Uyuşturucu Piyasası Değişiyor: Avrupa Ölüm Sayısı Yükseliyor

Avrupa'da uyuşturucu kaynaklı ölümler 2024 yılında 7 bin 600'ü aşarken, yüksek etki gücüne sahip yeni sentetik opioidlerin yaygınlaşması halk sağlığı için ciddi bir risk oluşturuyor. Bu durum, AB üye ülkelerinin yanı sıra Türkiye ve Norveç'ten alınan verilerle hazırlanan "2026 Avrupa Uyuşturucu Raporu" ile Brüksel'de açıklandı.

Rapor, uyuşturucu piyasalarının gün geçtikçe daha karmaşık ve öngörülemez hale geldiğine dikkat çekiyor. Uzmanlar, son yıllarda piyasaya sürülen ve hızlı bir şekilde yayılan yeni sentetik opioid maddelerden büyük endişe duyuyor.

Yeni Sentetik Opioidlerin Yükselişi

Avrupa Uyuşturucu Ajansı (EUDA) verilerine göre, 2009 yılından bu yana kıtada toplam 95 yeni sentetik opioid tespit edildi. Sadece 2025 yılı içerisinde yedi yeni sentetik opioid ilk kez kayıtlara geçti.

Uyuşturucu kaynaklı ölümlerin büyük bir kısmı genellikle birden fazla madde kullanımından kaynaklanıyor. Ancak yüksek etki gücündeki bu yeni sentetik opioid türleri, ölüm vakalarının artmasında önemli bir etken olarak görülüyor.

AB Komisyonunun İçişlerinden Sorumlu Üyesi Magnus Brunner, uyuşturucu kullanımının insan hayatı üzerindeki ağır bedeline vurgu yaptı. Brunner, tehlikeli yeni ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek için uluslararası işbirliğinin güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Yaygın Kullanım ve Kaçakçılık Yöntemleri

Rapor, esrarın Avrupa'da yasa dışı kullanılan en yaygın uyuşturucu olmaya devam ettiğini gösteriyor. Son bir yılda yaklaşık 24,9 milyon yetişkinin esrar kullandığı tahmin ediliyor.

Kokain kullanımında da yüksek seviyeler gözlemleniyor; son bir yılda yaklaşık 4,3 milyon kişi kokain kullandı. Kokain bağımlılığı nedeniyle tedaviye başvuranların sayısı ise 2024'te yaklaşık 37 bine ulaştı.

Uyuşturucu kaçakçılığı yapan suç örgütleri, kolluk kuvvetlerinin operasyonlarına karşı sürekli yeni yöntemler geliştiriyor. Limanların yanı sıra açık deniz transferleri, insansız hava araçları ve gelişmiş gizleme teknikleri artık daha sık kullanılıyor.

Türkiye'deki Operasyonlar

Raporda, sentetik uyuşturucu üretiminin Avrupa genelinde güvenlik ve halk sağlığı açısından ciddi bir tehdit oluşturduğu belirtiliyor. Bu bağlamda Türkiye'ye dair önemli verilere de yer verildi.

Türkiye'de 2024 yılında beş metamfetamin üretim tesisinin tespit edilerek etkisiz hale getirildiği kaydedildi. Aynı dönemde, bir kokain üretim tesisi de ortaya çıkarılarak faaliyetlerine son verildiği belirtildi.

EUDA İcra Direktörü Dr. Lorraine Nolan, uyuşturucu piyasalarının hızlı değişimine dikkat çekti. Nolan, sokaklarda bulunan maddelerin çeşitliliğinin giderek öngörülemez hale geldiğini ve bunun riskleri artırdığını ifade etti.