Seçim anketinde dikkat çeken sonuç: Muhalefet önde

SONAR Araştırma'ya atfedilen ankette AKP %29,7, Yeni Parti %28,2 düzeyinde; yöntem bilgileri bulunmayan tabloda fark 1,5 puan.

Kararsızların dağıtılmasının ardından elde edildiği belirtilen oranlar, iki partiyi listenin başına yerleştiriyor. Ancak aktarılan sonuçlarda araştırmanın hangi tarihlerde, kaç kişiyle ve hangi görüşme yöntemiyle yapıldığı belirtilmediğinden, aradaki farkın istatistiksel anlamı değerlendirilemiyor.

Araştırmanın diğer bulgusu, parti tercihi açıklamayan veya geçerli oy kullanmayacağını belirten dört grubun toplamının yüzde 33,1 olması. Bu toplam yalnızca kararsız seçmenleri değil, sandığa gitmeyeceğini söyleyenleri, görüş bildirmeyenleri ve geçersiz oy kullanacağını belirtenleri de kapsıyor.

yüzde 33,1 içinde dört ayrı tutum

Dağıtım öncesi verilerde kararsız olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 11,9, oy vermeye gitmeyeceğini söyleyenlerin payı ise yüzde 10,5 olarak aktarılıyor. Görüşü bulunmayan veya soruyu yanıtsız bırakanlar yüzde 6,9; geçersiz oy kullanma niyetini açıklayanlar da yüzde 3,8 düzeyinde gösteriliyor.

İlk üç grubun toplamı yüzde 29,3 ediyor; yüzde 33,1 oranına ancak geçersiz oy kullanacağını söyleyenler eklendiğinde ulaşılıyor. Dolayısıyla bu toplamı tek başına kararsızlık oranı olarak okumak, farklı seçmen tutumlarını aynı kategoriye yerleştirmek anlamına geliyor.

Bu ayrım, dağıtılmış parti oranlarını yorumlamak açısından da önemli. Tercihini henüz belirlememiş bir katılımcıyla sandığa gitmeyeceğini söyleyen bir katılımcının yanıtı aynı bilgiyi taşımıyor; hangi grubun dağıtıma nasıl dahil edildiği ise aktarılan metinde açıklanmıyor.

SONAR Araştırma Başkanı Hakan Bayrakçı, kendisine atfedilen değerlendirmede, yanıt vermekten veya tercih açıklamaktan kaçınanların düzeyini 38 yıllık meslek deneyiminde ilk kez gördüğünü belirtiyor. Bayrakçı, bu tablonun olası bir seçim sonucunu tahmin etmeyi güçleştirdiği görüşünü dile getiriyor; değerlendirmesine eşlik eden tarihsel bir karşılaştırma serisi paylaşılmıyor.

Parti oranları dağıtım sonrasını gösteriyor

Listenin devamında İYİ Parti yüzde 10,9, DEM Parti yüzde 9 ve MHP yüzde 4,9 ile sıralanıyor. Zafer Partisi ve Anahtar Parti için ayrı ayrı yüzde 3,1 belirtilirken CHP'nin oranı %3,0 olarak veriliyor.

Yeniden Refah Partisi (YRP) yüzde 2,2, Büyük Birlik Partisi (BBP) ve Türkiye İşçi Partisi (TİP) ise ayrı ayrı yüzde 1,3 düzeyinde gösteriliyor. Diğer partilerin toplam payı yüzde 3,3; aktarılan bütün kategoriler birlikte yüzde yüz ediyor.

Bu rakamlar, katılımcıların dağıtım öncesindeki doğrudan parti tercihlerinden farklı bir tabloyu temsil ediyor. Ham parti oranları ve kullanılan ağırlıklandırma açıklanmadığı için, dağıtım işleminin her partinin payını ne ölçüde değiştirdiği hesaplanamıyor.

AKP ile Yeni Parti arasındaki mesafe mevcut tabloda hesaplanabiliyor; ancak önceki araştırmaya ait karşılaştırılabilir rakamlar bulunmuyor. Bu nedenle farkın daraldığı veya MHP'nin oy kaybettiği yönündeki ifadeler, yalnızca aktarılan oranlarla doğrulanamıyor.

Milletvekili hesabının varsayımları açıklanmıyor

Metindeki sandalye hesabı AKP'ye 245, Yeni Parti'ye 212 milletvekili yazıyor. Aynı hesapta DEM Parti 66, İYİ Parti 62, MHP 11, TİP üç ve BBP bir sandalye alıyor; toplam 600'e ulaşıyor.

Bu dağılımda AKP, MHP ve BBP için hesaplanan toplam 257 sandalye, metinde muhalefet olarak gruplandırılan partiler içinse 343 sandalye bulunuyor. Bunlar gerçekleşmiş seçim sonuçları değil; anket oranlarından üretildiği belirtilen, hesaplama yöntemi açıklanmamış bir senaryo.

Ülke genelindeki oy oranlarının seçim çevrelerine nasıl dağıtıldığı ve sandalye hesabında hangi ittifak varsayımlarının kullanıldığı belirtilmiyor. Bu bilgiler olmadan, ulusal oy tablosundan milletvekili dağılımına geçişin dayanakları denetlenemiyor.

Tercih açıklamayan katılımcılar daha sonra bir partiye yönelirse, dağıtılmış oranların bu tercihleri ne ölçüde temsil ettiği önem kazanacak. Sandığa gitmeme niyeti devam ederse, katılım varsayımı öne çıkacak; tablonun değerlendirilmesi için saha tarihleri, örneklem yapısı, hata payı ve dağıtım yönteminin açıklanması gerekiyor.