TrumpRx platformu tartışma yarattı: ABD’de bazı ilaçlar İngiltere’den daha pahalı

ABD Başkanı Donald Trump tarafından “Amerikalılar için en ucuz ilaçları sağlama” vaadiyle başlatılan TrumpRx platformu, fiyatlandırma konusunda tartışmaların odağında.

Platform, 16 ilaç üreticisiyle yapılan anlaşmalar kapsamında ilaç fiyatlarını düşürmeyi hedefliyordu. Ancak yapılan karşılaştırmalar, bazı ilaçların ABD’de platform üzerinden sunulan fiyatlarının, İngiltere’de ödenen fiyatlardan daha yüksek olduğunu ortaya koydu.

Bazı ilaçlarda İngiltere daha ucuz

Reuters tarafından yapılan analizde, TrumpRx’te listelenen 54 ilacın yaklaşık üçte birinde İngiltere fiyatlarının daha düşük olduğu tespit edildi.

Bu ilaçlar arasında şunlar yer alıyor:

• -Xeljanz

• -Farxiga

• -GSK inhalers

Bu ilaçların İngiltere’de %67 ile %82 arasında daha ucuz olduğu belirtiliyor.

“En düşük fiyat” iddiası tartışılıyor

Trump yönetimi, platformun ABD’de ilaç fiyatlarını dünya genelindeki en düşük seviyelere çektiğini savunsa da, uzmanlar bu iddiaların her zaman gerçeği yansıtmadığını belirtiyor.

Bazı değerlendirmelere göre, fiyatların “%300 ila %600 daha ucuz” olduğu yönündeki açıklamalar matematiksel olarak doğru kabul edilmiyor.

Ekonomistler ne diyor?

Sağlık ekonomisti Wayne Winegarden, TrumpRx’in doğrudan ilaçları ucuzlatmaktan ziyade, nakit ödeme yapan kullanıcılar için bir üst fiyat sınırı belirlediğini ifade ediyor.

Winegarden ayrıca platformu, “indirim kupon kitabına” benzeterek, sistemin geniş çaplı bir fiyat düşüşü sağlamadığını savunuyor.

ABD-İngiltere farkı neden önemli?

İngiltere’de sağlık sistemi kapsamında ilaç fiyatları, National Health Service tarafından belirleniyor ve kamu kaynaklarıyla sübvanse ediliyor.

Bu nedenle İngiltere’deki fiyatlar, ABD’ye kıyasla daha düşük olabiliyor. ABD’de ise özel sigorta sistemleri ve bireysel ödemeler fiyatları doğrudan etkiliyor.

İlaç şirketlerinden farklı yorumlar

İlaç üreticileri, TrumpRx anlaşmalarının kârlılık üzerindeki etkisinin sınırlı olacağını savunuyor. Ancak bazı şirketler, özellikle obezite ilaçları gibi ürünlerde fiyat düşüşlerinin kârları etkileyebileceğini kabul ediyor.

Özellikle kilo verme ilaçlarında:

-Zepbound

-Wegovy

fiyatların ciddi şekilde düşürüldüğü belirtiliyor.

Uzmanlardan genel değerlendirme

Harvard Tıp Fakültesi’nden Aaron Kesselheim, TrumpRx’in gönüllü bir sistem olduğunu ve bağlayıcı yaptırımlar içermediğini belirterek, mevcut haliyle geniş kitleler için etkili bir çözüm sunmadığını ifade ediyor.

TrumpRx platformu, ABD’de ilaç fiyatlarını düşürme hedefinin sembolü olarak sunulsa da, ortaya çıkan veriler sistemin her zaman beklenen etkiyi yaratmadığını ve küresel fiyat farklarının hâlâ sürdüğünü gösteriyor.