Güney Bölgesindeki Tabip Odalarından Plastik Kirliliğine Karşı Acil Eylem Çağrısı

Güney bölgesinde faaliyet gösteren yedi tabip odası, bölge genelinde hızla artan mikroplastik kirliliği ve kontrolsüz plastik atık ithalatının yarattığı ciddi halk sağlığı risklerine karşı acil eylem çağrısında bulundu. Adana, Adıyaman, Gaziantep, Hatay, Kilis, Mersin ve Osmaniye tabip odalarının ortak açıklamasında, bu durumun yerel yönetimler ve kamu kurumları ile birlikte çözülmesi gereken kritik bir kriz olduğu vurgulandı.

Mikroplastiklerin sağlık üzerindeki yayılımı

Bilimsel araştırmalar ve otopsi çalışmaları, mikroplastiklerin insan vücudunda beyin, akciğer, karaciğer, böbrek ve kemik iliği gibi dokuların yanı sıra plasentaya kadar ulaştığını ortaya koyuyor. Hekimler, besin zincirine ve kan dolaşımına katılan bu parçacıkların kardiyovasküler hastalıklar, inme ve kronik sağlık sorunları riskini artırdığı konusunda uyarıyor.

Plastiklerin yapısında bulunan veya ortamdan emilen Bisfenol A (BPA) ve fitalatlar gibi toksik maddeler, hormon sistemini bozarak bağışıklığı baskılıyor ve çocuklar ile gebeler başta olmak üzere kırılgan gruplar için ciddi tehdit oluşturuyor.

Atık ithalatının çevresel ve sosyal maliyeti

Özellikle Çukurova havzasında yoğunlaşan yasa dışı yakma tesisleri

Türkiye'nin gelişmiş ülkelerden plastik atık ithal etmesi, yerel çevre dengeleri üzerinde büyük bir baskı yaratıyor. Uzmanlar, geri dönüşümün plastik üretimini sınırlamadığına ve bir yanılsama yarattığına dikkat çekerek atıkların önemli bir bölümünün geri dönüştürülemediğini belirtiyor.

Özellikle Çukurova havzasında yoğunlaşan yasa dışı yakma tesisleri ve depolama alanları, çevresel adaletsizliğe yol açarak bölge halkı ve kayıt dışı çalışanlar üzerinde ağır mesleki sağlık risklerini beraberinde getiriyor.

İstenen idari ve denetimsel adımlar

Özellikle Çukurova

Tabip odaları, plastik atık ithalatının derhal yasaklanmasını ve mevcut tesislerin bağımsız, şeffaf mekanizmalarla denetlenmesini talep ediyor. Sağlık ile Çevre bakanlıklarının koordinasyonunda başlatılması gereken biyo-izleme programlarının, gıda güvenliğini sağlaması ve tek kullanımlık plastiklerin kamu kurumlarından kademeli olarak kaldırılması hedefleniyor. Bu süreçte üniversitelerden belediyelere ve ilgili bakanlıklara kadar çok sektörlü bir iş birliği yapılması çağrısı yapılıyor.

Gelecek dönemde, biyolojik örnekleme verilerinin şeffaflıkla paylaşılması ve atık yönetim politikalarının insan sağlığı odaklı kriterlerle yeniden düzenlenip düzenlenmeyeceği süreci belirleyici olacak.