ABD-İran anlaşmasında kritik engeller sürüyor

ABD ile İran arasında aylardır süren gerilimi sona erdirmeye yönelik diplomatik temaslarda önemli ilerleme kaydedildiği belirtiliyor. Ancak tarafların temel başlıklarda hâlâ anlaşmaya varamaması nedeniyle nihai uzlaşmanın yakın olmadığı ifade ediliyor.

CBS News’e konuşan ABD’li yetkililer, tarafların olası anlaşmanın genel çerçevesi konusunda büyük ölçüde ortak zemine yaklaştığını belirtti. Buna rağmen İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetleri, yaptırımların kaldırılması ve Hürmüz Boğazı’nın güvenliği gibi başlıklarda ciddi görüş ayrılıklarının sürdüğü kaydedildi.

Hürmüz Boğazı krizin merkezinde

Küresel petrol ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı, görüşmelerin en hassas başlıklarından biri haline geldi. ABD yönetimi, boğazdaki deniz trafiğinin yeniden güvenli hale gelmesini isterken, İran ise Amerikan askeri varlığının bölgede kalmasına karşı çıkıyor.

Başkan Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada anlaşma için “aceleleri olmadığını” söyledi ve ABD deniz ablukasının nihai anlaşma imzalanana kadar süreceğini belirtti.

İran yönetimi ise Washington’un çelişkili mesajlar verdiğini savunarak, ABD’nin taleplerinin “teslimiyet” anlamına gelemeyeceğini açıkladı.

Netanyahu faktörü dikkat çekiyor

İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun da görüşmelerden rahatsız olduğu iddia edildi. Reuters’ın aktardığına göre Netanyahu’nun yakın çevresine, Trump yönetiminin İran konusunda İsrail’in etkisini sınırladığını söylediği öne sürüldü.

İsrail yönetiminin özellikle İran’ın nükleer programı konusunda daha sert adımlar atılmasını istediği, Washington’un ise bölgesel savaşı büyütmeden diplomatik çözüm arayışını sürdürdüğü belirtiliyor.

Bölgesel savaş endişesi sürüyor

Uzmanlar, anlaşmanın başarısız olması halinde Orta Doğu’daki çatışmaların yeniden büyüyebileceği uyarısında bulunuyor. Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim, petrol fiyatları ve küresel enerji piyasaları üzerinde baskı yaratmayı sürdürüyor.

Diplomatik kaynaklar ise tarafların tamamen masadan kalkmadığını ancak sürecin “kırılgan” olduğunu belirtiyor. CBS News’e göre mevcut taslak metinde ateşkesin uzatılması, askeri operasyonların durdurulması ve ilerleyen aşamada daha kapsamlı müzakerelerin başlatılması gibi maddeler yer alıyor.