Türkiye ekonomisinde ikinci çeyrek büyümesi belli oldu

Türkiye ekonomisi ikinci çeyrekte yüzde 2,3 büyüdü; tarım çift haneli artışla öne çıkarken inşaat veriyi aşağı çeken tek ana sektör oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Nisan-Haziran 2026 dönemine ilişkin gayrisafi yurt içi hasıla verilerini yayımladı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,1 arttı.

Takvim etkisinden arındırılmış endeks de yıllık bazda yüzde 2,3 büyümeye işaret etti. Bu tablo, ikinci çeyrekte üretimin arttığını, ancak sektörler arasında büyüme hızının belirgin biçimde ayrıştığını gösterdi.

Tarım yüzde 13,3 ile ayrıştı

GSYH'yi oluşturan faaliyetlerde en hızlı artış tarım, ormancılık ve balıkçılıkta görüldü. Sektörün zincirlenmiş hacim endeksi, geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 13,3 yükseldi.

Bilgi ve iletişim faaliyetleri yüzde 8,6 artışla ikinci güçlü kalemi oluşturdu. Kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetlerinde yüzde 4; diğer hizmet faaliyetlerinde yüzde 3,2 büyüme kaydedildi.

Sanayi sektörü yüzde 2,4, finans ve sigorta faaliyetleri yüzde 2,1, gayrimenkul faaliyetleri de yüzde 2,1 arttı. Ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 0,5 ile sınırlı büyürken, inşaat sektörü yüzde 1,9 daraldı.

Cari GSYH 19,9 trilyon TL

Üretim yöntemiyle cari fiyatlarla GSYH, ikinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 36 artarak 19 trilyon 869 milyar 747 milyon TL oldu. Dolar bazında hesaplanan çeyreklik büyüklük 438 milyar 347 milyon dolar olarak açıklandı.

Cari fiyatlardaki yüksek artış, reel büyüme ile fiyat etkisi arasındaki farkı görünür kıldı. Zincirlenmiş hacim endeksleri üretimdeki gerçek değişimi izlerken, cari GSYH ekonominin nominal büyüklüğünü gösteriyor.

Gelir tarafında işgücü ödemeleri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,7 yükseldi. İşgücü ödemelerinin gayrisafi katma değer içindeki payı ise geçen yılın ikinci çeyreğindeki yüzde 38,3 seviyesinden yüzde 38,1'e indi.

Talep dengesi ihracata döndü

Yerleşik hanehalklarının nihai tüketim harcamaları ikinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 3,5 arttı. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 1,8 azalırken, gayrisafi sabit sermaye oluşumu yüzde 0,6 ile sınırlı artış gösterdi.

Dış ticaret kalemleri büyümenin bileşimini değiştirdi. Mal ve hizmet ihracatı zincirlenmiş hacim endeksine göre yüzde 3,4 artarken, ithalat yüzde 6,4 geriledi.

Bu ayrışma, iç talep ve dış talep arasındaki dengenin sonraki çeyrekler için ana izleme alanı olacağını gösteriyor. Açık soru, hanehalkı harcamalarındaki yüzde 3,5 artış ile ithalattaki yüzde 6,4 düşüşün aynı anda korunup korunamayacağı.

Eğer ihracat artışı sürer ve ithalat daralması korunursa, net dış talep büyümeye daha fazla katkı verebilir; bu kanal cari denge üzerinden makro görünümü destekler. Eğer iç tüketim hızlanırken ithalat yeniden artarsa, büyüme kompozisyonu şirketlerin maliyet ve stok kararları üzerinden sanayi ve ticaret sektörlerine daha fazla baskı taşıyabilir.

İnşaatta daralmanın devam etmesi halinde, istihdam ve ara malı talebi üzerinden sektör zincirinde daha zayıf bir katkı oluşur. Tarım ve bilgi iletişimdeki güçlü artışların kalıcı olup olmadığı ise üçüncü çeyrek verilerinde büyümenin ne kadar dengeli yayıldığını gösterecek.