Kadınlar Ekonomide Yetersiz Temsil Ediliyor

İstanbul’da 24 Mart 2026’da düzenlenen “Ekonomide Kadınlar Paneli”, ekonomi ve finans alanında kadınların üst düzey rollerde düşük temsilini yeniden gündeme taşıdı. Birleşik Krallık İstanbul Başkonsolosluğu ev sahipliğindeki toplantıda, hem küresel finans ekosisteminde hem de Türkiye’de bankacılık sektöründe kariyer basamakları yükseldikçe kadın oranının gerilediği verilerle tartışıldı.

Birleşik Krallık Ankara Büyükelçisi Jill Morris, küresel ölçekte finans alanında çalışan ekonomistlerin yalnızca dörtte birinden biraz fazlasının kadın olduğunu söyledi. Morris’e göre üst düzey liderlik pozisyonlarında kadın oranı yüzde 16’ya kadar düşüyor. Morris ayrıca, önde gelen ekonomi bölümlerindeki akademisyenlerin sadece yüzde 22’sinin kadın olduğunu belirterek, sorunun yalnızca özel sektörle sınırlı kalmadığını, akademi ve uzman yetiştirme hattına da yayıldığını vurguladı.

Panelde öne çıkan ana çerçeve, temsil açığının kurumsal karar alma süreçlerine ve risk yönetimine uzanan bir yönetişim konusu olarak ele alınması oldu. Üst yönetimde çeşitlilik sınırlı kaldığında, kurumların yetenek havuzunu daralttığı ve karar süreçlerinde farklı bakış açılarını yeterince içeri alamadığı tartışıldı.

Bu yaklaşım, finansal kurumlarda insan kaynağı planlaması, terfi süreçleri ve liderlik gelişim programlarının yalnızca İK başlığı değil, aynı zamanda kurumsal dayanıklılık ve sürdürülebilir büyüme başlığı olarak görülmesi gerektiğine işaret ediyor.

Türkiye tarafında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Hatice Karahan, 2025 verilerine göre Türk bankacılık sektöründe iş gücünün yüzde 51’ini kadınların oluşturduğunu açıkladı. Karahan, bu oranın kariyer basamakları yükseldikçe azaldığını ve eşitsizliğin daha görünür hale geldiğini söyledi. Karahan’a göre önyargılar, benzer niteliklere sahip kadınların kariyer gelişiminde karşılaştığı engelleri büyütüyor ve kurumların yetenek havuzundan tam yararlanmasını zorlaştırıyor.

Bu tablo, bankacılıkta giriş seviyesinde görece dengeli görünen cinsiyet dağılımının, yönetim katmanlarında aynı şekilde korunamadığını gösteriyor. Panelde tartışılan mekanizma, terfi ve atama süreçlerinde ölçümleme eksikliği, rol modellerin sınırlı kalması ve kariyer kesintilerine karşı kurum içi esnekliklerin yetersizliği gibi başlıklarda yoğunlaştı.

Etkinlik, düzenleyici çerçeveden bağımsız olarak, kurumların kendi yönetişim standartları ve raporlama pratikleri üzerinden de bu açığı izleyebileceği bir alan bulunduğunu hatırlattı.

Sonuç olarak panel, kadınların finans ve ekonomi alanında sayısal varlığının tek başına eşit temsil anlamına gelmediğini, özellikle liderlik ve akademik üretim hattında kalıcı bir “üst katman” açığı bulunduğunu ortaya koydu. Türkiye’de bankacılıkta kadınların toplam istihdamdaki payı yüksek görünse de, karar verici rollere geçişteki daralma, sektörün insan kaynağı stratejileri ve kurumsal yönetişim gündeminde ölçülebilir bir risk başlığı olarak öne çıkıyor.

Olası Etkiler

Ülke Etkisi: Bu tartışma, Türkiye’de iş gücü politikaları ve kurumsal yönetişim gündeminde terfi süreçleri ve fırsat eşitliği ölçümlerini öne çıkarabilir. Kamu kurumları ve düzenleyiciler, sektör bazlı raporlama ve şeffaflık beklentilerini artırırsa kurum içi uygulamalar hızla değişebilir.

Sektör Etkisi: Bankacılık ve finans kurumları, liderlik boru hattındaki daralmayı azaltmak için terfi kriterleri, performans değerlendirme ve yetenek yönetimi süreçlerini yeniden tasarlayabilir. Üst yönetimde temsil hedefleri ve iç denetim metrikleri, İK’dan yönetişim başlığına kayabilir.

Piyasa Etkisi: Yönetişim ve insan sermayesi göstergeleri, yatırımcıların ESG ve kurumsal risk değerlendirmelerinde daha görünür bir değişken haline gelebilir. Şeffaflık artışı, kurumlar arası karşılaştırmayı kolaylaştırarak sermaye maliyeti ve itibar kanalları üzerinden fiyatlamayı etkileyebilir.