Sigara Satışında Yeni Dönem Sinyali: Kimlikle Satış Gündemde
Sağlık Bakan Yardımcısı Şuayip Birinci, Türkiye’de sigara satışının kimlik kontrolüyle yapılmasına yönelik çalışma yürütüldüğünü açıkladı. Japonya’daki mod…
Hazal Anyalı ·
Şuayip Birinci, Erzurum’da düzenlenen “MedAI 26 Tıpta Yapay Zeka Kongresi”nde yaptığı sunumda sigara kullanımına ilişkin çarpıcı veriler paylaştı.
Atatürk Üniversitesi ev sahipliğinde gerçekleştirilen etkinlikte konuşan Birinci, Türkiye’de tütün kullanımının “alarm seviyesine” ulaştığını belirterek yeni önlemler üzerinde çalışıldığını duyurdu.
Kimlikle satış modeli masada
Birinci, Japonya’da uygulanan kimlik doğrulamalı sigara satış sistemine dikkat çekerek, benzer bir modelin Türkiye’de de hayata geçirilebileceğini söyledi.
“Japonlar artık sigarayı kimlikle veriyor. Bizim de planlarımızdan biri bu” ifadelerini kullanan Birinci, düzenlemenin özellikle gençlerin sigaraya erişimini sınırlamayı amaçladığını belirtti.
Türkiye sigara tüketiminde üst sıralarda
Açıklamada paylaşılan verilere göre Türkiye, Endonezya’nın ardından dünyada en çok sigara tüketilen ülkeler arasında ikinci sırada yer alıyor. Günlük tüketimin kişi başına ortalama 17 dal seviyesinde olduğu belirtildi.
Yetkililer, özellikle genç yaşta sigaraya başlama oranının ciddi bir sorun haline geldiğine dikkat çekiyor. Avrupa genelinde yapılan araştırmalarda 15-16 yaş grubundaki gençlerin yüzde 55’inin sigaraya erişebildiği, ilk deneme yaşının ise 12’nin altına düştüğü ifade edildi.
Ekonomik ve sağlık yükü büyüyor
Sağlık Bakanlığı verilerine göre sigara, yalnızca sağlık değil ekonomik açıdan da ciddi bir yük oluşturuyor.
Türkiye’de kişi başı sağlık harcaması 840 dolar seviyesindeyken, sigara kullanan bireylerde bu rakam 1028 dolara çıkıyor. Ayrıca tütün ürünleri için hane halkı harcamasının yıllık 15 milyar liraya ulaştığı, sigara kaynaklı sağlık harcamalarının ise yaklaşık 5 milyar dolar olduğu bildirildi.
Amaç: erişimi azaltmak
Yetkililere göre kimlik kontrollü satış sistemi, özellikle reşit olmayan bireylerin sigaraya erişimini zorlaştırmayı hedefliyor.
Uzmanlar, fiyat artışlarının yanı sıra erişim kontrolünün de sigara kullanımını azaltmada etkili bir yöntem olduğuna dikkat çekiyor.
Yeni düzenleme için hazırlık süreci
Bakanlık kaynakları, söz konusu uygulamanın henüz planlama aşamasında olduğunu ve teknik altyapı ile yasal düzenlemelerin değerlendirme sürecinde bulunduğunu belirtiyor.
Sigara satışında kimlik zorunluluğu getirilmesi halinde, Türkiye’de tütünle mücadelede yeni bir dönemin başlayabileceği ifade ediliyor.