AB başkentlerinde kiralar asgari ücreti aştı

Avrupa Sendikalar Konfederasyonu’nun (ETUC) 11 Mayıs 2026 tarihli analizine göre, Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin başkentlerinin büyük bölümünde iki yatak odalı bir dairenin ortalama kira bedeli, ilgili ülkelerdeki brüt asgari ücretin üzerine çıktı.

ETUC, bu tablonun 21 AB ülkesinde yaklaşık 13 milyon asgari ücretli çalışanın barınma maliyetleri nedeniyle gelirleri üzerinde artan baskıyı yansıttığını belirtti. Çalışma, özellikle büyük şehirlerde kira artışlarının ücret artışlarının önüne geçtiği bir dönemde hanehalkı harcamaları ve işgücü piyasası açısından aşağı yönlü risklere işaret ediyor.

ETUC verilerine göre kira-asgari ücret dengesinde en yüksek fark Çekya’nın başkenti Prag’da görüldü. Prag’da iki yatak odalı bir dairenin ortalama kirası 1.710 euro olarak hesaplanırken brüt asgari ücret 924 euroda kaldı; bu da kiranın brüt asgari ücretin %185’ine denk geldiği anlamına geliyor. Portekiz’in başkenti Lizbon’da da 1.073 euro brüt asgari ücrete karşılık 1. 710 euro kira ile oran %168 olarak hesaplandı.

Analizde Budapeşte

Analizde Budapeşte, Bratislava, Sofya, Atina ve Riga gibi başkentlerde de iki yatak odalı konut kiralarının brüt asgari ücretin %150’sini aştığı belirtildi. Bu seviyeler, asgari ücretlinin tek gelirle standart bir konutu finanse etmesinin birçok şehirde zorlaştığına işaret ederken, hanehalklarını daha küçük metrekarelere yönelme, merkeze uzaklaşma veya birden fazla kişiyle aynı evi paylaşma gibi alternatiflere itiyor.

Buna karşılık Brüksel ve Berlin, analiz kapsamındaki başkentler arasında “asgari ücretin kirayı karşılama kapasitesi” açısından daha iyi bir görünüm sergiledi. Brüksel’de 2.112 euro brüt asgari ücret, 1. 476 euro kira karşısında kiranın ücretin yaklaşık %70’ine denk geldiğini gösterdi.

Berlin’de ise kiranın asgari ücret içindeki payı %76 olarak ölçüldü. ETUC, ülkeler arasındaki bu farklılaşmada ücret seviyeleri, sosyal konut arzı, kira düzenlemeleri ve yerel emlak piyasası koşullarının etkili olduğunu belirtti.

ETUC ayrıca AB genelinde konut ve fatura giderlerinin hanehalkı harcamalarındaki payının %23,6 seviyesinde olduğuna dikkat çekti. Bu oran, ortalamada bile barınma ve enerji kalemlerinin bütçede yüksek bir yer tuttuğunu gösterirken, kira seviyelerinin asgari ücrete kıyasla daha hızlı arttığı şehirlerde harcanabilir gelirin daralması riskini güçlendiriyor.

Şirketler açısından bakıldığında

Şirketler açısından bakıldığında, hanehalkı bütçesindeki barınma/enerji ağırlığının artması perakende ve hizmetler gibi iç tüketime duyarlı sektörlerde talep görünümünü baskılayabilir. İşgücü tarafında ise kira baskısının daha yüksek olduğu metropollerde ücret pazarlıklarında yukarı yönlü beklentiler, çalışan devir hızında artış ve personel bulundurma maliyetlerinde yükseliş gibi kanallar gündeme gelebilir.

Analizde, AB’de yasal ulusal asgari ücretin bulunmadığı Danimarka, İtalya, Avusturya, Finlandiya ve İsveç gibi ülkelerde ücretlerin ağırlıkla sektörel toplu sözleşmelerle belirlendiği de hatırlatıldı. ETUC’ye göre bu çerçeve, asgari ücret-kira karşılaştırmasının tüm Avrupa’ya aynı yöntemle uygulanamadığını ve ücret belirleme mekanizmalarının ülkelere göre farklılaştığını gösteriyor.

Önümüzdeki dönemde piyasa katılımcıları, büyük şehirlerde kira ve enerji kalemlerindeki seyrin ücret anlaşmaları, tüketim talebi ve enflasyon dinamiklerine nasıl yansıdığını izlemeye devam edecek.

Dunya.com (https://www.dunya.com/ekonomi/avrupa-baskentlerinde-kira-bedelleri-asgari-ucret-seviyelerini-asti-haberi-824680) aktardı.