Fransa’da hayat pahalılığı eylemlerinde 1.800’den fazla gözaltı

The Guardian'da pazar günü yayımlanan bir fikir yazısı ve bağlantılı canlı aktarıma göre Fransız polisi, 17 Ekim'de Fransa genelinde düzenlenen hayat pahalılığı protestolarının ardından 1.800'den fazla kişiyi gözaltına aldı.

Gösteriler Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron hükümeti üzerindeki baskıyı artırdı. The Guardian makalesi, 2018'deki gilets jaunes (sarı yelekliler) hareketinin tetikleyicisi olan benzinin eylül sonunda litre başına 2,4 avro ile rekor seviyeye çıkması üzerine 550.000 ila 800.000 kişinin yürüdüğünü aktardı.

Gazeteci ve Sacré Bleu podcast'inin eş sunucusu Oliver Haynes, The Guardian'daki fikir yazısında cumartesi günü öğleden sonra saat 1'den hemen sonra Place de la République'e ulaştığını ve polisin Rue du Faubourg-du-Temple'dan göz yaşartıcı gaz sıkmasıyla ortamın havasının değiştiğini gördüğünü belirtti. Haynes, “Ortamı kışkırtan bir olay –eğer olduysa bile– görmedim” diye yazdı.

Boulevard de Magenta'da bir Sorbonne öğrencisiyle karşılaştığını belirten Haynes, öğrencinin “her şeyden önce liselileri desteklemek ve ilkokullardan üniversitelere kadar devlet okullarına daha fazla ödenek talep etmek” için geldiğini söylediğini aktardı. Öğrenci ayrıca, Lens'te 15 yaşındaki bir genç ile bir polis el bombasının karıştığı bildirilen olay da dahil olmak üzere, polisin 18 yaş altı öğrencilere yönelik tutumuna dikkat çekti.

Haynes, öğleden sonra saat 4 civarında ses bombaları, polise şişe fırlatan göstericiler, yanan bir araba ve bir Nicolas şarap dükkanı şubesinin yağmalandığını gördüğünü ifade etti. O andaki kalabalığı kara blok (black bloc) aktivistleri, gilets jaunes destekçileri, hükümete ve polise öfkeli insanlar ile çatışma arayan genç erkeklerin bir karışımı olarak tanımladı.

Bu protestolar, Atlas360'ın 17 Ekim'de bildirdiği ve fiyat baskılarının halkın öfkesini beslemesiyle Paris, Marsilya ve diğer Fransız şehirlerinden gelen görüntülerin çatışmaları, yol barikatlarını ve mülk hasarını ortaya koyduğu daha geniş çaplı bir toplumsal anlaşmazlığa eklendi. Haynes, konuştuğu kişiler arasında sendikalı işçilerin, lise öğrencilerinin ve hayat pahalılığına öfkelenen vatandaşların yer aldığını yazdı.

Huzursuzluk çevresindeki siyasi rekabet şimdiden başladı. Haynes'in aktardığı bir açıklamada Marine Le Pen, Fransız halkını “iktidardakilerin kemer sıkma ve mali baskıları ile isyancı aktivistler” arasında sıkışmış olarak tanımladı ve onları “Macroncu zehirli politikalardan kurtarma ve aşırı solun şiddetinden koruma” sözü verdi.

Haynes, başta Jean-Luc Mélenchon tarafından temsil edilen Fransız solunun göstericileri savunduğunu ve isyancıların şiddetinden ziyade polis şiddetine odaklanarak bu öfkeyi cumhurbaşkanlığı kampanyasına yönlendirmeye çalıştığını yazdı.

Bu anlatımın sınırları var. The Guardian'daki fikir yazısı Place de la République'te ilk göz yaşartıcı gaz kullanımına ilişkin resmi bir polis açıklaması içermiyordu ve Haynes bundan önce yaşanmış olabilecek herhangi bir olay görmediğini belirtti.

The Guardian makalesi, hükümetin huzursuzluğa rağmen bütçesini sürdürme konusunda kararlı göründüğünü, buna karşılık gözaltıların boyutunun ve 17 Ekim yürüyüşlerinin büyüklüğünün acil hukuki ve siyasi sonuçları belirsiz bıraktığını kaydetti.

Kaynak: Fikir yazısı ve canlı aktarım, The Guardian, 18 Ekim; Atlas360 haberleri, 17-18 Ekim.