AB, 13 Yaş Altı İçin Sosyal Medya Kısıtlamasına Hazırlanıyor

Avrupa Komisyonu, 13 yaşından küçük çocukların sosyal medya platformlarına erişimini engellemeyi veya sınırlandırmayı öngören yeni bir yasal düzenleme için hazırlıklara başladı. Brüksel'de sunulan bilirkişi raporu doğrultusunda şekillenen yeni girişim, teknoloji şirketlerine yaş doğrulama sistemlerini teknik olarak entegre etme ve denetleme zorunluluğu getirmeyi amaçlıyor.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in talebiyle oluşturulan uzman heyetinin hazırladığı raporda, 13 yaş altındaki çocukların dijital platformlara yalnızca ebeveyn gözetimi altında veya pedagojik amaçlarla sınırlı sürelerle katılması öneriliyor. Ulm Üniversitesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Kliniği Direktörü Jörg Fegert, 13 yaşından büyük kullanıcıların platformlara erişiminde ise yaş gruplarına özel standart güvenlik önlemlerinin eksiksiz uygulanması gerektiğinin altını çizdi.

Avrupa Komisyonu

Komisyon, önerilerin yaz sonuna kadar resmi bir yasa tasarısına dönüştürüleceğini duyurdu. Bu süreçte, üye ülkelere Avrupa Birliği genelinde kabul edilecek asgari yaş sınırından daha yüksek kısıtlamalar uygulayabilme yetkisinin verilmesi değerlendiriliyor.

Küresel Platformlara Karşı Merkezi Uygulama

Düzenleme planı, Almanya gibi birlik üyelerinin kendi başlarına yasal uygulamalar geliştirirken karşılaştığı teknolojik ve yapısal engelleri aşmayı hedefliyor. Üye ülkeler, yerel parlamentolarından yaş sınırlaması kararları çıkarabilse de, Instagram, TikTok ve Snapchat gibi küresel teknoloji sağlayıcılarına altyapısal bir yaş kısıtlamasını dikte etme yetkisi hukuken yalnızca Avrupa Komisyonunun elinde bulunuyor.

Von der Leyen, kademeli bir yaş doğrulama sisteminin değerlendirmeye alınacağını belirterek, katı koruyucu kurallara duyulan ihtiyacın artık eyleme geçilmesi gereken bir noktada olduğunu aktardı. Yeni çerçevenin yürürlüğe girmesiyle birlikte, yaş doğrulama ihlallerinin tespiti ailenin inisiyatifinden çıkarak doğrudan platform sağlayıcılarının yasal mükellefiyetine dönüşecek.

Dijital Hizmetler Yasası Kapsamındaki Yaptırımlar

Avrupa Komisyonu

Uzmanlara göre, yeni yasal metnin yanı sıra teknoloji devlerinin mevcut Avrupa Birliği mevzuatına tam uyum sağlaması aciliyet taşıyor. Mevcut Dijital Hizmetler Yasası'nın (DSA) 28'inci maddesi gereğince, çevrimiçi hizmet sağlayıcılarının reşit olmayan bireyleri korumak adına zaten somut ve orantılı önlemler alma yükümlülüğü bulunuyor.

Birçok küresel platform, temel veri koruma ilkeleri doğrultusunda kendi kullanım şartlarında 13 yaş sınırını kabul etse de, pratikteki güvenlik açıklarının ciddi boyutlara ulaştığı ifade ediliyor. Avrupa Komisyonu, platformların kendi kurallarını uygulamadaki yetersizliklerini gidermek amacıyla Facebook ve Instagram'ın çatı şirketi Meta'ya karşı halihazırda resmi bir soruşturma yürütüyor.

Komisyonun yaz sonunda taslağı sunmasıyla birlikte, teknoloji şirketlerinin yeni yaş doğrulama altyapılarını Avrupa pazarına nasıl entegre edeceği ve belirlenecek yaptırım mekanizmalarının sınırları izlemeye alınacak.