Aşırı RNA hücresel enerjinin bozulmasıyla ilişkili bulundu

Texas A&M University araştırmacıları, 21 Ekim 2026'da duyurulan Proceedings of the National Academy of Sciences çalışmasında, poksvirüs enfeksiyonu sırasında aşırı RNA'nın mitokondriyal işlev bozukluğuyla ilişkili olduğunu bildirdi.

Kanıt düzeyi: Erken (küçük, hayvan, hücre veya ön baskı çalışması). Çalışma klinik olmaktan ziyade mekanistik nitelik taşıyor: RNA birikimini insanlardaki hastalık riskiyle değil, hücrelerin enerji üretmek için kullandığı süreç olan mitokondriyal solunumun bozulmasıyla ilişkilendiriyor.

Çalışmada, RNA üretimi ile yıkımı arasındaki denge olan RNA homeostazı incelendi. RNA veya ribonükleik asit, protein üretimi talimatlarını taşıyan haberci RNA'yı ve viral enfeksiyon sırasında sıklıkla ortaya çıkan çift sarmallı RNA'yı içeriyor.

Texas A&M’s College of Veterinary Medicine and Biomedical Sciences profesörlerinden Zhilong Yang, üniversitenin basın bülteninde, "Bilim insanları RNA yıkımının protein üretimini kontrol etmeye ve kusurlu RNA'yı ortadan kaldırmaya yardımcı olduğunu uzun zamandır biliyordu," dedi. "Çalışmamız bir diğer önemli rolü ortaya koyuyor: Hücrelerin düzgün çalışması için ihtiyaç duydukları enerjiyi korumalarına yardımcı oluyor."

Bültene göre araştırmacılar poksvirüs enfeksiyonuna odaklandı. Poksvirüsler çiçek hastalığı ve mpox ile bağlantılı virüsleri kapsıyor ve çoğalmak için enfekte hücreleri kullanırken büyük miktarlarda RNA üretebiliyor.

Sıradan haberci RNA'nın yüksek düzeylerde zararlı olabileceği bulgusu, çalışmanın beklenmedik kısmı oldu. Yang, "mRNA hücrelerimizin normal bir bileşenidir, ancak birçok iyi şeyde olduğu gibi, çok fazlasına maruz kalırsak bu hücre için bir sorun haline gelebiliyor gibi görünüyor," dedi.

Ekip ayrıca bu bağlantının bağışıklık aktivasyonu gerektirip gerektirmediğini de test etti. Çalışmanın birinci yazarı Djamal Brahim Belhaouari bültende, "Yalnızca mitokondriyi izole edip RNA eklediğimizde de mitokondri hasarı gördük," dedi. "Bunun RNA'ya karşı daha önce bilinmeyen hücresel bir tepki olabileceğini o an fark ettik."

Araştırmacılar ayrıntıların henüz netleşmediğini belirterek olası bir elektriksel mekanizma önerdi. Mitokondri, bir iç zar boyunca elektriksel ve kimyasal bir gradyanı koruyarak hücrenin ana enerji taşıyıcı molekülü olan ATP'yi üretiyor; RNA ise biriktiğinde bu sisteme müdahale edebilecek negatif bir yük taşıyor.

Bültene göre çalışma; anormal RNA birikiminin gözlemlendiği yaşlanmaya bağlı hastalık araştırmalarında, kanserde ve nörodejeneratif hastalıklarda yeni soruların çerçevelenmesine yardımcı olabilir. Ancak çalışma, insanlarda bu durumlardan RNA birikiminin sorumlu olduğunu ya da mekanizmanın deney ortamı dışında ne sıklıkla işlediğini gösteremez.

Sonucun ayrıca mRNA aşıları ve gelecekteki RNA tedavileri de dahil olmak üzere RNA tabanlı ilaçlar açısından daha dar bir çıkarımı var. Çalışma, mevcut mRNA aşılarının insanlarda mitokondri hasarıyla ilişkili olduğunu göstermiyor.

Bültene göre finansman kısmen National Institute of Allergy and Infectious Diseases'in R01AI143709 numaralı hibesi ve Texas A&M University tarafından sağlandı. Yazarlar, içeriğin kendi sorumluluklarında olduğunu ve resmi NIH görüşlerini yansıtmak zorunda olmadığını ifade etti.

Kaynak: araştırma kuruluşu bülteni, ScienceDaily Health/Texas A&M University, 21 Ekim 2026.

Atlas360 sağlık araştırmalarını aktarır, tıbbi tavsiye vermez.