Türkiye-Azerbaycan enerji gündemi Suriye’ye gaz ve yeşil elektrik hattını öne çıkardı

Türkiye ile Azerbaycan arasındaki enerji iş birliği kapsamında Suriye’ye gaz tedarikinin başladığı ve bunun ülkenin kalkınması ile bölgesel güvenliğe katkı sağlayacağı değerlendiriliyor. Mesajda, iki ülkenin son yıllarda hayata geçirdiği boru hattı projeleri ile elektrik bağlantılarının bölgesel enerji güvenliği açısından stratejik önem taşıdığı vurgulandı.

Açıklamada, Bakü’de düzenlenen Bakü Enerji Haftası’nın açılışına Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın mesaj gönderdiği, mesajın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından okunduğu belirtildi. Erdoğan, bölgedeki gelişmelerin Azerbaycan’la enerji alanında atılan adımların isabetini gösterdiğini ifade etti.

Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan hattında şekillenen Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC), Bakü-Tiflis-Erzurum ve TANAP projeleri, mesajda iki ülke arasındaki enerji entegrasyonunun omurgası olarak anıldı. Azeri-Çırak-Güneşli ve Şahdeniz ortaklıklarının da iş birliğini derinleştirdiği kaydedildi.

Erdoğan, “Şafak-Asiman” sahasındaki yeni ortaklığın da iş birliğinin devam ettiğinin göstergesi olduğunu söyledi. Bu vurgu, upstream (arama-üretim) tarafındaki ortaklıkların yalnızca transit hatlarla sınırlı kalmayan daha geniş bir enerji ilişkisinin parçası olarak konumlandığını işaret etti.

Iğdır-Nahçıvan hattı ve bölgesel elektrik bağlantıları

Mesajda, geçen yıl hizmete giren Iğdır-Nahçıvan boru hattının Nahçıvan bölgesinin enerji arz güvenliğini desteklediği belirtildi. Türkiye ile Azerbaycan arasındaki elektrik bağlantılarının da stratejik önemde olduğu vurgulandı.

Türkiye, Azerbaycan, Gürcistan ve Bulgaristan arasında “Yeşil Elektrik İletimi ve Ticareti” projesinin hayata geçirilmesi temennisine yer verildi. Bu tür enterkonneksiyon projeleri, bölgesel piyasalarda arz çeşitliliği ve sınır ötesi ticaret kapasitesi açısından yakından izleniyor.

Suriye’ye gaz, Türkmen gazı ve BTC’nin artan kullanımı

Erdoğan, geçen ağustosta Türkiye-Azerbaycan ortak girişimi sonucunda Suriye’ye gaz tedarikinin başladığını, bunun Suriye’nin kalkınmasına ve bölgesel güvenliğe katkılarının “tartışılmaz” olduğunu ifade etti. Mesajda tedarikin hacmi, süresi veya fiyatlama yapısı gibi ticari ayrıntılar paylaşılmadı.

Ayrıca Türkmen gazının Azerbaycan ve Türkiye üzerinden ihracı için iş birliğini geliştirmeye dönük “büyük fırsatlar” bulunduğu belirtildi. Kazakistan’ın doğal kaynaklarının Batı pazarlarına ulaştırılmasında BTC hattının daha da artarak kullanıldığına da dikkat çekildi.

Mesajın son bölümünde Türkiye’nin yenilenebilir ve yeşil enerji dahil enerjinin tüm boyutlarında verimlilik ve çevreye saygıyı esas alan bir vizyon izlediği ifade edildi. Türkiye’nin 9-20 Kasım tarihlerinde Antalya’da ev sahipliği yapacağı COP31 Zirvesi ile küresel iklim eyleminde öncü olma kararlılığını pekiştirmeyi hedeflediği kaydedildi.

Önümüzdeki dönemde piyasa aktörleri, Suriye’ye gaz tedarikinin operasyonel çerçevesine ilişkin detayları ve yeşil elektrik iletim projesinde takvim ve finansman modeline dair açıklamaları izlemeye devam edecek.