönderdi.

Yerel kuruluşlar, Heglig yakınlarındaki yerleşim alanlarını, özellikle de Al-Barzaya ve Al-Zurga'yı yüksek endişe duyulan bölgeler olarak tanımladı. Bir sivil toplum temsilcisi, yüksek petrol akışını, hasarlı kuyuları ve kırık boru hatlarını bu toplulukların daha büyük riskle karşı karşıya kalmasının nedenleri olarak gösterdi.

Sağlıkla ilgili iddiaların doğrulanması güçlüğünü koruyor. Yerel bir sivil toplum kuruluşu Ayin'e, petrol kuyusu patlamalarını ve patlayan boru hatlarını belgelediğini, kirlilik ile fetal deformiteler, kısırlık ve bazı kanser türleri dahil olmak üzere kötüleşen halk sağlığı arasında bir korelasyon gördüğünü söyledi. Kuruluş ayrıca güvensizlik ortamının kesin testlerin yapılmasını engellediğini belirtti.

Bir insani yardım çalışanı Ayin'e, yerel grupların 2016'dan bu yana şüphelenilen çevre hasarlarını araştırdığını söyledi. Çalışana göre, Sudan'ın 2019 devriminden sonra aktivistler Petrol Bakanlığı önünde protestolar düzenledi ve daha sonra kurulan bir komite Sharaf, Helaid ve Baleela dahil olmak üzere 17 petrol işleme tesisinde incelemelerde bulundu.

İnsani yardım çalışanı, söz konusu komitenin doğumsal anomalileri, cilt rahatsızlıklarını, çocuklarda göz tahrişini, erkeklerde cinsel sağlık sorunlarını ve kısırlığı belgelediğini söyledi. Ayin, bu anlatımların halk sağlığı açısından ciddi soru işaretleri doğurduğunu, ancak petrol operasyonlarıyla doğrudan bir bağlantıyı kanıtlamadığını; bunun için tıbbi, çevresel ve epidemiyolojik kanıtların gerekeceğini bildirdi.

Sektör uzmanları ise daha temkinli bir görüş bildirdi. Sudan rafinerilerinde deneyimi bulunan bir çevre kalite kontrol uzmanı Ayin'e, sektörde izleme, raporlama ve iyileştirme sistemlerinin bulunduğunu, ancak uygulamanın şirketler arasında farklılık gösterdiğini ve resmi denetimlerin seyrek olabileceğini söyledi.

Petrol tedarik zinciri ve operasyon yönetimi uzmanı Mohamed Ibrahim, Ayin'e Sudan'ın petrol sözleşmelerinde sıklıkla ucu açık çevresel ifadeler kullanıldığını söyledi. Ibrahim, "Bu durum, petrol anlaşmalarının şirketlerin çevresel yükümlülüklerini net bir şekilde tanımlayıp tanımlamadığı konusunda soru işaretleri yaratıyor" dedi.

Ibrahim ayrıca, çıkarma sırasında yüzeye çıkarılan zehirli yeraltı suyu olan 'üretim suyu'na ve gaz yakmaya kontrol gerektiren çevresel riskler olarak dikkat çekti. Gaz yakma işleminin bağımsız bir üçüncü tarafça yürütülecek "özel çalışma ve ölçümlerle" değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Haberde, Ayin ile paylaşılan görüntü ve kayıtların Batı Kordofan'ın bazı bölgelerindeki petrol sızıntılarına dair görsel kanıtlar sunduğu belirtildi. Kirliliğin boyutu, kaynağı ve çevre topluluklar üzerindeki etkisi henüz netlik kazanmadı.

Kaynak: haber, AllAfrica aracılığıyla Ayin Network, 20 Kasım 2026

More stories

Son haberler