Çerçeve yasa sonrası ilk toplantı: Takip ve Değerlendirme Kurulu toplandı

Çerçeve yasa kapsamında kurulan Takip ve Değerlendirme Kurulu, 24 Ağustos'ta ilk toplantısıyla uygulama takvimini başlattı. MGK teyidi, başvuruların ön şartı olacak.

Toplantı, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında saat 15.00'te Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde yapıldı. Kurulun gündeminde, terör örgütü PKK/KCK ve bağlantılı yapıların silah bırakmasının izlenmesi, teyit mekanizması ve kanun hükümlerinin nasıl işletileceği bulunuyor.

Kurul masasında 3T modeli

Takip ve Değerlendirme Kurulu, kanunun uygulanmasına ilişkin yol haritasını ve alt kurulların görev paylaşımını belirleyecek. Sürecin teyit, tespit ve taahhüt başlıklarından oluşan “3T Mekanizması” üzerinden yürütülmesi planlanıyor.

Alt yapılardan biri olarak anılan Silahsızlanma ve Siyasallaşma Alt Kurulu'nun, Abdullah Öcalan'a “taahhüt eden” statüsü vermesi bekleniyor. Bu başlığın nihai çerçevesi, kurul kararları ve daha sonra MGK tarafından yapılacak teyitle netleşecek.

İlk toplantıya Adalet Bakanı Akın Gürlek, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler katıldı. Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz, MİT Başkanı İbrahim Kalın ve MGK Genel Sekreteri Okay Memiş de masada yer aldı.

Meclis oyu ve 18 Ağustos

Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, 10 Ağustos'ta Meclis'te 592 milletvekilinden 467'sinin “evet” oyuyla kabul edildi. Metin, yaklaşık 140 kişinin dinlendiği ve çok sayıda görüşmenin yapıldığı bir yıllık komisyon çalışmasının ardından Genel Kurul'a gelmişti.

Kanun 18 Ağustos'ta Resmî Gazete'de yayımlandıktan sonra idari aşama başladı. İktidarın “Terörsüz Türkiye” olarak adlandırdığı yeni çözüm sürecinde kurul, uygulamanın güvenlik, yargı ve idari boyutlarını aynı takvim içinde izlemekle görevlendirildi.

Kurulun alt düzey çalışmalarında bakanlıklar ve kurumlar adına temsilcilerin yer alması bekleniyor. Adalet Bakanlığı'ndan hâkim veya savcı düzeyinde bir hukukçu, Dışişleri Bakanlığı'ndan büyükelçi seviyesinde bir diplomat, Milli Savunma Bakanlığı'ndan kurmay niteliğinde bir general ya da albayın katılımı öngörülüyor.

Başvurular için MGK eşiği

Kanunun uygulamaya geçmesi, PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlıklarını sona erdirdiğinin ve kontrollerindeki silah ile mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik birimlerince tespit edilmesine bağlı. Bu tespit MGK kararıyla teyit edilip Resmî Gazete'de yayımlandığında altı aylık başvuru süresi başlayacak.

Adli işlemler için ayrıca bir yapı kurulacak. Bu yapı, teslim olan örgüt mensuplarının dosyalarını hukuki statülerine göre ayıracak; infazın ertelenmesi yönündeki kararlar ise alt kurul tarafından değil, infaz hâkimleri tarafından verilecek.

Kanun, terör örgütü PKK'yı kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte yardım, propaganda ve örgüt faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçlar için geçici erteleme getiriyor. 15 yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda erteleme 10 yıl, 15 yıl veya daha az ceza gerektiren suçlarda beş yıl uygulanabilecek.

Erteleme döneminde soruşturmalar duracak, yargılamalar bekleyecek ve şartları karşılayan hükümlüler için tahliye yolu açılabilecek. Aynı süre içinde yeniden “terör suçu” işlenirse erteleme kaldırılacak; düzenlemeden yararlananlara iki ila üç yıl arasında siyaset yasağı uygulanması da planlanıyor.

Kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005'ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren fiiller kapsam dışında bırakıldı. Bu istisna, Öcalan'ın erteleme ve tahliye hükümlerinden yararlanamaması anlamına geliyor; kurulun bundan sonraki takvimi MGK teyidinin zamanına ve silah teslimine ilişkin tespitlerin tamamlanmasına bağlı olacak.